Poradnik Przedsiębiorcy

Przejście z preferencyjnych składek ZUS na standardowe

Każdy startujący przedsiębiorca ma prawo do skorzystania z ulg dla nowo powstałych firm. Jedną z nich jest tzw. “mały ZUS”, a więc możliwość opłacania preferencyjnych (czyli zdecydowanie niższych) składek ZUS przez okres 24 pełnych miesięcy. Po upływie tego czasu przedsiębiorca musi pamiętać, iż do jego obowiązków należy nie tylko opłacanie składek w wyższej stawce, ale również dopełnienie kilku formalności w ZUS-ie. Przeczytaj jakie formalności generuje przejście z preferencyjnych składek ZUS na standardowe.

Kiedy dokładnie kończy się “mały ZUS”?

Warunkiem, jaki musi spełnić przedsiębiorca, aby mógł opłacać składki ZUS w preferencyjnej wysokości jest nieprowadzenie działalności w okresie ostatnich 5 lat oraz brak współpracy z firmą, w której pracował na etacie w bieżącym lub poprzednim roku podatkowym, chyba że współpraca z byłym pracodawcą ma inny charakter, niż obowiązki związane z umową o pracę.

Preferencyjny ZUS, jak zostało wcześniej wspomniane, trwa 24 pełne miesiące od momentu rozpoczęcia działalności. Zatem jeżeli przedsiębiorca rozpoczął działalność np. pierwszego dnia danego miesiąca, wówczas po upływie 24 miesięcy powinien on rozpocząć opłacanie “dużego ZUS-u”.

Problem może pojawić się, kiedy przedsiębiorca rozpoczął działalność w trakcie miesiąca. W związku z tym, iż preferencyjne składki obejmują okres pełnych 24 miesięcy, pierwszy niepełny miesiąc nie będzie wliczany do podstawowego okresu “małego ZUS-u”. Przykładowo, przedsiębiorca rozpoczynający działalność od 15 grudnia 2015 roku, korzysta z możliwości opłacania preferencyjnych składek ZUS do 31 grudnia 2017 roku. Pełne składki ZUS zaczyna odprowadzać od stycznia 2018 (płatne w lutym).

Przejście z preferencyjnych składek ZUS na standardowe  - jakie formalności?

Jak zostało wcześniej wspomniane, przedsiębiorca, któremu kończy się 24-miesięczny okres preferencyjnych składek ZUS ma do spełnienia kilka obowiązków. Należy bowiem pamiętać, iż przejście z “małego” na “duży” ZUS nie następuje automatycznie.

Koniec okresu obowiązywania preferencyjnych składek ZUS wiąże się zasadniczo z trzema krokami.

Po pierwsze złożenie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych druku ZUS ZWUA, za pomocą którego następuje wyrejestrowanie płatnika składek. Należy w nim wskazać termin zakończenia płacenia niższej składki. Przedsiębiorca powinien wyrejestrować się wpisując kod ubezpieczenia 05 70 00, a więc preferencyjnych wysokości składek. Co ważne, wyrejestrowania takiego należy dokonać w terminie 7 dni od daty utraty prawa do “małego ZUS-u”.

Drugi krok to formularz ZUS ZUA, który stanowi rejestrację płatnika składek ZUS. Należy w nim wskazać termin, od którego rozpoczyna się opłacanie składek w standardowej wysokości. Rejestracja ta dotyczy tytułu ubezpieczenia z kodem 05 10 00, a więc składek ZUS w standardowej wysokości. Obowiązującym terminem w tym wypadku jest okres 7 dni od momentu, w którym zaczynają obowiązywać wyższe składki ZUS.

Trzeci i ostatni krok to złożenie deklaracji ZUS DRA za pierwszy miesiąc opłacania składek w standardowej wysokości. Za jej pomocą określa się podstawę do wyliczenia składek. Deklaracja ta powinna zostać złożona najpóźniej 10 dnia następnego miesiąca za miesiąc poprzedni (np. do 10 sierpnia, za lipiec). Przedsiębiorcy zatrudniający pracowników składają ZUS DRA do 15 dnia następnego miesiąca.

W sytuacji, gdy przedsiębiorca korzysta z usług biura rachunkowego, a umowa obejmuje tego rodzaju czynności, księgowi mogą wykonać je w imieniu właściciela firmy. W przeciwnym razie powinien on dokonać powyższych czynności samodzielnie.

Przejście z “małego ZUS-u” na standardowe składki może okazać się szokiem finansowym dla firmy. Warto wcześniej odpowiednio się do tego przygotować, np. odkładając przez kilka miesięcy niewielką kwotę, jaką niedługo zacznie się płacić. Dzięki takiemu rozwiązaniu konieczność wpłacania do ZUS-u większej sumy nie wpłynie tak bardzo na płynność finansową firmy.

Każdy przedsiębiorca korzystający z preferencyjnych składek ZUS powinien zatem dokładnie pilnować terminu 24 miesięcy i po jego upływie przerejestrować się na pełne składki. Jest to ważne szczególnie przez wzgląd na fakt, iż Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie ma obowiązku informowania przedsiębiorców o fakcie zakończenia trwania okresu preferencyjnego, a korzystanie z “małego ZUS-u” po upływie ustawowego terminu może wiązać się nie tylko z szeregiem dodatkowych formalności, ale również z koniecznością uregulowania zaległości na koncie ZUS oraz, w niektórych przypadkach, z dodatkową opłatą w wysokości 100 proc. zaległych składek.