Poradnik Przedsiębiorcy

Czym jest instruktaż stanowiskowy?

Kiedy zatrudnia się nowego pracownika w firmie, należy przeprowadzić szkolenie wstępne BHP. Szkolenie wstępne BHP składa się z dwóch równie ważnych części: szkolenia ogólnego oraz instruktażu stanowiskowego. Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 27 lipca 2004 roku w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy określa, czym jest instruktaż stanowiskowy.

Kiedy przeprowadzany jest instruktaż stanowiskowy?

Według przepisów instruktaż stanowiskowy przeprowadza się przed dopuszczeniem do wykonywania pracy na określonym stanowisku u:

  • nowo zatrudnionych pracowników,

  • pracowników przenoszonych na inne stanowisko pracy,

  • uczniów odbywających praktyczną naukę zawodu oraz studentów odbywających praktykę studencką.

Szkolenie ma formę instruktażu odbywającego się na stanowisku, na którym będzie pracować zatrudniona osoba. Gdy pracownik wykonuje swoją pracę na różnych stanowiskach pracy, musi odbyć instruktaż stanowiskowy, na każdym z tych stanowisk. 

Instruktaż stanowiskowy musi być zorganizowany przed rozpoczęciem pracy na danym stanowisku!

Przykład 1.

Pracownik, który do tej pory pracował na stanowisku magazyniera, w zeszłym miesiącu ukończył kurs i dzięki temu zmieniono jego stanowisko na spawacza. Mimo, że pracował już u danego pracodawcy, to przed rozpoczęciem pracy na nowym stanowisku przeprowadzono instruktaż stanowiskowy.

Należy także pamiętać, że instruktaż stanowiskowy powinien być powtarzalny w razie zmiany warunków techniczno-organizacyjnych na stanowisku pracy. 

Przykład 2.

Zakład pracy zainwestował w nowoczesną linię produkcyjną. Jest to spora zmiana technologiczna. Dlatego osoby, które będą pracować na stanowiskach związanych z obsługą nowej maszyny, mają odbyć instruktaż stanowiskowy przed rozpoczęciem pracy na nowej linii.

Jaki jest czas trwania instruktażu?

Instruktaż stanowiskowy musi trwać co najmniej 8 godzin. Ale o dokładnym czasie jego trwania, decydują takie czynniki jak: 

  • przygotowanie zawodowe pracownika;

  • staż pracy pracownika;

  • rodzaj wykonywanej przez pracownika pracy;

  • zagrożenia na stanowisku pracy, na którym ma wykonywać swoją pracę.

Jakie są cele przeprowadzania instruktażu stanowiskowego?

Instruktaż stanowiskowy ma za zadanie przygotować pracownika do bezpiecznego wykonywania pracy. Podczas tego szkolenia, pracownik dowiaduje się o:

  • występujących czynnikach środowiska pracy na danym stanowisku pracy i w jego bezpośrednim otoczeniu;

  • ryzyku zawodowym związanym z wykonywaną pracą;

  • sposobach ochrony przed zagrożeniami wypadkowymi i zagrożeniami dla zdrowia w warunkach normalnej pracy i w warunkach awaryjnych;

  • metodach bezpiecznego wykonywania pracy na danym stanowisku.

Kto przeprowadza instruktaż stanowiskowy?

Instruktaż stanowiskowy przeprowadzany jest przez osobę kierującą pracownikami lub pracodawcę. Wyłącznie w sytuacji, gdy posiadają one odpowiednie kwalifikacje, doświadczenie zawodowe oraz zostały przeszkolone w zakresie metod prowadzenia instruktażu stanowiskowego. Dzieje się tak, ponieważ osoba szkoląca posiada wiedzę na temat danego stanowiska pracy oraz ma przebyte szkolenie okresowe dla pracodawców i innych osób kierujących pracownikami. 

Które dokument związane są z instruktażem stanowiskowym?

Odbycie instruktażu stanowiskowego pracownik ma obowiązek potwierdzić na piśmie w karcie szkolenia wstępnego w dziedzinie Bezpieczeństwa i Higieny Pracy. Ponadto na karcie szkolenia powinno być wskazane imię i nazwisko przeprowadzającego instruktaż oraz musi zostać złożony podpis kierownika komórki organizacyjnej. Wypełniona karta szkolenia wstępnego BHP, powinna być przechowywana w aktach osobowych pracownika w części B.