Poradnik Przedsiębiorcy

Rejestracja do VAT - kiedy ją przeprowadzić?

Kwestią, z którą powinna zapoznać się każda osoba planująca założenie działalności, jest podatek od towarów i usług. Wielu początkujących przedsiębiorców zastanawia się, czy rejestracja do VAT jest konieczna oraz kiedy tak właściwie należy ją przeprowadzić? Jeżeli również nie znasz odpowiedzi na te pytania, koniecznie przeczytaj nasz artykuł!

Rejestracja do VAT- nie zawsze konieczna

Jeżeli chodzi o rejestrację do VAT, ważne miejsce zajmują zwolnienia z podatku od towarów i usług. Określają one bowiem sytuacje, w których przedsiębiorcy nie muszą dokonywać rejestracji jako czynni podatnicy VAT. Właśnie ze względu na przyczynę zwolnienia wyróżnia się jego dwa podstawowe rodzaje:

  • zwolnienie podmiotowe,

  • zwolnienie przedmiotowe.

Jakie są ich zasady oraz kto może z nich skorzystać?

Zwolnienie podmiotowe w VAT

Zwolnienie podmiotowe z VAT to inaczej zwolnienie ze względu na obroty. Jest ono dostępne dla większości przedsiębiorców, którzy mogą z niego skorzystać już w momencie rozpoczęcia działalności gospodarczej. Nie muszą oni przeprowadzać rejestracji do VAT do momentu przekroczenia w danym roku podatkowym kwoty obrotów w wysokości 200 tys. zł. Jeżeli działalność zakłada się w trakcie roku, limit podmiotowego zwolnienia z rejestracji do VAT należy przeliczyć proporcjonalnie, zgodnie ze wzorem:
A = 2000 000 x B : C
A - graniczna kwota obrotu odpowiadająca okresowi prowadzonej działalności, której przekroczenie powoduje utratę zwolnienia
B - liczba dni prowadzenia działalności, jaka pozostała do końca roku
C - liczba dni w roku podatkowym
Należy jednak pamiętać, że zwolnienie podmiotowe z VAT nie ma zastosowania w każdym przypadku.

Zgodnie z art. 113 ust. 13 ustawy o podatku od towarów i usług z ulgi tej nie mogą skorzystać podatnicy, którzy:

  • dokonują dostaw:

    • towarów wymienionych w załączniku nr 12 do ustawy,

    • towarów opodatkowanych podatkiem akcyzowym, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, z wyjątkiem:

      • energii elektrycznej (PKWiU 35.11.10.0),

      • wyrobów tytoniowych,

      • samochodów osobowych, innych niż wymienione w lit. e, zaliczanych przez podatnika, na podstawie przepisów o podatku dochodowym, do środków trwałych podlegających amortyzacji,

    • budynków, budowli lub ich części, w przypadkach, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 lit. a i b,

    • terenów budowlanych,

    • nowych środków transportu;

  • świadczą usługi:

    • prawnicze,

    • w zakresie doradztwa, z wyjątkiem doradztwa rolniczego związanego z uprawą i hodowlą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego,

    • jubilerskie;

  • nie posiadają siedziby działalności gospodarczej na terytorium kraju.

Co to oznacza? Jeśli przedsiębiorca zamierza prowadzić któryś z powyższych rodzajów działalności, nie ma on wyboru - rejestracja do VAT obowiązuje go już w momencie rozpoczęcia działalności. W każdym innym wypadku przedsiębiorca może dokonać wyboru, czy chce korzystać ze zwolnienia, czy zostać czynnym podatnikiem VAT.

Zwolnienie przedmiotowe z VAT

Drugim rodzajem zwolnienia z rejestracji do VAT jest zwolnienie przedmiotowe, przysługujące ze względu na przedmiot prowadzonej działalności. Cechą charakterystyczną zapisu ustawowego jest fakt, że nie można się go zrzec. Jeżeli przedsiębiorca prowadzi sprzedaż towarów lub usług wymienionych w art. 43 ust. 1 ustawy o VAT, wystawiając fakturę zawsze zastosuje do nich tzw. stawkę “zw” i nie ma prawa do odliczenia VAT z faktur kosztowych z nimi związanych.

Jak przebiega rejestracja do VAT?

W celu dokonania rejestracji do VAT - niezależnie od tego, czy robimy to dobrowolnie, czy obowiązkowo - należy złożyć formularz VAT-R. Co ważne, powinno to nastąpić najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień rozpoczęcia sprzedaży towarów lub świadczenia usług objętych VAT, lub w przypadku gdy na rejestrację do VAT zdecyduje się przedsiębiorca, który dotychczas korzystał ze zwolnienia, powinien on złożyć formularz VAT-R do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego chciałby stać się czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Druk VAT-R dostarcza się do urzędu skarbowego właściwego w sprawach podatku od towarów i usług, czyli właściwego ze względu na miejsce zamieszkania podatnika.Jeżeli zgłoszenia na druku VAT-R dokonuje się za pośrednictwem poczty (np. listem poleconym), decyduje data stempla pocztowego, a nie data otrzymania zgłoszenia przez US.

Rejestracja do VAT nie wiąże się z uiszczaniem dodatkowej opłaty.

Urząd skarbowy na podstawie art. art. 96 ust. 4a ustawy o VAT, może jednak nie dokonać rejestracji podmiotu do VAT, bez obowiązku zawiadamiania o tym fakcie, w sytuacji gdy podczas weryfikacji formularza zgłoszeniowego VAT-R wystąpi jedna z poniżej wymienionych przesłanek:

  • dane podane w zgłoszeniu rejestracyjnym są niezgodne z prawdą lub
  • podmiot ten nie istnieje, lub
  • mimo podjętych udokumentowanych prób nie ma możliwości skontaktowania się z tym podmiotem albo jego pełnomocnikiem, lub
  • podmiot albo jego pełnomocnik nie stawia się na wezwania naczelnika urzędu skarbowego.
  • z posiadanych informacji wynika, że podatnik może prowadzić działania z zamiarem wykorzystania działalności banków w rozumieniu art. 119zg pkt 1 Ordynacji podatkowej lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi w rozumieniu art. 119zg pkt 9 Ordynacji podatkowej.