Poradnik Przedsiębiorcy

BDO a obowiązek rejestracji podmiotów do końca roku 2019

BDO, czyli baza danych o produktach i opakowaniach oraz gospodarce odpadami została wprowadzona przez Ministerstwo Środowiska aby przeciwdziałać nieprawidłowościom, które występują w sektorze gospodarowania odpadami. Do końca roku podmioty, które wprowadzają na rynek m.in. produkty w opakowaniach oraz gospodarują odpadami są zobowiązani do rejestracji do BDO. Podobnie jest z podmiotami, które prowadzą firmy handlu detalicznego lub hurtowego i oferują reklamówki. Sprawdź, czy masz obowiązek rejestracji do BDO oraz jak i kiedy tego dokonać!

Czym jest BDO? 

Zgodnie z art. 82 ust. 1 ustawy o odpadach BDO to system teleinformatyczny, który dysponuje bazą danych o podmiotach wprowadzających do obrotu produkty i produkty w opakowaniach oraz gospodarujących odpadami. Dzięki rejestracji do BDO możliwe jest gromadzenie danych związanych z gospodarką odpadami oraz spełnienie przez przedsiębiorców dodatkowych obowiązków. Od 2020 roku rejestr ten zostanie rozbudowany o kolejne moduły umożliwiające prowadzenie ewidencji odpadów i składanie sprawozdań z gospodarowania odpadami wyłącznie w formie elektronicznej.

Baza danych o produktach i opakowaniach oraz gospodarce odpadami (BDO) prowadzona jest przez marszałków województw.Szczegółowe informacje, jakie dane gromadzi BDO zostały wskazane w art. 79 ust. 2 ustawy o odpadach.

Obowiązek wpisu do BDO

Obowiązkiem wpisu do BDO objęte są podmioty, które: 

  • wytwarzają odpady i prowadzą ewidencję odpadów;

  • wprowadzają na rynek krajowy produkty w opakowaniach, pojazdy, oleje, smary, opony, baterie bądź akumulatory, a także sprzęt elektryczny i elektroniczny;

  • producenci, importerzy i wewnątrzwspólnotowi nabywcy opakowań.

Oznacza to, że obowiązek ten może dotyczyć nawet jednoosobowych działalności gospodarczych, które wykonują któreś z powyższych czynności.Rejestracja do BDO może być konieczna w przypadku podatników, którzy prowadzą m.in. salony fryzjerskie i kosmetyczne, firmy świadczące usługi budowlane, gabinety stomatologiczne, a także zakłady mechaniki pojazdów samochodowych czy zakłady fotograficzne i drukarskie, a odpady które wytwarzają nie są odpadami komunalnymi, czyli zbliżonymi do tych, które wytwarzane są w gospodarstwach domowych. Wynika to z objaśnień prawnych Ministerstwa Klimatu.

Przykład 1. 

Pani Agnieszka prowadzi działalność gospodarczą, w ramach której świadczy usługi kosmetyczne. W związku z taką działalnością powstają odpady, m.in. opakowania po kosmetykach. Pani Agnieszka nie świadczy usług związanych z operacjami i nie wytwarza odpadów medycznych. Czy pani Agnieszka jest zobowiązany do rejestracji do BDO? 

Nie, z uwagi na fakt, że pani Agnieszka nie gospodaruje odpadami medycznymi (takimi jak strzykawki czy skalpele), a jej jedyne odpady to odpady komunalne wówczas nie ma obowiązku rejestracji do BDO.Art. 3 ust. 1 pkt 7 ustawy o odpadach:
Ilekroć w ustawie jest mowa o: (...)odpadach komunalnych - rozumie się przez to odpady powstające w gospodarstwach domowych, z wyłączeniem pojazdów wycofanych z eksploatacji, a także odpady niezawierające odpadów niebezpiecznych pochodzące od innych wytwórców odpadów, które ze względu na swój charakter lub skład są podobne do odpadów powstających w gospodarstwach domowych; niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne pozostają niesegregowanymi (zmieszanymi) odpadami komunalnymi, nawet jeżeli zostały poddane czynności przetwarzania odpadów, która nie zmieniła w sposób znaczący ich właściwości.
Zgodnie z powyższym przepisem - odpady niebezpieczne nie są uznawane za odpady komunalne i podmioty przetwarzające odpady niebezpieczne mają obowiązek rejestracji do BDO.Podmioty prowadzące działalność biura rachunkowego lub inną drobną działalność gospodarczą nie podlegają wpisowi do BDO, jeżeli w ramach działalności wytwarzają odpady komunalne o podobnym składzie do odpadów, które wytwarzają gospodarstwa domowe, m.in. opakowania, meble, makulaturę, zużyty sprzęt elektroniczny oraz zużyte tonery drukarskie niezawierające składników niebezpiecznych.

Przykład 2.

Pan Michał prowadzi działalność gospodarczą i świadczy usługi biura rachunkowego. W lokalu, w którym świadczy usługi gospodaruje opakowaniami po artykułach biurowych zakupionych dla pracowników. Czy pan Michał ma obowiązek rejestracji do BDO? 

Nie, jeżeli pan Michał gospodaruje wyłącznie odpadami komunalnymi to nie podlega wpisowi do BDO. 

Podatnicy, którzy prowadzą działalności zajmujące się handlem detalicznym lub hurtowym, w których oferuje się torby na zakupy z tworzywa sztucznego, które objęte są opłatą recyklingową również muszą dokonać rejestracji do BDO. Rejestracji do BDO nie podlegają jednak podatnicy, którzy oferują klientom torby lekkie tzw. zrywki, od których nie pobiera się opłaty recyklingowej oraz Ci podatnicy, którzy nie oferują toreb (niezależnie czy są one lekkie) z tworzywa sztucznego klientom.Art. 25 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw
Przedsiębiorcy prowadzący w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy jednostki handlu detalicznego lub hurtowego, w których są oferowane torby na zakupy z tworzywa sztucznego, objęte opłatą recyklingową, o której mowa w art. 40a ustawy zmienianej w art. 7, są obowiązani do złożenia wniosku o wpis do rejestru, o którym mowa w art. 49 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 6 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, w terminie do dnia 31 grudnia 2019 r. i mogą prowadzić działalność bez posiadania takiego wpisu do dnia jego uzyskania.

Kto musi prowadzić ewidencję odpadów i rejestrować się do BDO? 

Ewidencję odpadów zobowiązane są prowadzić podmioty, które wytwarzają odpady oraz osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, które są w posiadaniu odpadów. Można zatem stwierdzić, że wszystkie podmioty które mają styczność z odpadami są zobowiązane do prowadzenia tej ewidencji. 

Wyróżnia się jednak wyjątki, w przypadku których nie ma konieczności prowadzenia ewidencji, mianowicie: 

  • jeżeli podatnik przerzuca odpowiedzialność za odpady na rzecz jednego z wytwórców tych odpadów wykorzystujących wspólnie lokal lub na rzecz wynajmującego lokal to wówczas ewidencję powinien prowadzić podmiot, na którego odpowiedzialność została przerzucona; 

  • jeżeli sprzedawca odpadów lub pośrednik w obrocie odpadami nie są posiadaczami tych odpadów.

Sprzedawcy odpadów lub pośrednicy w obrocie odpadami, którzy nie są ich posiadaczami mają obowiązek prowadzenia wyłącznie ewidencji odpadów niebezpiecznych. Jeżeli natomiast są posiadaczami odpadów to wówczas konieczne jest prowadzenie również standardowej ewidencji odpadów.

Podmioty, które nie prowadzą ewidencji odpadów nie mają obowiązku rejestracji do BDO. Należy zatem wspomnieć, że niektóre podmioty mogą skorzystać ze zwolnień dotyczących prowadzenia powyższej ewidencji. 

Ze zwolnienia podmiotowego z prowadzenia ewidencji odpadów mogą skorzystać: 

  • osoby fizyczne oraz jednostki nieposiadające osobowości prawnej, które nie są przedsiębiorcami i wykorzystują odpady na cele prywatne za pomocą dopuszczalnych metod odzysku, 

  • wytwórcy odpadów komunalnych oraz pojazdów wycofanych z eksploatacji jeżeli przekażą pojazdy do stacji demontażu lub punktu zbierania;

  • prowadzący działalność nieprofesjonalną w zakresie zbierania odpadów (m.in. przyjmowanie przez apteki leków i opakowań po lekach, przyjmowanie przez sklepy zużytych artykułów konsumpcyjnych lub zbieranie odpadów w szkołach, instytucjach lub urzędach). 

Przeczytaj więcej na temat BDO:
Numer BDO na fakturach – co to jest i kiedy go stosować?
Opłata recyklingowa w pigułce – co zmieniło się od września 2019 r.?
Ze zwolnienia przedmiotowego mogą natomiast skorzystać podmioty w przypadku niektórych rodzajów odpadów jeżeli nie przekroczą one określonej ilości. Wykaz tych odpadów wraz z określeniem wagi znajduje się w załączniku do Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 12 grudnia 2014 r. w sprawie rodzajów odpadów i ilości odpadów, dla których nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji odpadów i są to m.in.:

  • odpadkowy toner drukarski inny niż wymieniony w 08 03 17 - do 100 kilogramów rocznie;
  • materiały budowlane zawierające gips - do 5 ton rocznie;
  • odpady betonu oraz gruz betonowy z rozbiórek i remontów - do 5 ton rocznie;
  • elementy usunięte ze zużytych urządzeń inne niż wymienione w 16 02 15
  • baterie alkaliczne (z wyłączeniem 16 06 03) - 5 kg;
  • inne baterie i akumulatory - 5 kg;
  • sorbenty, materiały filtracyjne, tkaniny do wycierania (np. ścierki) i ubrania robocze - do 100 kilogramów rocznie;
  • trociny, wiórki, ścinki, drewno, płyta wiórowa i fornir - do 10 ton rocznie;
  • szkło - do 5 ton rocznie;
  • tworzywa sztuczne - do 5 ton;
  • drewno - do 5 ton rocznie.

Z powyższego wynika, że jeżeli waga wymienionych w rozporządzeniu odpadów nie przekroczy określonego limitu to wówczas przedsiębiorca nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji odpadów, a co za tym idzie rejestracji do BDO. 

Szczegółowy wykaz odpadów można znaleźć w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów.

Przykład 3.

Pan Mariusz prowadzi działalność gospodarczą i świadczy usługi biura rachunkowego. W codziennej pracy wykorzystuje drukarki i tonery drukarskie. Wymiany tonerów dokonuje we własnym zakresie raz na 3 miesiące. Waga tych tonerów nie przekracza jednak 100 kg rocznie. Czy w takiej sytuacji pan Mariusz jest zobowiązany do prowadzenia ewidencji odpadów i rejestracji do BDO? 

Nie, jeżeli waga tonerów drukarskich, w których posiadaniu jest pan Mariusz nie przekracza 100 kg wówczas nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji odpadów i rejestracji do BDO. Pan Mariusz może zatem korzystać ze zwolnienia. 

Nie wszystkie podmioty muszą się rejestrować do BDO!

Zgodnie z objaśnieniem Ministerstwa Klimatu podmiot który jest wytwórcą odpadów powstających w wyniku budowy, rozbiórki, remontu obiektów, czyszczenia zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania, konserwacji i napraw jest odpowiedzialny za utylizację tych odpadów i ma obowiązek rejestracji do BDO oraz prowadzenia ewidencji w BDO.Jeżeli umowa o świadczenie usługi budowy, rozbiórki, remontu itp inaczej określa odpowiedzialność za wytworzone odpady wówczas do rejestracji do BDO zobowiązany jest podmiot, który zgodnie z umową jest odpowiedzialny za odpady.Zatem jeżeli podmiot nie dokonuje utylizacji odpadów we własnym zakresie, a z umowy o świadczenie usług w zakresie budowy, remontu obiektów, rozbiórki a także czyszczenia zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania, napraw i konserwacji wynika, że odpowiedzialnym za wywóz odpadów jest inny podmiot, to w takiej sytuacji zobowiązanym do rejestracji do BDO będzie podmiot, który świadczy te usługi w ramach umowy. 

Przykład 4. 

Pan Artur prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą i dokonuje rozbiórek budynków, a także drobnych remontów w wyniku czego wytwarza odpady. Z umowy o świadczenie usług wynika, że firma zewnętrzna zobowiązana jest do wywozu odpadów. Czy w takiej sytuacji pan Artur ma obowiązek rejestracji do BDO?

Nie, z uwagi na fakt że pan Artur podpisał umowę z której wynika, że za odpady odpowiedzialna jest zewnętrzna, wykwalifikowana firmą nie jest zobowiązany do rejestracji do BDO. O te formalności powinna jednak zadbać firma wywiązująca się z umowy.Podatnik może zweryfikować, czy konieczna jest rejestracja do BDO po kliknięciu w link: https://bdo.mos.gov.pl/home/obowiazek_rejestracji/

Kiedy należy dokonać rejestracji o BDO?

Objęci obowiązkiem rejestracji do BDO podatnicy powinni dokonać formalności związanych z rejestracją do końca 2019 roku. Rejestracji do Bazy danych o produktach i opakowaniach przedsiębiorcy dokonują składając wniosek o wpis do rejestru BDO w urzędzie marszałkowskim. W ciągu 30 dni od dnia złożenia wniosku podmiot zostanie wprowadzony do ww. rejestru przez marszałka wojewódzkiego.Wzór wniosku wraz z oświadczeniem można pobrać po kliknięciiu w link: https://bdo.mos.gov.pl/home/wnioski/wniosek-rejestrowy/Od stycznia 2020 roku na podatników, którzy nie dokonają obowiązku rejestracji będą nakładane kary, wynoszące nawet do miliona złotych, kary aresztu lub grzywny, które wymierzane będą przez sąd. Co więcej, od takich podatników odpady nie będą odbierane, a sami podatnicy nie będą mogli wystawić elektronicznej karty odbioru odpadów. Karta papierowa, która była w tym celu ówcześnie wykorzystywana nie będzie już spełniała swojej roli.

Numer BDO na dokumentach sprzedaży wystawionych w systemie wFirma.pl

Aby numer BDO pojawiał się na wystawionych w systemie wFirma.pl fakturach sprzedaży lub paragonie niefiskalnym należy przejść do zakładki: USTAWIENIA » DANE PODSTAWOWE » DANE IDENTYFIKACYJNE » OGÓLNE, gdzie w polu BDO należy wprowadzić numer nadany przez urząd marszałkowski. 

BDO na fakturze wystawionej w systemie wFirma.pl

Po uzupełnieniu numeru BDO w systemie na wystawianych od tego momentu fakturach VAT, bez VAT, fakturach zaliczkowych, końcowych, a także na paragonach niefiskalnych będzie pojawiał się numer BDO, zaraz obok numeru NIP podmiotu. 

BDO na fakturze sprzedaży

Natomiast aby numer BDO pojawiał się na paragonie fiskalnym konieczne jest jego ręczne dodanie w drukarce fiskalnej. Samo uzupełnienie numeru w ustawieniach systemu nie spowoduje, że na paragonach będzie pojawiała się informacja o numerze, ponieważ drukarki mają osobny panel, w którym użytkownik musi dodać numer BDO.

BDO na paragonie

Szczegółowe informacje dotyczące zamieszczania numeru BDO na dokumentach sprzedaży w systemie wFirma.pl można znaleźć w artykule: Numer BDO na dokumentach sprzedaży