Poradnik Przedsiębiorcy

Łączenie pracy z urlopem rodzicielskim cz. 4 - jak wykazać w deklaracjach rozliczeniowych?

Urlop rodzicielski to czas po urlopie macierzyńskim, jaki możemy spędzić z nowym członkiem rodziny. Jest to pewna nowość, gdyż obowiązuje od 2013 roku, lecz wykorzystuje go większość rodziców decydujących się na przedłużenie czasu spędzonego z potomkiem ponad wymiar urlopu macierzyńskiego. Seria naszych artykułów, do których lektury zachęcamy, opisuje łączenie pracy z urlopem rodzicielskim. Poniżej skupimy się na temacie świadczeń chorobowych w tym okresie. Zapraszamy.

Zwolnienie lekarskie w okresie łączenia pracy z urlopem rodzicielskim

Pracownikowi, który wykorzystuje łączenie pracy z urlopem rodzicielskim, przysługuje prawo do wynagrodzenia chorobowego lub zasiłku chorobowego bądź zasiłku opiekuńczego na skutek niezdolności do pracy z powodu choroby lub w związku z koniecznością sprawowania opieki nad chorym dzieckiem lub innym chorym członkiem rodziny. Prawo to przysługuje jednak tylko w okresie łączenia pracy z urlopem rodzicielskim, nie w przypadku korzystania z urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze, gdyż wynika z faktu niezdolności do wykonywania pracy z powodu choroby lub opieki.

Aby obliczyć podstawę wymiaru świadczeń, które należą się pracownikowi korzystającemu ze zwolnienia lekarskiego, należy przyjąć wynagrodzenie, które uzyskuje  w okresie łączenia pracy z urlopem rodzicielskim.

Przykład 1.

Pracownica, łącząc urlop rodzicielski z pracą na pół etatu, otrzymuje miesięcznie wynagrodzenie w wysokości 2000 zł brutto (umowa o pracę zawarta na kwotę 4000 zł brutto). W sierpniu przebywała 5 dni na zwolnieniu lekarskim. Jak obliczyć wynagrodzenie chorobowe za ten miesiąc?

W celu ustalenia podstawy wymiaru wynagrodzenia chorobowego należy przyjąć wynagrodzenie z tytułu wykonywanej pracy, w tym wypadku 2000 zł, i pomniejszyć je o składki, w związku z czym podstawa wymiaru świadczenia wynosi 1725,80 zł. Wynagrodzenie chorobowe za 5 dni to 230,10 zł, czyli

1725,80 *  80% / 30 = 46,02 zł

46,02 zł * 5 = 230,10 zł

Wynagrodzenie chorobowe wynosi 230,10 zł.

Wynagrodzenie za czas świadczenia pracy należy obliczyć zgodnie z ogólnymi zasadami obliczania wynagrodzeń.

Łączenie pracy z urlopem rodzicielskim a ubezpieczenia w ZUS-ie

W związku z tym, że pracownik wykorzystuje łączenie pracy z urlopem rodzicielskim, podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym z obu tych tytułów zgodnie z art. 9 ust. 6b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, powstaje pytanie, jak prawidłowo wykazać to w deklaracji ZUS DRA?

Pracownik, oprócz wynagrodzenia za pracę otrzymujący zasiłek macierzyński, składki ZUS z tych tytułów powinien mieć rozliczone przez wykazanie ich w dwóch blokach raportu ZUS RCA. W pierwszej pozycji będzie to kod 01 10 x x i dotyczyć będzie składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne od uzyskanego przychodu z tytułu stosunku pracy, w drugiej pozycji natomiast powinien być wykazany kod 12 40 x x, czyli składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe obliczone od zasiłku macierzyńskiego opłacane przez ZUS ze środków budżetu państwa.

Nie należy zapominać także o umieszczeniu nieobecności pracownika w raporcie ZUS RSA, gdzie wykazujemy przerwy w opłacaniu składek. Tu należy zwrócić uwagę, że wykazujemy przerwę z kodem 319, czyli zasiłek macierzyński z ubezpieczenia chorobowego za okres ustalony jako okres urlopu rodzicielskiego, dla pracownika z kodem 01 10 x x . Jeżeli płatnik składek jest jednocześnie płatnikiem zasiłków, to wykazuje również wysokość wypłaconego zasiłku macierzyńskiego za ten okres.

Uwaga!

Jeżeli zasiłek macierzyński, jaki otrzymuje pracownik, nie przewyższa kwoty świadczenia rodzicielskiego, w związku z czym przysługuje mu wyrównanie do kwoty świadczenia rodzicielskiego, to w raporcie ZUS RSA zostaje wykazany z kodem przerwy - 329, czyli podwyższenie kwoty zasiłku macierzyńskiego do kwoty świadczenia rodzicielskiego.

Przykład 2.

Pracownica z umową o pracę na stawkę 4000 zł korzysta z łączenia urlopu rodzicielskiego z pracą na pół etatu, w związku z czym za wykonaną pracę w maju otrzymała wynagrodzenie w wysokości 2000 zł oraz za pozostały czas urlopu rodzicielskiego zasiłek macierzyński w wysokości 1426,62 zł.

Jak sporządzić deklarację rozliczeniową za ten okres?

Raport ZUS RCA:

  • kod tytułu ubezpieczenia 01 10 0 0 i rozliczone składki za maj z tytułu wynagrodzenia za pracę

  • kod tytułu ubezpieczenia 12 40 0 0 i obliczone składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe od podstawy zasiłku otrzymanego za ten okres, czyli 1426,62 zł.

Raport ZUS RSA

  • kod tytułu ubezpieczenia 01 10 0 0, kod świadczenia przerwy 319 w okresie 01-31.05.2017, liczba dni zasiłkowych - 31, kwota zasiłku 1426,62 zł.

Fundusz Pracy i FGŚP w trakcie łączenia urlopu rodzicielskiego z pracą

Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z dnia 20 kwietnia 2004 roku i ustawa o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy z dnia 13 lipca 2006 roku to dwa akty prawne, które regulują opłacanie przez pracodawcę składek na Fundusz Pracy i FGŚP. Mówią one między innymi, że pracodawca jest zwolniony z opłacania składek na te fundusze za pracowników powracających z urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego lub urlopu wychowawczego, przez okres 36 miesięcy. Początek zwolnienia należy ustalić jako pierwszy miesiąc po powrocie do pracy, z któregoś z wymienionych urlopów. Jest to istotne, ponieważ opłacanie składek na FP i FGŚP w okresie łączenia urlopu rodzicielskiego z pracą często budzi wątpliwości. Rozwiać je postanowił ZUS w poradniku “Zasady opłacania składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz Fundusz Emerytur Pomostowych”, który jest dostępny na stronach internetowych ZUS-u. W dokumencie tym wyjaśnione zostaje, że za okres łączenia urlopu rodzicielskiego z pracą nie przysługuje zwolnienie z obowiązku opłacania składek na FP i FGŚP w odniesieniu do przychodów uzyskiwanych w okresie świadczenia pracy w trakcie korzystania z urlopu rodzicielskiego.