Poradnik Przedsiębiorcy

Faktura wystawiona w euro - odliczenie VAT

Coraz więcej polskich przedsiębiorców współpracuje z zagranicznymi kontrahentami. Płatności pomiędzy nimi z reguły odbywają się w walucie obcej. Również w rozliczeniach pomiędzy krajowymi przedsiębiorcami coraz częściej pojawiają się faktury w euro czy innych walutach. Polskie przepisy nie zabraniają takich sytuacji. Pojawia się jednak pytanie, czy faktura wystawiona w euro dokumentująca transakcję krajową uprawnia do odliczenia podatku VAT. Sprawdź, odpowiedź w artykule!

Faktura wystawiona w euro

Tak jak wspomniano powyżej, nie ma przeszkód w wystawianiu faktur w walucie obcej przez polskiego przedsiębiorcę dla odbiorców krajowych. Zarówno faktury wystawione w walucie polskiej, jak i obcej powinny spełniać wymagania określone w przepisach podatkowych.

Tak więc zgodnie z art. 106e ustawy o VAT, faktura wystawiona w euro powinna zawierać:

  1. datę wystawienia,

  2. kolejny numer nadany w ramach jednej lub więcej serii, który w sposób jednoznaczny identyfikuje fakturę,

  3. imiona i nazwiska lub nazwy podatnika i nabywcy towarów lub usług oraz ich adresy,

  4. numer, za pomocą którego podatnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku,

  5. numer, za pomocą którego nabywca towarów lub usług jest zidentyfikowany na potrzeby podatku lub podatku od wartości dodanej,

  6. datę dokonania lub zakończenia dostawy towarów lub wykonania usługi lub datę otrzymania zapłaty, o ile taka data jest określona i różni się od daty wystawienia faktury,

  7. nazwę (rodzaj) towaru lub usługi,

  8. miarę i ilość (liczbę) dostarczonych towarów lub zakres wykonanych usług,

  9. cenę jednostkową towaru lub usługi bez kwoty podatku (cenę jednostkową netto),

  10. kwoty wszelkich opustów lub obniżek cen, w tym w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty, o ile nie zostały one uwzględnione w cenie jednostkowej netto,

  11. wartość dostarczonych towarów lub wykonanych usług, objętych transakcją, bez kwoty podatku (wartość sprzedaży netto),

  12. stawkę podatku,

  13. sumę wartości sprzedaży netto z podziałem na sprzedaż objętą poszczególnymi stawkami podatku i sprzedaż zwolnioną od podatku,

  14. kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto, z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku,

  15. kwotę należności ogółem.

Dodatkowo warto zwrócić uwagę na art. 106e ust. 11, gdzie czytamy: kwoty podatku wykazuje się w złotych. Kwoty podatku wyrażone w walucie obcej wykazuje się w złotych przy zastosowaniu zasad przeliczania na złote przyjętych dla przeliczania kwot stosowanych do określenia podstawy opodatkowania. Kwoty wykazywane w fakturze zaokrągla się do pełnych groszy, przy czym końcówki poniżej 0,5 grosza pomija się, a końcówki od 0,5 grosza zaokrągla się do 1 grosza.

Oznacza to, że w sytuacji gdy faktura wystawiona jest w walucie obcej, stawka VAT musi być podana w złotówkach niezależnie od tego, czy jest to transakcja zagraniczna, czy też krajowa.

Zaleca się, aby w przypadku faktury wystawionej w euro przeliczeniu podlegał nie tylko podatek VAT, lecz także kwota netto i brutto, co będzie pomocne przy tworzeniu deklaracji VAT-7.

Należy pamiętać, że zgodnie z art. 106i ust. 1 ustawy o VAT fakturę należy wystawić do 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu dokonania dostawy towaru lub wykonania usługi.

Zapamiętaj!

Bez względu na to, w jakiej walucie określona jest kwota należności na fakturze, kwotę podatku wykazuje się zawsze w polskich złotych.

Faktura wystawiona w euro - odpowiedni kurs

W przypadku wystawiania faktur w walucie obcej należy pamiętać o zastosowaniu odpowiedniego kursu walutowego i dokonaniu przeliczenia wartości na złotówki.

Zgodnie z art. 31a ustawy o VAT: przeliczenia na złote dokonuje się według kursu średniego danej waluty obcej ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski na ostatni dzień roboczy poprzedzający dzień powstania obowiązku podatkowego. Podatnik może wybrać sposób przeliczania tych kwot na złote według ostatniego kursu wymiany opublikowanego przez Europejski Bank Centralny na ostatni dzień poprzedzający dzień powstania obowiązku podatkowego; w takim przypadku waluty inne niż euro przelicza się z zastosowaniem kursu wymiany każdej z nich względem euro.

Możliwe jest również wystąpienie sytuacji, w której data wystawienia faktury i data powstania obowiązku podatkowego są różne, w związku z czym pojawia się pytanie, jaki w takiej sytuacji zastosować kurs walutowy. Więcej na ten temat w artykule: Przeliczanie faktur w walutach obcych dla celów VAT.

Brak VAT-u w złotówkach a odliczenie VAT

Jeżeli polski przedsiębiorca wystawia polskiemu nabywcy fakturę w walucie obcej, to na fakturze jest on zobowiązany do wykazania kwoty podatku w złotych - przy zastosowaniu zasad przeliczania na złote przyjętych dla przeliczania kwot stosowanych do określenia podstawy opodatkowania zgodnie z art. 106e ust. 11 ustawy o VAT.

W sytuacji, gdy przedsiębiorca otrzyma fakturę bez wyrażonej na niej wartości podatku, powinien się on zgłosić o wydanie faktury korygującej (tego typu błąd nie może zostać skorygowany notą korygującą). Brak wartości podatku VAT wyrażonej w złotówkach w przypadku faktury wystawionej w euro oznacza jej wadliwość.

Błąd taki zgodnie z wieloma interpretacjami powoduje brak możliwości odliczenia podatku VAT.

Potwierdzenie tego stanowiska znajdziemy w interpretacji indywidualnej wydanej 13 maja 2013 roku przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie o sygnaturze IPPP3/443-262/13-2/RD, gdzie czytamy: Odnosząc się do wątpliwości Wnioskodawcy, należy stwierdzić, iż ustawodawca dopuścił możliwość określenia kwoty należności w fakturze VAT w walucie obcej, narzucając zarazem obowiązek wykazania kwoty podatku w złotych.

Dodatkowo potwierdzenie stanowiska, że podatek VAT powinien zostać wykazany w złotówkach, znajdziemy również w interpretacji indywidualnej o sygnaturze IPPB1/415-279/14-3/ES wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie 5 czerwca 2014 roku, gdzie możemy przeczytać: Kwota Podatku VAT powinna być (...) przedstawiona w fakturze w EURO i PLN.

Przykład 1.

Pan Janusz od krajowego kontrahenta otrzymał fakturę wystawioną w euro. Na dokumencie nie ma wartości podatku w złotówkach, jednakże wykazany został kurs walutowy. W związku z tym przedsiębiorca zwrócił się z zapytaniem, czy możliwe jest odliczenie przez niego podatku VAT związanego z wydatkiem.

Niestety zgodnie z przepisami przedsiębiorcy nie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT z faktury w walucie obcej w ramach obrotu krajowego, jeśli wartość podatku VAT wyrażona jest w walucie obcej bez przeliczenia na złotówki, nawet jeżeli na fakturze znajduje się kurs odpowiedni do dokonania przeliczenia. Pan Janusz musi zwrócić się do kontrahenta o wystawienie faktury korygującej, jeśli chce odliczyć podatek VAT w związku z tą transakcją.

Błędnie wykazany VAT na fakturze

W sytuacji, gdy kwota podatku VAT zostanie wykazana przez sprzedawcę w nieprawidłowej wartości z uwagi na zastosowanie błędnej stawki podatku VAT, nabywca może odliczyć kwotę tego podatku. Odpowiedzialnym za wystawienie faktury jest zawsze sprzedawca. To na nim ciąży obowiązek uwzględnienia na fakturze wymaganych przepisami danych, w tym m.in. stawki podatku. Nabywca nie jest obowiązany do weryfikacji stawki podatku VAT na otrzymanych fakturach. W przypadku wątpliwości może jedynie zwrócić się z prośbą do wystawcy o sprawdzenie jej poprawności.

Zatem bez względu na fakt, że na fakturze zastosowano błędną stawkę podatku, nabywca i tak ma prawo do odliczenia VAT w kwocie wykazanej na fakturze. Jest to oczywiście możliwe pod warunkiem, że zakup związany był z działalnością opodatkowaną. W sytuacji kiedy przedsiębiorca otrzyma fakturę z nieprawidłową wartością podatku VAT, ma co do zasady prawo do jego odliczenia.

Warto dodać, że istnieje sytuacja, w której nabywcy nie przysługiwałoby prawo do odliczenia z faktury zawierającej błędną stawkę VAT. Byłoby tak wówczas, gdyby wystawca opodatkował dostawę co do zasady zwolnioną z VAT lub niepodlegającą opodatkowaniu. W takim przypadku nabywca nie miałby prawa do odliczenia tego podatku.

Potwierdzenie tego stanowiska znajdziemy w interpretacji indywidualnej o sygnaturze ITPP1/443-213/13/MS wydanej 29 maja 2013 roku przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy. Sprawa dotyczyła możliwości odliczenia przez podatnika VAT-u naliczonego w sytuacji, gdzie kwota tego podatku została wykazana według stawki 23% zamiast 8%. W interpretacji czytamy: faktury VAT z nieprawidłowo zastosowaną stawką podatku należnego przez sprzedawcę, nie została ujęta w dyspozycji tego przepisu, jako przesłanka wyłączająca prawo nabywcy (podatnika) do odliczenia podatku naliczonego.

Kolejne potwierdzenie możliwości odliczenia VAT-u z faktury zawierającą błędną stawkę podatku VAT znajdziemy w interpretacji o sygnaturze ILPP1/443-854/11-2/AW wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu 13 września 2011 roku, gdzie czytamy: (...) wnioskodawcy przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego zawartego w fakturze otrzymanej od Firmy wykonującej prace konserwatorskie, (...), w której wykazano stawkę w wysokości 23% (zamiast 22%).

Tak samo w sytuacji, gdy kwota podatku VAT zostanie wykazana przez sprzedawcę w nieprawidłowej wysokości z uwagi na zastosowanie nieprawidłowego kursu przeliczeniowego, nabywca może odliczyć kwotę tego podatku.

Należy podkreślić, że nabywca nie może sam zmienić jego wartości w sytuacji, gdy sprzedawca obliczył go w błędnej wysokości. Powinien go ująć po stronie podatku naliczonego w kwocie wykazanej na fakturze (czyli wg błędnie zastosowanego kursu przez sprzedawcę). Oczywiście sprzedawca powinien wystawić fakturę korygującą, w której podatek ten zostanie wykazany w prawidłowej wysokości. Powyższe nie będzie jednak miało negatywnych skutków dla nabywcy.

Potwierdzenie tego stanowiska znajdziemy w interpretacji nr ILPP4/4512-1-239/15-3/BA z 9 października 2015 w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktury, na której sprzedawca wykazał podatek obliczony na podstawie niewłaściwego kursu walut.

W podsumowaniu czytamy: Mając na uwadze opis sprawy oraz powołane przepisy prawa należy stwierdzić, że – w sytuacji zastosowania przez wystawiającego fakturę VAT kontrahenta-dostawcę Spółki błędnego kursu walutowego – Spółka ma prawo w całości do odliczenia podatku VAT naliczonego z tej faktury w kwocie, jaka została na niej wykazana.

Przykład 2.

Pan Zbyszek prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą, będący czynnym podatnikiem VAT otrzymał od krajowego podatnika fakturę za zakup towarów wystawioną w walucie obcej. Wprowadzając fakturę do systemu księgowego, zauważył, że sprzedawca zastosował nieprawidłowy kurs przeliczeniowy. W związku z tym przedsiębiorca zwrócił się z zapytaniem, czy i w jakiej wysokości przysługuje mu prawo do odliczenia podatku VAT.

Pan Zbyszek pomimo błędnie zastosowanego kursu przeliczeniowego ma prawo w całości do odliczenia podatku VAT naliczonego z tej faktury w kwocie, jaka została na niej wykazana.