Poradnik Przedsiębiorcy

Sprzedaż towarów na targach w UE a podatek VAT

Polscy podatnicy prowadzący działalność gospodarczą wykorzystują różnorodne narzędzia zaprezentowania się odbiorcom w kraju i za granicą. Jednym z tych narzędzie jest wyjazd na targi i przedstawienie swojej oferty odbiorcom z innego regionu jak i odbiorcom przyjeżdżającym na targi. Zdarza się, że podatnicy mają okazję sprzedać kilka lub większą ilość własnych towarów właśnie na tego typu wydarzeniach. Problem, jaki w następnie takiej sprzedaży może się pojawić to jej rozliczenie, gdy sprzedaż będzie miała miejsce na terytorium jednego z krajów UE (oprócz Polski) a nabywcą towarów polskiego podatnika będzie zagraniczna osoba fizyczna nieprowadząca żadnej działalności gospodarczej. Jak zatem rozliczyć sprzedaż towarów na targach w UE? Odpowiemy w artykule!

Sprzedaż towarów na targach w UE na rzecz osób prywatnych

Nierzadko zdarzają się sytuacje, w których przedsiębiorcy chcą się zaprezentować szerszemu gronu odbiorców krajowych, ale i zagranicznych. Do realizacji tego celu część przedsiębiorców decyduje się na prezentacje swoich produktów na targach krajowych albo nawet zagranicznych. 

Prezentacja produktów na tragach krajowych powoduje także możliwość „premierowej sprzedaży” dla tamtejszych klientów. Podobnie na targach zagranicznych przedsiębiorca ma możliwość poza prezentacją produktu dokonać sprzedaży chętnym odbiorcom.

Wśród odbiorców mogą pojawić się zarówno firmy działające za granicą jak i osoby fizyczne nieprowadzące żadnej działalności gospodarczej. W tym ostatnim wypadku powstaje pytanie jak wykazać w rejestrach VAT sprzedaż towarów na targach w UE na rzecz osób prywatnych dokonywaną przez polskiego przedsiębiorcę?

Wywóz towarów przedsiębiorcy na zagraniczne targi

Polscy, czynni podatnicy VAT, prowadzący działalność gospodarczą w Polsce muszą przewieźć towary, które chcą zaprezentować na targach zagranicznych a następnie, jeżeli pojawią się chętni zbyć je.

Na pewno tego typu wywóz nie będzie stanowił eksportu towarów z uwagi na to, że mowa w tym wypadku o targach organizowanych na terenie krajów UE. Czy będzie to natomiast wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów (WDT)?

Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o VAT WDT stanowi wywóz towarów z Polski w ramach przeniesienia prawa do rozporządzania towarów jak właściciel na terytorium państwa UE inne niż Polska.

WDT wystąpi tylko, gdy sprzedawca jest czynnym podatnikiem VAT a nabywca jest:

  1. czynnym podatnikiem VAT oraz VAT-UE na terytorium państwa członkowskiego innego niż Polska,

  2. osobą prawną niebędącą podatnikiem VAT, ale będącą podatnikiem VAT-UE na terytorium państwa członkowskiego innego niż Polska,

  3. podatnikiem wymienionym w punkcie 1 albo 2, jeżeli przedmiotem dostawy są wyroby akcyzowe, które, zgodnie z przepisami o podatku akcyzowym, są objęte procedurą zawieszenia poboru akcyzy lub procedurą przemieszczania wyrobów akcyzowych z zapłaconą akcyzą,

  4. podmiotem innym niż wymienione w pkt 1 i 2, działającym (zamieszkującym) w innym niż RP państwie członkowskim, jeżeli przedmiotem dostawy są nowe środki transportu.

Nie każdy wywóz towarów stanowi WDT

Natomiast przemieszczeniem towarów w ramach WDT nie będzie sytuacja, w której:

  • towary są instalowane lub montowane, z próbnym uruchomieniem lub bez niego, dla których miejscem dostawy jest kraju UE oprócz Polski, jeżeli towary te są przemieszczane przez tego podatnika dokonującego ich dostawy lub na jego rzecz,

  • przemieszczenie towarów następuje w ramach sprzedaży wysyłkowej z terytorium kraju,

  • towary są przemieszczane na pokładach statków, samolotów lub pociągów w trakcie transportu pasażerskiego wykonywanego na obszarze UE,

  • towary będą przedmiotem eksportu towarów przez tego podatnika,

  • towary mają być przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, o której mowa w ust. 1 i 2, dokonanej przez tego podatnika, jeżeli przemieszczenie towarów następuje na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium państwa członkowskiego, do którego dokonywana jest ta wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów,

  • towary mają być przedmiotem wyceny lub wykonaniu na nich prac a następnie ponownie wracają na terytorium RP, 

  • towary mają być czasowo używane na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju, w celu świadczenia usług przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, który przemieścił lub na rzecz, którego przemieszczono te towary,

  • towary mają być czasowo używane przez tego podatnika na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju, nie dłużej jednak niż przez 24 miesiące, pod warunkiem, że import takich towarów z terytorium państwa trzeciego z uwagi na ich przywóz czasowy byłby zwolniony od cła,

  • przemieszczeniu podlega gaz w systemie gazowym, energia elektryczna w systemie elektroenergetycznym, energia cieplna lub chłodnicza przez sieci dystrybucji energii cieplnej lub chłodniczej.

Wywóz towarów własnych do innego państwa UE

Warto zasygnalizować, iż ustawodawca wskazuje także, iż WDT będzie stanowić przemieszczenie towarów własnych przez podatnika lub na jego rzecz z terenu Polski na obszar innego kraju UE, które zostały w Polsce przez tego podatnika wyprodukowane, zakupione lub wydobyte, w tym również w ramach WNT, albo sprowadzone do Polski w ramach importu towarów, jeżeli mają służyć działalności gospodarczej podatnika.

Należy zauważyć, iż podatnik, który przewozi własne towary do innego Państwa UE celem ich zaprezentowania na targach zagranicznych nie wie jeszcze z pewnością, kto będzie ich odbiorcą. Potencjalny klient pojawia się dopiero na targach. Zatem w czasie wywozu towarów do kraju UE, w którym odbywają się targi podatnik nie zna finalnego odbiorcę, co skutkuje tym, że właścicielem towaru jest wciąż podatnik – sprzedawca.

Natomiast transakcja WDT stanowi też przemieszczenie towarów własnych przez podatnika lub na jego rzecz z terenu Polski na obszar innego kraju UE. Powyższa definicja pokazuje, iż nawet, gdy w momencie wywozu towarów nie jest jeszcze znany odbiorca to w tej sytuacji wystąpi WDT.

Następnie polski podatnik po wywozie towarów prezentuje je na zagranicznych targach i w tym czasie dopiero poznaje nabywcę towarów. 

Skoro, więc towary zostają sprzedane dopiero w momencie znajdowania się na międzynarodowych targach w innym niż Polska państwie UE, to miejscem opodatkowania tej sprzedaży będzie miejsce, w którym towary znajdują się w momencie rozpoczęcia wysyłki lub transportu do nabywcy a więc unijny kraj, w którym odbywają się targi.

W takim wypadku podatnik sprzedawca powinien rozliczyć WDT w swoich księgach z tytułu przemieszczenia towarów z Polski na terytorium kraju UE gdzie odbywają się targi. W tym kraju zarejestrować się dla celów VAT i rozpoznać transakcję WNT.

Finalnie na targach odbędzie się druga dostawa towarów. Nie mniej będzie ona opodatkowana według przepisów kraju unijnego, gdzie odbywają się targi. Tak, więc polski podatnik sprzedawca będzie miał obowiązek zastosować stawki i przepisy państwa UE, gdzie w ramach trwających targów zbył prezentowany przez siebie towar osobie prywatnej nieprowadzącej działalności gospodarczej.