Poradnik Przedsiębiorcy

JPK_V7 dla podmiotów świadczących usługi prawne

Od 1 października 2020 r. obowiązują nowe zasady prowadzenia ewidencji VAT oraz składania deklaracji VAT. Począwszy od rozliczenia za październik, podatnicy będą więc prowadzić tylko jedną ewidencję JPK_VAT, w której znajduje się zarówno część ewidencyjna, jak i deklaracyjna. Jak oznaczać JPK_V7 dla podmiotów świadczących usługi prawne? Odpowiedź znajdziesz w poniższym artykule.

Usługi prawnicze – opodatkowanie VAT

Na wstępie przypomnijmy, kogo uważamy za podatnika podatku VAT. Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza obejmuje m.in. wszelką działalność usługodawców, a także osób wykonujących wolne zawody. 

Działalność w rozumieniu ustawy o VAT to pojęcie szersze niż definicja działalności gospodarczej, o której mowa w Prawie przedsiębiorcy.

Tym samym prowadzenie usług prawnych bez wątpienia mieści się w definicji działalności gospodarczej.  Na podstawie art. 113 ust.1 ustawy o VAT przedsiębiorcy, u których wartość sprzedaży opodatkowanej nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 200 000 zł, zwolnieni są z podatku VAT. Zwolnienie to nie dotyczy podatników świadczących usługi prawnicze. 

Przykład 1.

Podatnik będący radcą prawnym w marcu otworzył w Kaliszu swoją kancelarię prawną. W pierwszym okresie nie osiągał znaczących obrotów. Czy może skorzystać ze zwolnienia z VAT?

Niestety już w marcu podatnik winien dokonać rejestracji do VAT. Nie może bowiem korzystać ze zwolnienia z podatku VAT. 

Usługi prawne – GTU

Od 1 października 2020 r. podatnicy muszą wykazywać w swojej ewidencji VAT oznaczenia liczbowe od „01” do „13” dotyczących niektórych towarów i usług (patrz § 10 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych w deklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług). GTU_12 dotyczy świadczenia tzw. usług o charakterze niematerialnym. Powyższe dotyczy usług doradczych, księgowych, prawnych, zarządczych, szkoleniowych, marketingowych, firm centralnych (head offices), reklamowych, badania rynku i opinii publicznej oraz usług w zakresie badań naukowych i prac rozwojowych.

Tym samym podatnicy świadczący np. usługi prawne winni oznaczać je GTU_12 w ewidencji VAT (patrz § 10 ust. 3 pkt 2 lit. b powyższego rozporządzenia). W praktyce polega to na wpisaniu wartości „1” w polu GTU_12 pliku JPK_V7.

Jakie usługi prawne oznaczamy GTU_12?

Podatnicy wykonujący usługi prawne sklasyfikowane jako 69.10 muszą oznaczać je w ewidencji GTU_12. Powyższe dotyczy m.in. poniższych usług:

  • 69.10.11 – usługi doradztwa prawnego i reprezentacji w dziedzinie prawa karnego;

  • 69.10.12 – usługi doradztwa prawnego i reprezentacji w dziedzinie prawa handlowego;

  • 69.10.13 – usługi doradztwa prawnego i reprezentacji w dziedzinie prawa pracy;

  • 69.10.14 – usługi doradztwa prawnego i reprezentacji w dziedzinie prawa cywilnego;

  • 69.10.15 – usługi prawne dotyczące patentów, praw autorskich i pozostałych praw własności intelektualnej;

  • 69.10.16 – usługi notarialne;

  • 69.10.17 – usługi arbitrażowe i pojednawcze;

  • 69.10.18 – usługi prawne związane z aukcjami;

  • 69.10.19 – pozostałe usługi prawne.

Od 1 października 2020 r. większość zawodów prawnych musi więc oznaczać sprzedaż swoich usług GTU_12. 

Zaliczki na usługi prawne

W praktyce prawnicy przed rozpoczęciem pracy żądają od swoich klientów zaliczki. Wynagrodzenie zasadnicze otrzymują np. dopiero po sporządzeniu opinii lub wygraniu sprawy. 

Przykład 2.

Radca prawny przyjął klienta chcącego mu zlecić audyt prawny spółki, którą chce przejąć. Ponieważ zlecenie jest duże, radca prawny przed wykonaniem usługi pobrał od klienta znaczną zaliczkę. Została udokumentowana fakturą VAT. Czy w tym przypadku prawnik winien oznaczyć fakturę GTU_12?

Obowiązek oznaczania faktur kodem GTU_12 dotyczy faktur zaliczkowych i końcowych.  Tym samym faktura zaliczkowa również winna być oznaczona GTU_12. 

Usługa prawna a kasa rejestrująca

Zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 2 lit. g  Rozporządzenia Ministra Finansów z 28 grudnia 2018 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących do usług prawniczych nie stosuje się zwolnień z obowiązku ewidencjonowania sprzedaży za pomocą kasy rejestrującej. Wyłączenie to nie dotyczy jedynie czynności notarialnych.

Przykład 3.

Prawnik rozpoczął świadczenie usług prawnych. Będzie specjalizował się w usługach dla osób fizycznych (głównie rozwody i sprawy rodzinne). Czy będzie musiał zainstalować kasę fiskalną pomimo niskich obrotów.

Tak, w tym przypadku podatnik bez względu na wysokość uzyskiwanych obrotów, jak również bez względu na jakiekolwiek inne okoliczności, zobowiązany jest ewidencjonować przedmiotową sprzedaż za pomocą kasy rejestrującej.

Kasa rejestrująca – oznaczenia JPK_VAT

Od 1 października 2020 r. należy wykazać w nowym JPK sprzedaż ewidencjonowaną przy użyciu kasy rejestrującej oraz sprzedaż nieudokumentowaną fakturami i nieobjętą obowiązkiem prowadzenia ewidencji sprzedaży przy użyciu kasy rejestrującej w ewidencji.

Z § 10 ust. 5 tego rozporządzenia raport fiskalny w nowym pliku JPK_VAT należy oznaczać symbolem „RO”, który przeznaczony jest dla dokumentów zbiorczych wewnętrznych zawierających informacje o sprzedaży z kas rejestrujących. 

Przykład 4.

Prawnik świadczący usługi na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej musi ją ewidencjonować na kasie rejestrującej. Czy zbiorczy miesięczny raport będzie oznaczany w nowym JPK jako RO i GTU_12?

W tym przypadku raport miesięczny oznaczamy jedynie symbolem „RO”. Sprzedaży dokumentowanej na kasie fiskalnej nie trzeba dokumentować już GTU_12. Oznaczenia GTU nie dotyczą bowiem raportów fiskalnych z kas rejestrujących.

Podsumowując, prawnicy będą musieli oznaczać swoje usługi w nowym JPK. Ponadto, ponieważ nie mogą oni korzystać ze zwolnienia z kasy rejestrującej, muszą też raporty fiskalne oznaczać symbolem „RO”.