Samochód firmowy na wakacje – jak rozliczyć koszty i odliczyć VAT?

Nasz ekspert:
Artykuły autora

Wielkość tekstu:

Samochód firmowy na wakacje to temat, który budzi wiele wątpliwości wśród przedsiębiorców w kontekście podatków dochodowych oraz VAT. Wprowadzenie prywatnego pojazdu do środków trwałych firmy wiąże się z konkretnymi obowiązkami i zasadami rozliczania kosztów, dlatego warto dokładnie sprawdzić, jak prawidłowo ująć takie wydatki w księgowości, aby nie narazić się na sankcje ze strony fiskusa.

Samochód firmowy na wakacje jako środek trwały

Zgodnie z art. 22a ust. 1 pkt 2 ustawy PIT amortyzacji podlegają stanowiące własność lub współwłasność podatnika, nabyte lub wytworzone we własnym zakresie, kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania maszyny, urządzenia i środki transportu o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy leasingu.

Osoba fizyczna będąca właścicielem pojazdu może zatem zdecydować, że swój prywatny samochód, będący jej własnością, wpisze do ewidencji środków trwałych i podda podatkowej amortyzacji. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na ograniczenie występujące w art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy PIT. Zgodnie z tym przepisem nie uważa się za koszt podatkowy odpisów z tytułu zużycia samochodu osobowego w części ustalonej od wartości samochodu przewyższającej kwotę:

a) 225 000 zł - w przypadku samochodu osobowego będącego pojazdem elektrycznym oraz w przypadku samochodu osobowego będącego pojazdem napędzanym wodorem;
b) 150 000 zł - jeśli emisja CO2 silnika spalinowego samochodu osobowego, określona na podstawie danych zawartych w centralnej ewidencji pojazdów, wynosi mniej niż 50 g na kilometr;
c) 100 000 zł - jeśli emisja CO2 silnika spalinowego samochodu osobowego, określona na podstawie danych zawartych w centralnej ewidencji pojazdów, jest równa lub wyższa niż 50 g na kilometr.

Podkreślić należy, że zacytowane przepisy nie wskazują na ograniczenie w zakresie możliwości amortyzacji samochodu osobowego w sytuacji jego wykorzystywania do celów prywatnych. To zatem oznacza, że użycie samochodu firmowego na cele wakacyjne nie powoduje utraty przez ten pojazd statusu środka trwałego, jak też nie pozbawia podatnika prawa do podatkowej amortyzacji wartości początkowej.

Ponadto wskażmy, że stosownie do art. 23 ust. 1 pkt 46a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie uważa się za koszty uzyskania przychodów 25% poniesionych wydatków, z zastrzeżeniem pkt 36, z tytułu kosztów używania samochodu osobowego, innego niż określony w pkt 46 (czyli samochodu stanowiącego składnik majątku firmy, np. środka trwałego), na potrzeby prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej – jeżeli samochód osobowy jest wykorzystywany również do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą prowadzoną przez podatnika.

Zatem wydatki eksploatacyjne związane z korzystaniem z samochodu osobowego będącego środkiem trwałym, służącego podatnikowi także do innych celów niż działalność gospodarcza, podlegać będą zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów w wysokości 75% tych wydatków. Ograniczenie to nie dotyczy odpisów amortyzacyjnych, dla których obowiązuje odrębny limit z art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy PIT.

Na potwierdzenie powyższego warto przywołać treść interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z dnia 9.05.2025 r., nr 0115-KDIT3.4011.245.2025.3.RS, w której to organ podatkowy wskazał, że w przypadku firmowego auta stanowiącego środek trwały i wykorzystywanego zarówno do celów prywatnych, jak i firmowych, podatnik będzie mógł zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów:

  • odpisy amortyzacyjne ustalone od wartości samochodu osobowego (z uwzględnieniem limitu ustalonego w art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli wartość ta będzie przewyższać kwotę wskazaną w tym przepisie dla określonych rodzajów pojazdów);
  • 75% wydatków - w zw. z art. 23 ust. 1 pkt 46a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - związanych z użytkowaniem i eksploatacją pojazdu, tj. paliwa, serwisu i napraw, zakupu części zamiennych, mycia i konserwacji pojazdu.

W zakresie podatku PIT wykorzystywanie firmowego auta stanowiącego środek trwały do celów prywatnych (np. wyjazdów wakacyjnych) nie powoduje utraty prawa do amortyzacji podatkowej. Taki pojazd nadal spełnia kryteria do uznania go za środek trwały.

Samochód firmowy na wakacje a odliczenie VAT

Przechodząc następnie na grunt podatku VAT, wskażmy, że w myśl art. 86a ust. 1 pkt 1 ustawy VAT w przypadku wydatków związanych z pojazdami samochodowymi kwotę podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, stanowi 50% kwoty podatku wynikającej z faktury otrzymanej przez podatnika.

Stosownie do art. 86a ust. 2 ustawy do wydatków związanych z pojazdami samochodowymi, o których mowa w ust. 1, zalicza się wydatki dotyczące:

  1. nabycia, importu lub wytworzenia tych pojazdów oraz nabycia lub importu ich części składowych;
  2. używania tych pojazdów na podstawie umowy najmu, dzierżawy, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze, związane z tą umową, inne niż wymienione w pkt 3;
  3. nabycia lub importu paliw silnikowych, oleju napędowego i gazu, wykorzystywanych do napędu tych pojazdów, usług naprawy lub konserwacji tych pojazdów oraz innych towarów i usług związanych z eksploatacją lub używaniem tych pojazdów.

Należy zaznaczyć, że od ww. zasady przewidziano wyjątki. Otóż na podstawie art. 86a ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy VAT ograniczenia do 50% nie stosuje się w przypadku, gdy pojazdy samochodowe są wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika. W takiej sytuacji podatnik ma prawo do pełnego, tj. 100%, odliczenia podatku przy ponoszeniu ww. wydatków. Dodajmy też, że zgodnie z art. 86a ust. 4 pkt 1 ustawy pojazdy samochodowe są uznawane za wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika, jeżeli sposób wykorzystywania tych pojazdów przez podatnika, zwłaszcza określony w ustalonych przez niego zasadach ich używania, dodatkowo potwierdzony prowadzoną przez podatnika dla tych pojazdów ewidencją przebiegu pojazdu, wyklucza ich użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą.

Zatem możliwość odliczenia 100% kwoty podatku naliczonego zawartego w fakturach dotyczących wydatków związanych z pojazdami samochodowymi dotyczy tylko tych pojazdów, które przeznaczone są jedynie do wykonywania czynności służbowych, tym samym nie są wykorzystywane, choćby przejściowo, w inny sposób.

Wskazać należy, że przepisy ustawy nie określają, w jaki sposób podatnik ma zapewnić wyeliminowanie użytku prywatnego pojazdu samochodowego używanego w jego przedsiębiorstwie dla celów pełnego odliczenia podatku naliczonego. Działania te muszą być dostosowane do specyfiki działalności i sposobu używania pojazdów dla jego celów. Określone przez podatnika zasady używania pojazdu muszą obiektywnie potwierdzać, że pojazd jest wykorzystywany wyłącznie w działalności gospodarczej i nie ma możliwości prywatnego użytku. Przy czym użytek prywatny należy postrzegać w kategoriach potencjalnej, a nie faktycznej możliwości użytku pojazdu do celów prywatnych.

Jak wskazał Dyrektor KIS w interpretacji indywidualnej z dnia 10.08.2026 r., nr 0114-KDIP4-2.4012.489.2026.2.WH, to, czy podatnik wykorzystuje pojazdy wyłącznie do działalności gospodarczej oraz czy sposób użytkowania tych pojazdów pozwala wykluczyć użycie ich do celów innych niż działalność gospodarcza, powinno być rozpatrywane przez pryzmat specyfiki prowadzonej działalności gospodarczej. W sprawie tej organ potwierdził prawo do pełnego odliczenia VAT od wydatków eksploatacyjnych, ponieważ przyjęty przez podatnika regulamin wprost zakazywał używania samochodu m.in. do wyjazdów wakacyjnych, a przebieg pojazdu był na bieżąco ujmowany w ewidencji i weryfikowany systemem GPS.

Niezbędnym elementem uznania pojazdu za wykorzystywany wyłącznie do działalności gospodarczej jest zatem sposób jego faktycznego wykorzystywania, który wyklucza użycie do celów prywatnych. Temu służą ustalone przez podatnika zasady używania pojazdów oraz prowadzona ewidencja przebiegu.

Biorąc pod uwagę powyższe podejście fiskusa, należałoby stwierdzić, że wakacyjny wyjazd firmowym samochodem będzie wiązać się z zakwestionowaniem użycia pojazdu wyłącznie do celów działalności gospodarczej, co de facto doprowadzi do odmowy stosowania pełnego prawa do odliczenia podatku naliczonego.

W celu dokonania pełnego odliczenia podatku VAT muszą zostać spełnione łącznie dwa warunki, tj. sposób wykorzystania tych pojazdów przez podatnika, zwłaszcza w ustalonych przez niego zasadach ich używania, musi wykluczać ich użycie do celów prywatnych, oraz wykluczenie użytku prywatnego musi zostać potwierdzone prowadzoną przez podatnika dla tych pojazdów ewidencją przebiegu pojazdu.

Reasumując powyższe, wykorzystanie firmowego samochodu do celów wakacyjnych będzie miało swoje implikacje głównie w sferze podatku od towarów i usług. Jeżeli bowiem pojazd został zgłoszony w ramach informacji VAT-26 jako wykorzystywany wyłącznie do działalności gospodarczej, to taki urlopowy wyjazd może być podstawą do zakwestionowania pełnego prawa do odliczenia.

Artykuły
Brak wyników.
Więcej artykułów
Wzory
Brak wyników.
Więcej wzorów