Poradnik Przedsiębiorcy

Znak słowny czy znak słowno-graficzny? Ochrona znaku towarowego

Znak towarowy to każde oznaczenie w obrocie towarów, które odróżnia towary jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa lub po prostu odróżnia samych przedsiębiorców na rynku. Występują znaki towarowe graficzne, słowne lub słowno-graficzne. Nowe znaki towarowe powstają codziennie w związku z zakładaniem działalności gospodarczych. Znak towarowy ma za zadanie nie tylko odróżniać się od konkurencji, lecz także służyć promocji oraz zdobywaniu renomy. Coraz częściej znaki są modyfikowane, ulepszane, zmieniane na zupełnie nowe. Proces ten nosi nazwę rebrandingu. Znak towarowy jest więc bardzo istotnym składnikiem majątku przedsiębiorstwa, nie tylko ze względów marketingowych. Najważniejszym aspektem ochrony znaku towarowego jest fakt, że zapobiega wszelkim naruszeniom ze strony osób trzecich. Ochrona znaku towarowego jest udzielana przez Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej. Co do zasady udzielone prawo ochronne na znak towarowy w Polsce trwa 10 lat, a następnie po wniesieniu opłaty jest przedłużane. Co daje przedsiębiorcy ochrona znaku towarowego?

Dlaczego ochrona znaku towarowego jest ważna?

Ochrona znaku towarowego - nazwy czy logo - może zapewnić bezpieczeństwo ciągłości przedsiębiorstwa. Wypracowane standardy, jakość, renoma i tradycja wymagają pielęgnacji i poszanowania. Stabilna pozycja na rynku nie może być zagrożona przez inny podmiot, który w sposób oszukańczy mógłby przypisywać sobie prawo do dorobku innej firmy, np. sygnując swoją działalność taką samą nazwą.

Bardzo ważnym problemem, który warto poruszyć, jest popularna w ostatnim czasie akcja oszustów, którzy podają się za Urząd Patentowy w pismach wysłanych do przedsiębiorców. Wymagają oni uregulowania stosownej opłaty za ochronę niechronionego znaku towarowego. Podając absurdalne kwoty, wskazują swoje konta bankowe. Alarmuje o tym również sam Urząd Patentowy na swojej stronie internetowej.

Kolejną obawą przedsiębiorcy w razie braku ochrony jego znaku towarowego może być możliwość używania przez inny konkurencyjny podmiot tego znaku. Zdarzyć się może, że dojdzie do sytuacji, gdy podmiot niebędący faktycznym właścicielem znaku wniesie podanie i uzyska prawo ochronne do tego znaku w Urzędzie Patentowym i w związku z tym będzie mógł wyciągać prawne konsekwencje z korzystania z niego przez innych - nawet wobec jego właściciela. Tzw. “trademark trolls” to grupy oszustów, którzy wyszukują w rejestrach niechronione znaki towarowe i wykorzystując sytuację niewiedzy właściciela znaku, rejestrują go, a następnie wzywają właścicieli firm, którym skradziono nazwę lub logo, aby uiścili odpowiednią opłatę za odzyskanie nazwy lub możliwość korzystania.

Ochrona znaku towarowego - rodzaje

Ochrona znaku towarowego może być zapewniona w zależności od zakresu terytorialnego ochrony przez:

  • system krajowy (ochrona na terenie Polski),

  • system regionalny (ochrona na terytorium UE)

Można ubiegać się o udzielenie ochrony na:

  • znak towarowy indywidualny,

  • wspólny znak towarowy,

  • wspólny znak towarowy gwarancyjny,

  • wspólne prawo ochronne.

Najbardziej popularne jest zgłoszenie znaku towarowego w formie:

  • słownej (nazwa),

  • słowno-graficznej (logo).

Jak dokonać zgłoszenia, aby została udzielona ochrona znaku towarowego w Polsce?

W pierwszej kolejności należy przeszukać bazę znaków towarowych na stronie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej i sprawdzić, czy konkretny znak już nie istnieje w systemie. Kolejnym etapem jest złożenie odpowiedniego podania (wniosku-formularza), w którym zawarte będą podstawowe informacje dotyczące zgłaszającego, znaku i jego przeznaczenia. Dostępny na stronie formularz wymaga dokładnego wypełnienia.

Poszczególne elementy podania:

  • ZGŁASZAJĄCY. Może nim być osoba fizyczna, osoba prawna, organ administracji rządowej lub państwowa jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej działająca w imieniu Skarbu Państwa  (dane, adres, telefon, e-mail, REGON, KRS).

  • PEŁNOMOCNIK. Wypełniane pole, jeśli strona w postępowaniu przed Urzędem Patentowym ma pełnomocnika, który działa w jej imieniu. Może nim być radca prawny, rzecznik patentowy, adwokat, osoba świadcząca usługi transgraniczne, współuprawniony, rodzice, małżonek, rodzeństwo, zstępni, osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia (imię i nazwisko, nazwa kancelarii, adres).

  • ZNAK TOWAROWY. Należy przedstawić znak towarowy. Jeśli jest to logo, należy umieścić w tym polu odbitkę w wymiarach około 8 cm x 8 cm. Jeśli obrazek zawiera wiele szczegółów, można go przedstawić na arkuszu w formacie A4 jako załącznik.  Jeśli znak jest barwny, musi być przedstawiony w podaniu we właściwym mu kolorze.

  • KOLORYSTYKA ZNAKU. Należy zakreślić właściwe pole określające barwę znaku.

  • OPIS ZNAKU. W tej rubryce należy wskazać ogólny opis znaku, by ten przedstawiony powyżej nie wzbudzał wątpliwości. Można przedstawić wykaz użytych kolorów. Jeśli zgłaszany jest znak słowny, rubrykę tę pomija się.

  • WYKAZ TOWARÓW I USŁUG WEDŁUG KLASYFIKACJI NICEJSKIEJ. To pole przeznaczone jest do określenia, z jaką branżą związany jest znak, o którego ochronę się ubiega. Dostępna na stronie Urzędu Patentowego klasyfikacja nicejska pozwala bardzo precyzyjnie określić, czego dotyczy działalność związana ze znakiem. Ma to bardzo duże znaczenie, ponieważ jeśli prawo ochronne na znak towarowy zostanie udzielone, wówczas nikt inny, nikt z konkurencji - z branży nie będzie mógł używać zastrzeżonego znaku towarowego do prowadzenia własnej działalności. Jeżeli natomiast ktoś spoza branży będzie chciał zastrzec taką samą nazwę, nie będzie do tego przeciwwskazań.

  • OŚWIADCZENIE O KORZYSTANIU Z PIERWSZEŃSTWA KONWENCYJNEGO. Oznacza to chęć korzystania z wcześniejszego zgłoszenia.

  • OŚWIADCZENIE O KORZYSTANIU Z PIERWSZEŃSTWA WYSTAWY MIĘDZYNARODOWEJ OFICJALNEJ LUB OFICJALNIE UZNANEJ.

  • ADRES DO KORESPONDENCJI. Wypełnia się to pole w przypadku, gdy adres do korespondencji jest inny, niż w punkcie pierwszym dotyczącym zgłaszającego. Jeśli adres jest właściwy z tym juz wskazanym, pole to pozostawia się puste.

  • DODATKOWY ADRES DO KORESPONDENCJI. Jeżeli wnioskodawcy zależy, aby korespondencja była wysyłana również na inny, dodatkowy adres, należy wypełnić to pole, a w innym przypadku pozostawić puste.

  • INNE OŚWIADCZENIA LUB WNIOSKI. Można wpisać swoje uwagi dotyczące postępowania, wszelkie ważne kwestie. Mogą one być brane pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy.

  • OŚWIADCZENIE. Dotyczy ono udostępniania danych osobowych podmiotowi, który wniósłby ewentualny sprzeciw co do udzielenia ochrony na znak towarowy, po zamieszczeniu informacji o rozpoczętym postępowaniu na stronie Urzędu Patentowego. Uzasadnieniem wniesienia sprzeciwu może być np. fakt, że osoba wnosząca sprzeciw jest faktycznym właścicielem znaku towarowego, o którego ochronę toczy się postępowanie lub znak jest bardzo podobny do innego, chronionego.

  • SPIS ZAŁĄCZONYCH DOKUMENTÓW. Zakreśla się we właściwych rubrykach dokumenty, które będą stanowiły załącznik do sprawy. Jest to m.in. potwierdzenie wniesienia opłaty.