Poradnik Przedsiębiorcy

Import usług – brak faktury zakupu a obowiązek podatkowy

Zdarza się, że kupując usługi z zagranicy przedsiębiorca nie otrzymuje potwierdzających dokonanie transakcji faktur. Szczególnie zdarza się to w przypadku nabywania usług przez Internet jak zakup dostępu do zdjęć czy programów komputerowych. Czy gdy sprzedawca ociąga się z wystawieniem faktury dokumentującej import usług przedsiębiorca powinien czekać z rozliczeniem owej transakcji? 

Import usług - krótkie wyjaśnienie

Import usług to transakcja dla której zgodnie z zasadami ogólnymi miejsce jej świadczenia określa się jako miejsce zamieszkania nabywcy. To natomiast oznacza, że zobowiązanym do rozliczenia podatku VAT od zakupionych z zagranicy usług jest, co do zasady, nabywca. Krótko mówiąc jeżeli Polski przedsiębiorca dokonuje importu usług, to ma on obowiązek z tego tytułu w Polsce naliczyć i odprowadzić podatek VAT. Stawka podatku będzie  w tym przypadku stawką stosowaną dla danego rodzaju transakcji. W Polsce więc będzie to zwykle 23%.

Obowiązek podatkowy w VAT a import usług

Szczególną uwagę należy zwrócić, na to iż brak faktury nie zwalnia przedsiębiorcy z naliczenia podatku od importu usług. Dlaczego? Ponieważ zgodnie z przepisami ustawy o VAT obowiązek podatkowy w imporcie usług powstaje w momencie wykonania usługi. Przy czym należy uwzględnić dodatkowo, że usługi:

  1. Dla których, w związku z ich świadczeniem, ustalane są następujące po sobie terminy płatności lub rozliczeń, uznaje się za wykonane z upływem każdego okresu, do którego odnoszą się te rozliczenia lub płatności, do momentu zakończenia świadczenia tych usług;
  2. Świadczone w sposób ciągły przez okres dłuższy niż rok, dla których, w związku z ich świadczeniem, w danym roku nie upływają terminy rozliczeń lub płatności, uznaje się za wykonane z upływem każdego roku podatkowego, do momentu zakończenia świadczenia tych usług.

Na jakiej podstawie wykazać VAT - import usług brak faktury

Ponieważ przedsiębiorca nie otrzymał faktury a w związku z tym, że usługa została już wykonana ma obowiązek naliczyć podatek, tworzy sam dokument, na którym wykazuje kwotę jaką zapłacił za nabytą usługę (na podstawie potwierdzenia zapłaty) jako kwotę netto, wylicza zgodnie ze stawką polską podatek VAT i kwotę brutto usługi. Dodatkowo jeżeli zapłata nastąpiła w walucie obcej należy dokonać przeliczenia walut.

Prawo do odliczenia VAT - import usług brak faktury

Pomimo tego, że nabywca ma obowiązek opodatkować import usług czynny podatnik VAT będzie miał możliwość dokonać odliczenia naliczonego podatku. W tym przypadku prawo to przysługuje nawet w sytuacji gdy przedsiębiorca nie otrzymał za nabytą usługę faktury. W konsekwencji więc podatek VAT od importu usług, dla którego zobowiązanym do naliczenia podatku jest nabywca zostanie wykazany zarówno w rejestrze sprzedaży VAT jak i w rejestrze zakupów VAT. Jest to dość nietypowa sytuacja jaka ma miejsce również przy transakcjach związanych z WNT (wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów).

Import usług a koszt w KPiR

W przypadku gdy nabywca nie posiada dowodu zakupu nie może ująć wydatku jako koszt w podatkowej księdze. W związku z tym ze względu na podatek dochodowy sytuacja przedstawia się inaczej niż w przypadku VAT. Przedsiębiorca jaki nie otrzymał faktury za import usług nie powinien więc ujmować go w kosztach. W praktyce przedsiębiorcy często posiłkują się wydrukami potwierdzeń transakcji jakie często mogą sami drukować z portali internetowych. Podpinając pod nie dowody zapłaty ujmują wydatek w kosztach. Jest to jednak ryzykowane gdyż może być zakwestionowane przez organy skarbowe. Wydruk taki nawet gdy jest do niego podpięty dowód zapłaty nie stanowi bowiem dowodu księgowego. Zwykle nie posiada bowiem niezbędnych danych, a już z pewnością nie posiada podpisów, jakie zgodnie z przepisami KPiR powinny się znajdować na dokumentach stanowiących tzw. inne dowody księgowe.

Jeżeli zatem przedsiębiorca dokona importu usług to nawet gdy nie otrzyma stosownej faktury jest zobowiązany wykazać import usług i naliczyć podatek VAT. Czynny podatnik VAT będzie miał możliwość odliczenia podatku naliczonego jak w przypadku innych zakupów. Jednak jeżeli chodzi o ujęcie importu usług w kosztach podatkowych, przedsiębiorca powinien go jednak ująć dopiero w momencie otrzymania faktury potwierdzającej import usług.