Poradnik Przedsiębiorcy

Zapłata za PIT i ZUS z rachunku VAT – czy to możliwe?

Od 1 listopada 2019 roku wprowadzonych zostało wiele zmian w zakresie podatku od towarów i usług oraz innych ustaw. Szczególnie ważnym i wzbudzającym kontrowersje tematem jest wprowadzenie mechanizmu obowiązkowej podzielonej płatności. Odkąd mechanizm pojawił się w Polsce, przedsiębiorcy często zwracali uwagę na fakt, że środki na rachunku VAT są zamrożone, a płynność finansowa ich firm spada, środki te bowiem można było przeznaczyć wyłącznie na zapłatę zobowiązania VAT wobec kontrahenta z tytułu zakupu towarów lub usług oraz zapłatę należnego podatku VAT do urzędu. Wprowadzono jednak zmiany w tym zakresie. Zatem, czy zapłata za PIT i ZUS z rachunku VAT jest możliwa?

Czym jest podzielona płatność?

Mechanizm podzielonej płatności, nazywany również split payment, to metoda płatności elektronicznej polegająca na zapłacie środków pieniężnych za zobowiązania z dostawcami na dwa rachunki bankowe za pośrednictwem specjalnego komunikatu przelewu. W następstwie takiej czynności kwota VAT wynikająca z faktury VAT (w całości lub w części) przelewana jest na specjalnie utworzony rachunek VAT kontrahenta, natomiast kwota netto trafia na zwykły rachunek rozliczeniowy dostawcy. Stosowanie split payment jest możliwe wyłącznie w przypadku transakcji między przedsiębiorcami, czyli B2B. Do niedawna był to mechanizm dobrowolny, od listopada 2019 roku niektórzy przedsiębiorcy stosują go obowiązkowo.Od 1 listopada stosowanie podzielonej płatności jest obowiązkowe, gdy łącznie spełnione są następujące warunki:
1. wartość dokonywanej transakcji wynosi co najmniej 15 000 zł brutto;
2. stronami transakcji są podatnicy (niezależnie od tego, czy są czynnymi podatnikami VAT, czy zwolnionymi);
3. przedmiotem transakcji są towary lub usługi wymienione w załączniku nr 15 do ustawy o VAT,
4. dostawa towarów lub świadczenie usług, obowiązek podatkowy i wystawienie faktury miało miejsce po 1 listopada 2019 r.

Czym jest specjalny rachunek VAT?

Specjalny rachunek VAT został utworzony przez banki dla podatników posiadających rachunki rozliczeniowe, czyli rachunki założone dla celów prowadzonej działalności gospodarczej. Rachunek VAT może być uznany środkami pochodzącymi z wpłat kwot odpowiadających podatkowi VAT od kontrahentów, którzy dokonują przelewów za pośrednictwem komunikatu przelewu (split payment), kwotą VAT z tytułu zwrotów towarów lub usług oraz z tytułu przelewu środków z innego rachunku VAT utworzonego dla tego podatnika. Rachunek ten został zatem stworzony w celu umożliwienia podatnikom prowadzącym działalności gospodarcze stosowanie mechanizmu podzielonej płatności.Rachunek VAT nie jest obsługiwany dla prywatnych rachunków oszczędnościowo-rozliczeniowych. Specjalne rachunki VAT są zatem tworzone wyłącznie dla rachunków rozliczeniowych założonych dla celów prowadzenia firmy.

Przykład 1.

Pani Maja w listopadzie dokonała sprzedaży towarów na rzecz innej firmy i udokumentowała transakcję fakturą. Dostawca zapłacił, stosując mechanizm podzielonej płatności, co oznacza że pani Maja otrzymała kwotę netto z tytułu sprzedaży na zwykły rachunek rozliczeniowy, natomiast kwotę podatku VAT na specjalny rachunek VAT.

Zapłata za PIT i ZUS z rachunku VAT – już możliwa!

Do 31 października 2019 roku możliwe były wyłącznie dwa sposoby na wykorzystanie środków zgromadzonych na specjalnym rachunku VAT i była to zapłata za zobowiązania z tytułu podatku VAT dotyczącego zakupów u kontrahenta oraz zobowiązania z tytułu należnego podatku VAT w urzędzie skarbowym. Powodowało to jednak, że środki były zamrożone i nie można było nimi obracać, w wyniku czego firmy traciły płynność finansową. Zostało to jednak zmienione. Zgodnie z art. 62b ust. 2 znowelizowanej ustawy Prawo bankowe podatnicy mogą ze środków z rachunku VAT regulować:
1. wpłaty na rachunek urzędu skarbowego z tytułu:

  1. podatku od towarów i usług;
  2. podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) – w tym również zaliczek na ten podatek;
  3. podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) – w tym również zaliczek na ten podatek;
  4. podatku akcyzowego;
  5. należności celnych;

2. wpłaty na rachunek ZUS dotyczące zapłaty składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne;
3. wpłaty odpowiadające kwocie podatku VAT z tytułu nabycia lub zwrotu towarów lub usług za pomocą komunikatu przelewu.Podatnicy z rachunku VAT mogą dokonywać zarówno wpłat dotyczących samych należności z tytułu tych podatków oraz składek ZUS, jak i odsetek podatkowych wynikających z ich nieterminowej zapłaty.Przykład 2.

Pan Artur zgromadził na specjalnym rachunku VAT środki w wysokości 3500 zł. Czy z tego rachunku może dokonać zapłaty zobowiązania powstałego w podatku dochodowym od osób fizycznych za listopad 2019 roku?

Tak, z uwagi na nowelizację przepisów pan Artur może uregulować zaliczkę na podatek dochodowy za listopad ze środków znajdujących się na rachunku VAT.

Przykład 3.

Pani Małgorzata posiada na rachunku VAT środki w wysokości 5000 zł. Czy ze środków tych może dokonać zapłaty do ZUS wynikającej z deklaracji ZUS DRA za listopad 2019 roku?

Tak, pani Małgorzata może dokonać zapłaty za ubezpieczenie społeczne i zdrowotne ze środków zgromadzonych na specjalnym rachunku VAT.

Podsumowując, od listopada 2019 roku podatnicy mogą ze środków zgromadzonych na rachunku VAT regulować zobowiązania nie tylko z tytułu podatku od towarów i usług. Zapłata za PIT i ZUS z rachunku VAT również jest możliwa. Dodatkowo podatnicy zapłacą również podatek akcyzowy czy zobowiązanie celne. Takie działania przyczynią się do zmniejszenia negatywnych skutków wywoływanych przez split payment, które dotyczą utrzymania płynności finansowej firm.