Poradnik Przedsiębiorcy

Split payment jednoosobowa działalność gospodarcza - co musisz wiedzieć?

Split payment został wprowadzony w Polsce i w niektórych innych krajach w celu zapobiegania oszustw na gruncie podatku VAT. Jest to model podzielonej płatności i w Polsce – w niektórych przypadkach – obowiązuje od 1 listopada 2019 roku. Sprawdź, z czym wiąże się zagadnienie „split payment jednoosobowa działalność gospodarcza”.

Split payment – jak dokonać płatności?

Zgodnie z art. 108a ustawy o VAT mechanizm podzielonej płatności możliwy jest wyłącznie w przypadku, gdy płatność za fakturę zawiera w sobie kwotę podatku VAT. Taka płatność dokonywana jest na dwa rachunki:

  • rachunek bankowy dostawcy – tu znajdzie się kwota netto płatności;

  • rachunek VAT dostawcy – na to konto trafia podatek VAT wynikający z dokonywanej płatności.

Przelewy przy zastosowaniu mechanizmu podzielonej płatności dokonywane są na firmowy rachunek przedsiębiorcy z zastosowaniem komunikatu przelewu, a następnie bank / SKOK na podstawie komunikatu przelewu automatycznie rozdziela płatność, czyli zgodnie z powyższym wartość netto trafia na rachunek firmowy, a VAT na rachunek VAT. Dlatego też przedsiębiorcy na wystawianych fakturach podają tylko numer konta firmowego – nie wskazują dodatkowo numeru rachunku VAT.

Mechanizm podzielonej płatności możliwy jest wyłącznie w złotych polskich.

Split payment – kiedy jest obowiązkowy?

Konieczność stosowania obowiązkowego mechanizmu podzielonej płatności wynika z art. 108a ustawy o VAT. Zgodnie z danym przepisem płatnik ma obowiązek zastosować split payment przy płatności za fakturę, jeżeli:

  • zakup dotyczy usług lub towarów wymienionych w załączniku nr 15 ustawy o VAT (minimum jednej pozycji z faktury, cała transakcja nie musi – ale może – odnosić się tylko do załącznika nr 15);

  • transakcja dokonywana jest na rzecz innego podatnika (relacje B2B, tj. firma – firma);

  • należność opiewa na kwotę 15 000 zł lub więcej;

  • sprzedawca jest czynnym podatnikiem VAT.

Aby dokonanie płatności takim mechanizmem było obowiązkowe, muszą zostać spełnione jednocześnie wszystkie powyższe warunki. Niezrealizowanie chociażby jednego nie rodzi obowiązku dokonywania płatności z uwzględnieniem rachunku VAT.

Split payment nie jest obowiązkowy w relacji B2C, czyli firma – osoba prywatna.
Należy również zaznaczyć, że split payment nie będzie możliwy, w przypadku gdy sprzedawca nie jest czynnym podatnikiem VAT, bowiem nie wystąpi tu zapłata podatku VAT. Dlatego też nie ma w tej sytuacji miejsca ani dobrowolny, ani obowiązkowy split payment. Co więcej, na obowiązek stosowania podzielonej płatności nie wpływa status VAT nabywcy (jeżeli spełnione zostaną powyższe warunki, a nabywcą jest przedsiębiorca zwolniony z VAT, konieczne jest zastosowanie split paymentu).

Split payment jednoosobowa działalność gospodarcza

Mechanizm podzielonej płatności ma miejsce w przypadku relacji B2B, czyli firma – firma. Zatem bez względu na to, jaki charakter prawny ma przedsiębiorstwo, tj. czy jest to jednoosobowa działalność gospodarcza, spółka cywilna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością itp., split payment może okazać się tu obowiązkowy. Jeżeli więc płatność opiewa na kwotę 15 000 zł lub więcej, sprzedaż dotyczy usług lub towarów z załącznika nr 15 i występuje jedna z poniższej relacji:

  • jednoosobowa działalność gospodarcza – jednoosobowa działalność gospodarcza;

  • jednoosobowa działalność gospodarcza – przedsiębiorstwo w innej formie prawnej;

  • przedsiębiorstwo w innej formie prawnej – jednoosobowa działalność gospodarcza

– mechanizm podzielonej płatności jest obowiązkowy. Wszystkie trzy powyższe relacje to firma – firma.

Rachunek VAT – jak dysponować pieniędzmi z tego rachunku?

We wcześniejszych przepisach kwoty zebrane na rachunku VAT mogły być przeznaczone tylko na spłatę zobowiązań z tytułu VAT lub podatku VAT wynikającego z faktur kosztowych otrzymanej od innych czynnych podatników VAT. Jednak od 1 listopada poszerzony został zakres możliwości. Aktualnie podatnik może przeznaczyć środki z rachunku VAT również na zapłatę m.in.:

  • podatku dochodowego (PIT, CIT);

  • składek ZUS;

  • akcyzy.

Dodatkowo podatnik może także wystąpić do urzędu skarbowego o przelanie pieniędzy z rachunku VAT na rachunek firmowy poprzez złożenie odpowiedniego wniosku. Urząd ma 60 dni na rozpatrzenie otrzymanego dokumentu.

Wzór wniosku o przekazanie środków z rachunku VAT znajduje się w artykule: Wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku VAT – darmowy wzór z omówieniem.

Split payment – stosowanie w wFirma.pl

Jak wystawić fakturę z adnotacją „mechanizm podzielonej płatności”?

W celu wystawienia faktury VAT rozliczanej mechanizmem podzielonej płatności należy przejść do zakładki PRZYCHODY » SPRZEDAŻ » WYSTAW » FAKTURĘ. W wyświetlonym oknie trzeba uzupełnić wymagane dane dotyczące sprzedaży, w tym wartość i odpowiednią stawkę VAT.

Split payment jednoosobowa działalność gospodarcza

Następnie w podzakładce KSIĘGOWE w polu SCHEMAT KSIĘGOWY należy zaznaczyć opcję:

  • PODZIELONA PŁATNOŚĆ

lub 

  • USŁUGI BUDOWLANE – PRZYPADEK SZCZEGÓLNY – jeżeli faktura dotyczy sprzedaży usług budowlanych, dla których obowiązek podatkowy w VAT powstaje w dacie wystawienia faktury oraz transakcja podlega obowiązkowemu mechanizmowi podzielonej płatności.

split payment jednoosobowa działalność gospodarcza

W ten sposób na wydruku wystawionej faktury pojawi się adnotacja „mechanizm podzielonej płatności”.

Księgowanie faktury kosztowej z adnotacją „mechanizm podzielonej płatności”

W celu zaksięgowania faktury zakupu objętej mechanizmem podzielonej płatności należy przejść do zakładki WYDATKI » KSIĘGOWANIE » DODAJ » FAKTURA VAT. W wyświetlonym oknie trzeba uzupełnić wymagane pola na podstawie faktury, wybierając dodatkowo w podzakładce IMPORT Z ZAGRANICY I INNE ZAAWANSOWANE opcję PODZIELONA PŁATNOŚĆ.

split payment jednoosobowa działalność gospodarczaPo zapisaniu przy fakturze kosztowej pojawi się ikona split payment jednoosobowa działalność gospodarcza informująca, że wydatek ten powinien został opłacony mechanizmem podzielonej płatności.

split payment jednoosobowa działalność gospodarcza

Jak wykonać płatność do faktury kosztowej z wykorzystaniem split payment w wFirma.pl?

W zakładce WYDATKI » KSIĘGOWANIE możliwe jest wygenerowanie pliku, który można eksportować do banku poprzez zaznaczenie odpowiednich wydatków i wybranie opcji EKSPORTUJ DO BANKU » SPLIT PAYMENT.

Split payment jednoosobowa działalność gospodarcza

Szczegółowe informacje na temat stosowania split paymentu w wFirma.pl omawia artykuł pomocy: Split payment – jak zaksięgować fakturę z adnotacją i dokonać przelewu w systemie wFirma?