Poradnik Przedsiębiorcy

Ogłoszenie upadłości konsumenckiej i jej konsekwencje

Wprowadzenie do porządku prawnego możliwości ogłoszenia upadłości konsumenckiej pozwala na uwolnienie się od długów, jednak przy jednoczesnej utracie zgromadzonego dotąd majątku. Co ważne, upadłość konsumencka dotyczy jedynie osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, które jako dłużnik stały się niewypłacalne. Jakie konsekwencje powoduje ogłoszenie upadłości konsumenckiej?

Jakie konsekwencje niesie ogłoszenie upadłości konsumenckiej?

Ogłoszenie upadłości konsumenckiej przez niewypłacalnego dłużnika powoduje przede wszystkim utratę jego prawa do zarządzania i rozporządzania swoim majątkiem. Prawo to wykonuje odtąd syndyk. W konsekwencji, wszystkie czynności prawne dotyczące składników majątku dokonane przez dłużnika będą nieważne.

Uwaga!

Czynności prawne, takie jak umowy darowizny, umowy sprzedaży i inne obciążenie majątku, dokonane przez dłużnika w okresie roku od ogłoszenia upadłości konsumenckiej, są bezskuteczne w stosunku do masy upadłości.

Co do zasady, cały majątek dłużnika po ogłoszeniu upadłości staje się masą upadłości, przeznaczoną do spłaty długów oraz kosztów postępowania upadłościowego. Tym samym dłużnik zobowiązany jest do wskazania i wydania syndykowi składników majątku i dotyczących ich dokumentów. Cały majątek, poza pewnymi jego składnikami z mocy ustawy nienależącymi do masy upadłościowej, zostanie spieniężony przez syndyka. Sprzedaż dotyczy także domu bądź mieszkania, w którym dłużnik zamieszkuje.

Do masy upadłości wchodzi również wynagrodzenie z umowy o pracę w części podlegającej zajęciu w postępowaniu egzekucyjnym. Oznacza to, że jeżeli przeciwko dłużnikowi toczyło się postępowanie egzekucyjne, w ramach którego wynagrodzenie za pracę uległo zajęciu, nie zostanie ono zwrócone dłużnikowi do dyspozycji, lecz będzie włączone do masy upadłości.

Z powyższego wynika, że dłużnik po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej będzie mógł zawierać jedynie drobne umowy życia codziennego, czyli tylko takie, które nie doprowadzą do szkody dotychczasowych wierzycieli.

Ważne!

Ogłoszenie upadłości konsumenckiej powoduje postawienie wszystkich zobowiązań dłużnika w stan natychmiastowej wymagalności. Wynika to z objęcia postępowaniem upadłościowym wszystkich zobowiązań dłużnika.

Ogłoszenie upadłości konsumenckiej a jej skutki dla majątku małżonków

Po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej przez jednego z małżonków, powstaje między nimi rozdzielność majątkowa. W niekomfortowej sytuacji znajdują się wówczas małżonkowie pozostający we wspólności majątkowej, ich wspólny majątek wchodzi bowiem do masy upadłości, a jego podział jest niedopuszczalny. Niemniej, małżonek upadłego może w postępowaniu upadłościowym dochodzić należności z tytułu udziału w majątku wspólnym.

Szczególną uwagę należy zwrócić na sytuację, w której w skład masy upadłości wchodzi dom jednorodzinny lub lokal mieszkalny zamieszkany przez upadłego i osoby będące na jego utrzymaniu. Jak już wcześniej wspomniano, nieruchomości upadłego również wchodzą w skład masy upadłości, co oznacza, że podlegają sprzedaży przez syndyka w celu spłacenia zadłużenia.

Ważne!

Z kwoty uzyskanej ze sprzedaży domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego upadłego, wydziela się upadłemu kwotę odpowiadającą przeciętnemu czynszowi najmu lokalu mieszkalnego w tej samej lub sąsiedniej miejscowości za okres od 12 do 24 miesięcy.

Dodatkowo określenie należnej upadłemu kwoty następuje z uwzględnieniem jego potrzeb mieszkalnych i osób pozostających na jego utrzymaniu, liczbę tych osób, zdolności zarobkowe upadłego, sumę uzyskaną ze sprzedaży oraz opinię syndyka.