Poradnik Przedsiębiorcy

Możesz sporządzać remanent do celów podatkowych w trakcie roku podatkowego

Przedsiębiorcy na różnym etapie prowadzenia działalności są zobowiązani do sporządzenia spisu z natury. Mogą mieć przy tym wątpliwość kiedy należy sporządzić remanent, co powinien zawierać oraz czy jego sporządzenie trzeba zgłosić do urzędu skarbowego? Odpowiedź na te lub inne pytania znajdują się w artykule. 

Jaki jest cel sporządzania remanentu?

Remanent określany inaczej spisem z natury ma na celu zbadanie faktycznej ilości towarów handlowych, materiałów podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, produkcji w toku, wyrobów gotowych, odpadów i braków posiadanych przez przedsiębiorstwo, a następnie uzgodnienie tego stanu z ilością wynikającą z odpowiednich dokumentów księgowych i ewidencji.

Kiedy sporządza się remanent?

Spis z natury sporządza się w ściśle określonych sytuacjach:

  • na koniec każdego roku podatkowego,
  • na dzień 1 stycznia,
  • w chwili rozpoczęcia działalności gospodarczej,
  • w momencie likwidacji działalności gospodarczej – w takim wypadku remanent obejmuje również wyposażenie,
  • gdy następuje zmiana wspólnika,
  • gdy mamy do czynienia ze zmianą proporcji udziałów,
  • w momencie nakazu z jednostki podatkowej.

Dodatkowo przedsiębiorca może sporządzić remanent w dowolnej chwili, w trakcie trwania roku podatkowego. Jednak chęć jego przeprowadzenia, w innym terminie niż 1 stycznia, 31 grudnia, czy data rozpoczęcia działalności, należy zgłosić w formie pisemnej właściwemu Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w terminie co najmniej 7 dni przed datą inwentaryzacji. Od 15 września 2018 roku został uchylony § 28 ust. 4 Rozporządzenia w sprawie prowadzenia PKPIR. W związku z tym nie ma już konieczności zgłaszania do urzędu skarbowego chęci sporządzenia spisu z natury w trakcie roku.Spis z natury powinien być sporządzony w sposób staranny i trwały oraz zakończony i zaopatrzony w podpisy osób uczestniczących w spisie.Obowiązek sporządzenia spisu z natury na dzień 1 stycznia roku podatkowego nie dotyczy podatników, którzy sporządzili spis z natury na koniec poprzedniego roku podatkowego. W tym przypadku zamiast spisu z natury na dzień 1 stycznia roku podatkowego do księgi wpisuje się spis z natury sporządzony na dzień 31 grudnia poprzedniego roku podatkowego.

Jakie elementy powinien zawierać spis z natury?

Zgodnie § 28 ust. 2 rozporządzenia spis z natury powinien zawierać co najmniej następujące dane:

  • imię i nazwisko właściciela zakładu (nazwę firmy),
  • datę sporządzenia spisu,
  • numer kolejny pozycji arkusza spisu z natury,
  • szczegółowe określenie towaru (i wyposażenia w przypadku likwidacji),
  • jednostkę miary,
  • ilość stwierdzoną w czasie spisu,
  • cenę w złotych i groszach za jednostkę miary,
  • wartość wynikającą z przemnożenia ilości towaru przez jego cenę jednostkową,
  • łączną wartość spisu z natury oraz klauzulę "Spis zakończono na pozycji...",
  • podpisy osób sporządzających spis oraz podpis właściciela zakładu (wspólników).

Jak wycenić składniki objęte spisem?

Podatnik jest obowiązany wycenić materiały i towary handlowe objęte spisem z natury według cen zakupu lub nabycia albo według cen rynkowych z dnia sporządzenia spisu, jeżeli są one niższe od cen zakupu lub nabycia.

Natomiast spis z natury półwyrobów (półfabrykatów), wyrobów gotowych i braków własnej produkcji wycenia się według kosztów wytworzenia, a odpadów użytkowych, które w toku działalności utraciły swoją pierwotną wartość użytkową, wycenia się według wartości wynikającej z oszacowania uwzględniającego ich przydatność do dalszego użytkowania.

Czy remanent podlega wpisowi do KPiR?

Spis z natury musi być wpisany do księgi według poszczególnych rodzajów jego składników lub w jednej pozycji (sumie), jeżeli na podstawie spisu zostało sporządzone odrębne, szczegółowe zestawienie poszczególnych jego składników. Zestawienie przechowuje się łącznie z księgą.

Podsumowując remanent powinien być sporządzony w określonym przez przepisy terminie, przy czym musi on zawierać także niezbędne do tego dane.