W dzisiejszych czasach przedsiębiorcy mają dostęp do rynków zagranicznych w ujęciu globalnym, dlatego tego typu transakcje stają się normą. Przy nabyciu lub sprzedaży towaru bądź usługi w obcej walucie mogą wystąpić tzw. różnice kursowe, które przedsiębiorca ma prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu lub pozostałych przychodów z działalności gospodarczej. Czym są różnice kursowe oraz jak je rozliczyć? Odpowiedź znajdziesz w artykule.
Różnice kursowe - kiedy powstają?
Różnice kursowe powstają w wyniku różnic pomiędzy wartością przychodu lub kosztu a faktycznie otrzymaną lub dokonaną zapłatą po przewalutowaniu na złotówki. Zgodnie z przepisami wartość wyrażoną w obcej walucie należy przeliczyć na PLN według średniego kursu ogłoszonego przez NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu lub poniesienia kosztu. W przypadku konta walutowego i braku faktycznej wymiany waluty przez bank, otrzymaną lub zapłaconą kwotę w obcej walucie należy przeliczyć zgodnie z średnim kursem NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień dokonania zapłaty (dzień księgowania na koncie bankowym).
Różnice kursowe - sprzedaż i zakupy
Różnice kursowe mogą występować zarówno po stronie sprzedaży, jak i po stronie wydatków, w związku z czym mogą stanowić koszt podatkowy lub pozostały przychód firmy. Różnice kursowe mogą być dodatnie lub ujemne.
Różnice kursowe zwiększają odpowiednio przychody jako dodatnie różnice kursowe albo koszty uzyskania przychodów jako ujemne różnice kursowe w kwocie wynikającej z różnicy między wartościami określonymi w ust. 2 i 3.
Zgodnie z ustawą o PIT różnice kursowe dzielimy na transakcyjne (związane z przychodami i kosztami) oraz od własnych środków pieniężnych. Dodatnie różnice kursowe transakcyjne powstają, jeżeli wartość uzyskanego przychodu w walucie obcej po przeliczeniu na złote jest niższa od wartości poniesionej zapłaty, lub gdy wartość poniesionego kosztu wyrażonego w walucie obcej po przeliczeniu na złote według kursu średniego ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski jest wyższa od wartości tego kosztu w dniu zapłaty, przeliczonej według faktycznie zastosowanego kursu waluty z tego dnia. Natomiast ujemne różnice kursowe powstają, jeżeli wartość przychodu po przeliczeniu jest wyższa od otrzymanej zapłaty, lub gdy wartość poniesionego kosztu jest niższa od kwoty faktycznej zapłaty.
Różnice kursowe po stronie sprzedaży
Wyliczona wartość różnic kursowych od transakcji sprzedaży może stanowić pozostały przychód lub koszt uzyskania przychodu. Różnice kursowe należy wyliczyć biorąc pod uwagę datę wystawienia faktury oraz datę otrzymania zapłaty. Po przeliczeniu różnic kursowych od wartości sprzedaży a rzeczywistym terminem otrzymania zapłaty (przy założeniu wpływu na rachunek walutowy, wynik różnic kursowych jest:
- dodatni - wartość przychodu (wykazana w KPiR) jest niższa niż kwota zapłaty po przeliczeniu wg średniego kursu NBP z dnia poprzedzającego dzień wystawienia faktury oraz sprzed dnia otrzymania zapłaty, wówczas różnice kursowe stanowią pozostały przychod firmy,
- ujemny - wartość faktury (wykazana w KPiR) jest wyższa niż kwota zapłaty po przeliczeniu wg średniego kursu NBP z dnia poprzedzającego dzień wystawienia faktury oraz sprzed dnia otrzymania zapłaty, wówczas różnice kursowe stanowią koszty uzyskania przychodu firmy.
Różnice kursowe po stronie zakupów
W przypadku wyliczania różnic kursowych od faktury kosztowej, należy przeliczyć wartość zakupu zgodnie ze średnim kursem opublikowanym przez NBP z dnia roboczego poprzedzającego dzień wystawienia faktury a zapłatę z rachunku walutowego po średnim kursie NBP sprzed dnia dokonania zapłaty.
Jeżeli wynik jest:
- dodatni - wartość faktury (ujęta w KPiR) jest większa niż kwota zapłaty po przeliczeniu wg średniego kursu NBP z dnia poprzedzającego dzień wystawienia faktury oraz sprzed dnia zaksięgowania zapłaty, wówczas różnice kursowe stanowią pozostały przychód,
- ujemny - wartość faktury jest niższa niż kwota zapłaty po przeliczeniu wg średniego kursu NBP z dnia poprzedzającego dzień wystawienia faktury oraz sprzed dnia otrzymania zapłaty, wówczas różnice kursowe stanowią koszt uzyskania przychodu.
Jak ująć różnice kursowe w KPiR?
Jedynie nieliczne systemy księgowe dysponują funkcją automatycznego wyliczania różnic kursowych. Jednym z takich systemów jest wfirma.pl. Przewagą systemu jest to, że działa online co pozwala komunikować się na bieżąco z tabelą średnich kursów NBP.
Zobacz film: Jak rozliczyć różnice kursowe?
Automatycznie rozliczane różnice kursowe w systemie księgowym
Momentem, w którym możliwe jest ustalenie różnic kursowych jest zapłata. Dla celów zastosowania odpowiedniego kursu ważne jest czy zapłata została dokonana z/na rachunek walutowy czy z/na rachunek w PLN, z tego względu w systemie wfirma.pl podczas rozliczania płatności istnieje możliwość wyboru rachunku: walutowy lub w PLN.
Dlaczego wybór rachunku jest tak ważny? Różnice kursowe powstają w przypadku, gdy łącznie spełnione są dwa warunki - faktura wystawiona jest w walucie obcej i zapłata dokonywana jest w walucie obcej. Nie każdy jednak przedsiębiorca dysponuje bankowym rachunkiem walutowym. Dla celów wyznaczenia odpowiedniego kursu do przeliczenia płatności brany jest pod uwagę:
- średni kurs NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień zapłaty/wpływu - w przypadku posiadania przez przedsiębiorcę rachunku bankowego w walucie,
- kurs faktycznie zastosowany przez bank - w przypadku braku rachunku walutowego, a więc gdy zapłata/otrzymanie płatności w walucie obcej dokonywane są z/trafiają na rachunek w PLN, gdzie to bank automatycznie dokonuje przeliczeń.
Zatem wybór rachunku jest tak ważny z uwagi na to że od niego zależy jaki kurs będzie stosowany dla celów wyliczenia różnic.
Różnice kursowe księgowane za pomocą DW
Różnice kursowe należy zaksięgować za pomocą dowodu wewnętrznego. Wyliczenie różnic kursowych jest możliwe dopiero w miesiącu, w którym dokonana została płatność. Jeżeli wyliczenie różnic dotyczy wielu transakcji, które miały miejsce w ciągu jednego miesiąca, to można zaksięgować je na podstawie dokumentu zbiorczego w ostatnim dniu okresu rozliczeniowego.
W systemie wFirma.pl w tym celu wystarczy przejść do zakładki PRZYCHODY » RÓŻNICE KURSOWE, zaznaczyć dodane przez system automatycznie zapisy wyliczeń różnic kursowych dla poszczególnych transakcji i wybrać funkcję WYSTAW DW.
Do dokumentu DW warto załączyć wydruki zastosowanych kursów walutowych. Generując DW w systemie wfirma.pl nie trzeba tego robić gdyż taka informacja automatycznie pokazywana jest na wydruku dowodu wewnętrznego.
Różnice kursowe księgowane w KPiR
W zależności od tego, czy wynik wyszedł dodatni czy ujemny, wartość różnic kursowych należy prawidłowo zaksięgować w KPiR. Różnice kursowe dodatnie należy wykazać jako pozostały przychód w kolumnie 10 podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Natomiast różnice kursowe, których wynik jest ujemny należy zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów i zaksięgować do KPiR w kolumnie "Pozostałe wydatki".
W systemie wfirma DW rozliczonych różnic kursowych automatycznie księgowany jest do właściwej kolumny KPiR.
Polecamy:
