Poradnik Przedsiębiorcy

Wynagrodzenie zasadnicze - czym jest i je ustalić?

Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. Czym jest wynagrodzenie zasadnicze?

Podział składników wynagrodzenia

Dowolność pracodawcy w kwestii ustalania wynagrodzeń polega na doborze fakultatywnych składników wynagrodzenia, które będą pełnić funkcję motywacyjną dla pracownika. Pracodawca może ustalić, jakie składniki będą przysługiwać z tytułu wykonywanej pracy. Składniki wynagrodzenia można podzielić na obowiązkowe oraz dobrowolne.

Obowiązkowe składniki wynagrodzenia to między innymi:

  • wynagrodzenie za czas niewykonywania pracy (wynagrodzenie chorobowe, urlopowe, za urlop szkoleniowy itp.),

  • diety za czas podróży służbowych,

  • wynagrodzenie i dodatki za pracę w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej,

  • odprawy emerytalno-rentowe, pośmiertne,

  • odszkodowania.

Dobrowolne składniki wynagrodzenia:

  • premie i nagrody regulaminowe,

  • prowizje,

  • dodatki do wynagrodzenia (stażowe, funkcyjne, za pracę przy komputerze, za dodatkowe umiejętności). 

Co to jest wynagrodzenie zasadnicze?

Wynagrodzenie zasadnicze jest obowiązkowym składnikiem wynagrodzenia - jego podstawą. Jest ono określone stawką miesięczną, godzinową, akordową lub prowizyjną. Najczęściej spotykana postać wynagrodzenia zasadniczego należy:

  • stała miesięczna stawka oraz

  • stawka godzinowa.

Stawka miesięczna charakteryzuje się tym, że jest wypłacana w całości w tej samej wysokości za każdy miesiąc przepracowany w pełnym zakresie. Na stawkę miesięczną nie ma wpływu ilosć godzin wynikająca z rozkładu pracy pracownika. Wynagrodzenie zasadnicze określone miesięczną stawką ulega obniżeniu, gdy w ciągu miesiąca pracownik był nieobecny w pracy bez zachowania prawa do wynagrodzenia.

Ustalenie warunków wynagradzania a wynagrodzenie zasadnicze

Warunki płacowe powinny zostać ustalone na piśmie. Warunki wynagradzania i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą określa układ zbiorowy pracy. Pracodawca, który zatrudnia co najmniej 20 pracowników nieobjętych układem zbiorowym pracy warunki dotyczące wynagrodzenia za pracę ustala w regulaminie wynagradzania. Pracodawca natomiast nie ma obowiązku tworzenia regulaminu wynagradzania, jeżeli zatrudnia mniej niż 20 pracowników. Wówczas wynagrodzenie zasadnicze oraz pozostałe warunki płacowe są ustalane bezpośrednio w umowie o pracę.

Przepisy wynagradzania mogą ustalać stawki osobistego zaszeregowania dla poszczególnych stanowisk pracy. Bardzo często warunki wynagradzania są ustalane przy zawieraniu umowy o pracę w drodze negocjacji.

Ważne!

Jeżeli pracodawca w umowie o pracę ustali wynagrodzenie mniej korzystne niż wynikające z ogólnych postanowień zawartych w wewnętrznych przepisach płacowych (np. w regulaminie wynagradzania), wówczas pracownikowi będzie przysługiwało roszczenie o wypłatę wynagrodzenia w wysokości przewidzianej w wewnętrznych przepisach płacowych.

W przypadku wypłaty wynagrodzenia wyższego niż określonego w przepisach płacowych, skutki ponosi pracodawca, gdyż pracodawca ma obowiązek wypłaty wynagrodzenia określonego w umowie o pracę, jeżeli w umowie zostało określone wynagrodzenie wyższe niż w przepisach płacowych, to pracodawca mimo wszystko ma obowiązek wypłaty wynagrodzenia w wysokości określonej w umowie o pracę.