Poradnik Przedsiębiorcy

STIR - System Teleinformatycznej Izby Rozliczeniowej

Przestępcy bardzo często wykorzystują sektor finansowy do wyłudzeń skarbowych. Jest on wykorzystywany do tzw. transakcji karuzelowych. Wartość wyłudzeń stanowi dużą stratę dla budżetu. Ustawodawca zauważył powyższy proceder i chcąc z nim walczyć, w przepisach Ordynacji podatkowej wprowadził dział IIIB „Przeciwdziałanie wykorzystywaniu sektora finansowego dla wyłudzeń skarbowych”. Z przepisów tych wynika m.in. opis analizy ryzyka dokonywanej na podstawie informacji uzyskanych z sektora bankowego (w tym spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych). Ponadto administracja skarbowa zyskała nowe narzędzie w zwalczaniu wyłudzeń podatkowych dzięki ustawie z dnia 24 listopada 2017 r. o zmianie niektórych ustaw w celu przeciwdziałania wykorzystywaniu sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych. Czym jest STIR?

STIR - System Teleinformatycznej Izby Rozliczeniowej

STIR - system teleinformatycznej izby rozliczeniowej, służy do przetwarzania danych przekazywanych przez banki i SKOK-i w celu ustalania wskaźnika ryzyka wykorzystania sektora bankowego do dokonania wyłudzeń skarbowych. Ustawa STIR ma w zamiarze stopniowe uruchomienie systemu analizy i przekazywania informacji w celu zapobiegania wyłudzeniom skarbowym. Na podstawie przepisów wprowadzonych tą ustawą Szef Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) będzie otrzymywał informacje o rachunkach podmiotów kwalifikowanych w rozumieniu ustawy STIR (tj. innych niż rachunki osób fizycznych służące do celów prywatnych), a także o wszystkich transakcjach tych podmiotów dokonywanych za pośrednictwem objętych tym systemem rachunków bankowych lub rachunków spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej (SKOK). W oparciu o te informacje system informatyczny Szefa KAS będzie dokonywał analizy ryzyka wystąpienia wyłudzenia skarbowego. Wszystkie informacje są przesyłane automatycznie i elektronicznie za pośrednictwem izby rozliczeniowej.

Co uzyskamy dzięki wprowadzeniu STIR?

Wprowadzenie STIR umożliwia Szefowi KAS przy pomocy nowoczesnych narzędzi informatycznych szybką reakcję organów na próby wykorzystania systemu finansowego. Ustawa STIR ma za zadanie blokowanie rachunku podmiotu kwalifikowanego. Powyższe zapobiegnie transferom środków pochodzącym z wyłudzeń. Blokada rachunku będzie możliwa na 72 godziny z opcją przedłużenia o 3 miesiące po spełnieniu ściśle określonych warunków. Powyższe nie dotyczy rachunków bankowych osób fizycznych służących do ich prywatnych rozliczeń. Dokładna i kompleksowa analiza pozwoli ponadto na zminimalizowanie ryzyka niechcianych konsekwencji dla uczciwych przedsiębiorców.

Czy będzie można korzystać z zablokowanego rachunku przez STIR? 

Podatnik, którego konto zostało zablokowane, może zwrócić się do Szefa KAS o zgodę na pobranie z niego środków na:

  • bieżące pensje wypłacane na podstawie umów o pracę zawartych co najmniej 3 miesiące przed dniem dokonania blokady (wraz z należnymi od nich podatkiem dochodowym i składkami na ubezpieczenia społeczne),

  • zasądzone alimenty oraz renty o charakterze alimentacyjnym zasądzone tytułem odszkodowania.

Ponadto Szef KAS może również zgodzić się na zapłatę z zablokowanego rachunku zobowiązania podatkowego lub należności celnej przed terminem ich płatności. Podatnik w uzasadnionych przypadkach może złożyć wniosek o zwolnienie środków z zablokowanego konta.

Dodatkowe korzyści dla podatników w związku z ustawą STIR

Podatnicy od wielu lat domagali się od Ministerstwa Finansów wprowadzenia narzędzi, które umożliwiłyby im sprawdzenie swoich kontrahentów. Wejście w życie ustawy STIR pozwala na taką weryfikację. 13 stycznia 2018 r. Ministerstwo Finansów udostępniło wykazy podmiotów niezarejestrowanych oraz wykreślonych i przywróconych do rejestru VAT. Zawierają one informacje przydatne dla uczciwych podatników VAT. Mają oni możliwość wyszukania informacji na temat podmiotów niezarejestrowanych, wykreślonych lub przywróconych do rejestru VAT. Powyższe na pewno ułatwi ocenę i umożliwi weryfikację rzetelności aktualnych i potencjalnych kontrahentów. Praktyka gospodarcza pokazuje, że także rzetelni podatnicy mogą stać się ofiarami oszustów podatkowych. Powyższy dostęp do informacji publikowanych w wykazach zminimalizuje ryzyko nieświadomego udziału w karuzelach VAT. Zmiana ta to istotne wsparcie dla podatników w prawidłowym wykonywaniu obowiązków podatkowych.