Poradnik Przedsiębiorcy

Jakie konsekwencje generuje nieopłacenie składek ZUS w terminie?

Obowiązek opłaty składek ZUS dotyczy każdego przedsiębiorcy. Nie ma tu znaczenia, w jakiej wysokości są  należne czy jaka jest podstawa ich naliczania. W związku z tym pojawia się pytanie, czy niezapłacenie składki w terminie niesie za sobą negatywne konsekwencje? Jeżeli tak, to jakie reperkusje będzie miało nieopłacenie składek ZUS w terminie?

Terminy płatności składek ZUS

Zarówno ubezpieczenia społeczne, jak i zdrowotne przedsiębiorca ma obowiązek opłacać do 10. dnia miesiąca za miesiąc poprzedni. Natomiast właścicielom firm, którzy zatrudniają pracowników, termin płatności upływa 15. dnia miesiąca za miesiąc poprzedni. Są to terminy odgórne, o których nikt nie przypomina przedsiębiorcy - to po jego stronie leży obowiązek ich dotrzymania.

Nieopłacenie składek zus w terminie - zapłata po terminie a odsetki

W przypadku nieopłacenia składek ZUS w terminie, przedsiębiorca musi liczyć się z koniecznością doliczenia do ich wartości należnych odsetek. Ich wartość będzie zależała od długości okresu, jaki minie od wymagalnego terminu płatności do dnia dokonania zaległej zapłaty, włącznie z tym dniem.

Z reguły wartość odsetek podatkowych, której podatnik nie musi uiszczać, wynosi 8,70 zł co wynika z Ordynacji podatkowej. Kwota ta jest wynikiem trzykrotności wartości poleconej przesyłki listowej: 2,90 zł. Jednocześnie ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych mówi, że przy naliczaniu odsetek za zwłokę stosuje się przepisy dotyczące składek na ubezpieczenie społeczne. Zgodnie z zapisami ustawy odsetek od tych zaległości nie pobiera się, jeżeli nie przekraczają 6,60 zł.

Dodatkowy koszt w formie odsetek za nieopłacenie składek ZUS w terminie opłaca się łącznie z nieterminowo płaconymi składkami. Oznacza to, że nie należy tych kwot rozdzielać.

Uważaj na dodatkową opłatę!

Zakład Ubezpieczeń Społecznych ma możliwość nałożenia na płatnika składek dodatkowej opłaty w wysokości 100% nieopłaconych składek. W związku z tym, w przypadku nieterminowych wpłat może dojść do podwojenia wartości składki. Ponadto długotrwałe nieopłacanie składek ZUS może spowodować powstanie egzekucji należności nawet na drodze sądowej.

ZUS może zająć nieruchomość

Nieopłacenie składek ZUS w terminie daje Zakładowi prawo do:

  • wystąpienia o przymusowy wpis do hipoteki w księdze wieczystej nieruchomości należącej do przedsiębiorcy, a w przypadku braku księgi ma możliwość wystąpić o jej założenie,

  • zajęcia majątku dłużnika,

  • ściągnięcia zaległych należności bezpośrednio z rachunku bankowego przedsiębiorcy.

Jeżeli egzekucja jest niewykonalna, odpowiedzialność może zostać przeniesiona na osoby najbliższe dłużnikowi - np. małżonka, a także wspólników.

Kiedy ubezpieczenia chorobowego ustaje?

Dodatkowo nieopłacenie składek ZUS w terminie wiąże się z ustaniem ubezpieczenia chorobowego. Co ważne, ubezpieczenie to ustaje od pierwszego dnia miesiąca, za który nie opłacono składki na ubezpieczenie chorobowe.

Zapłata zaległej składki w przypadku, gdy odsetki nie przekroczyły wysokości 6,60 zł powoduje automatyczne odblokowanie ubezpieczenia. Jeżeli jednak odsetki od zaległości są wyższe, nawet opłata składki wraz z odsetkami nie gwarantuje automatycznego ponownego podlegania ubezpieczeniom. W takim przypadku należy bowiem wystąpić dodatkowo z wnioskiem do ZUS o przywrócenie tytułu ubezpieczeń.

W jaki sposób można uniknąć kar?

Aby uniknąć negatywnych konsekwencji nieopłacenia składek ZUS w terminie przedsiębiorca, który wie, że jego trudna sytuacja finansowa nie pozwoli mu na dokonanie płatności w wyznaczonym czasie, może zwrócić się do ZUS z wnioskiem o odroczenie terminu płatności lub rozłożenie należności na raty. Tu należy spełnić dodatkowe warunki - m.in. bez względu na trudną sytuację, składki na ubezpieczenie emerytalne i zdrowotne za zatrudnionych pracowników oraz innych ubezpieczonych niebędących płatnikami składek na własne ubezpieczenia muszą zostać opłacone.

Jeżeli wniosek o odroczenie terminów płatności zostanie rozpatrzony pozytywnie, przedsiębiorca nie będzie zobowiązany do naliczania odsetek za składki opłacane w późniejszym, wyznaczonym przez ZUS, terminie.