Poradnik Przedsiębiorcy

Faktura na rzecz osoby prywatnej bez numeru PESEL

Co do zasady przedsiębiorca, dokonujący sprzedaży na rzecz osoby prywatnej, ma obowiązek wystawienia faktury na jej żądanie. Fakt ten wynika z art. 106b ust. 3 ustawy o VAT. Co ważne, powinność ta występuje przez okres 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym dostarczono towar lub wykonano usługę bądź otrzymano całość lub część zapłaty. Jeżeli żądanie zostało zgłoszone po tym terminie, sprzedawca może ale nie musi wystawiać faktury dla nabywcy. Czy faktura na rzecz osoby prywatnej nieprowadzącej działalności gospodarczej powinna zawierać numer PESEL nabywcy? Wyjaśniamy poniżej.

Faktura na rzecz osoby prywatnej - jakie dane powinna zawierać?

Zakres danych znajdujących się na fakturze wystawionej dla osoby prywatnej generalnie nie różni się niczym od danych wymaganych dla faktur wystawianych w relacjach firma - firma. Przypomnijmy co w tym zakresie stanowi ustawa o VAT. Standardowa faktura VAT, zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy, powinna zawierać takie dane jak:

  • data wystawiania faktury;

  • kolejny numer faktury (zgodnie z przyjętą serią numeracji);

  • nazwę i adres sprzedawcy oraz nabywcy;

  • NIP sprzedawcy;

  • numer, za pomocą którego nabywca towarów lub usług jest zidentyfikowany na potrzeby podatku lub podatku od wartości dodanej, pod którym otrzymał on towary lub usługi, z zastrzeżeniem pkt 24 lit. b;

  • data dokonania lub zakończenia dostawy towarów albo wykonania usługi bądź data otrzymania zapłaty, o ile taka data jest określona i różni się od daty wystawienia faktury;

  • nazwa towaru/usługi;

  • miara i ilość sprzedanych towarów/usług;

  • cena jednostkowa netto (bez VAT);

  • kwoty wszelkich opustów lub obniżek cen, w tym w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty, o ile nie zostały one uwzględnione w cenie jednostkowej netto;

  • wartość netto wszystkich sprzedawanych towarów/usług;

  • stawka podatku VAT;

  • suma wartości sprzedaży netto, z podziałem na sprzedaż objętą poszczególnymi stawkami podatku i sprzedaż zwolnioną od podatku;

  • kwoty podatku od sumy wartości sprzedaży netto, z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku;

  • kwotę należności ogółem (wartość brutto).

Numer za pomocą którego nabywca jest zidentyfikowany na potrzeby podatku a osoba prywatna

W przypadku wystawiania faktur na rzecz osób prywatnych nie trzeba umieszczać na nich ani numeru PESEL ani numeru NIP.

W przypadku podmiotów prowadzących działalność gospodarczą i będących podatnikami VAT, które mają nadany numer NIP, należy uznać go za identyfikator podatkowy nabywcy, o którym mowa w art. 106e ust.1 pkt 5 ustawy o VAT. Tak więc NIP z pewnością nie jest identyfikatorem, który należałoby umieszczać na fakturach dla osób prywatnych (mimo że część z nich i tak go posiada).

Kolejnym identyfikatorem podatkowym jest PESEL i to właśnie z niego korzystają osoby prywatne, nieprowadzące działalności oraz nie będące podatnikami VAT. Co ważne, osoba fizyczna nieprowadząca działalności nie jest podatnikiem w myśl przepisów ustawy o VAT, tak więc regulacje mówiące o obowiązku umieszczenia identyfikatora podatkowego przez podatników nie mają zastosowania do osób prywatnych.

Ustawa o VAT nie zawiera oddzielnych przepisów nakazujących umieszczanie numeru PESEL na fakturach wystawianych osobom prywatnym. Tak więc w konsekwencji fakturując sprzedaż towarów lub usług na osobę fizyczną, nieprowadzącą działalności gospodarczej, przedsiębiorcy nie mają obowiązku podawania jej numeru NIP lub PESEL, przy czym nie jest to zabronione.