Poradnik Przedsiębiorcy

Opłata środowiskowa - czym jest i kiedy ją uiszczać?

Większość przedsiębiorców wykorzystuje samochód do prowadzenia działalności gospodarczej. Jednakże nie każdy podatnik wie, że jeśli posiada samochód w firmie, zachodzi obowiązek sporządzenia i złożenia wykazu zawierającego informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska. Dodatkowo w związku z tym zobowiązany jest do uregulowania tzw. opłaty środowiskowej. Do kiedy należy sporządzić wniosek oraz do jakiego urzędu go złożyć? Ile wynosi opłata środowiskowa? Omawiamy w artykule!

Kogo dotyczy opłata środowiskowa?

Opłata środowiskowa zgodnie z art. 273 ust. 1 ustawy prawo ochrony środowiska obowiązuje każdy podmiot korzystający ze środowiska, a poprzez korzystanie ma się rozumieć:

  • wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza (np. przez pojazdy samochodowe),

  • składowanie odpadów,

  • emisja na zasadach określonych w ustawie z dnia 12 czerwca 2015 r. o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych (przy przydzielonym uprawnieniu).

Wnioskując, opłata środowiskowa dotyczy każdego przedsiębiorcy, który w swojej firmie użytkuje zarówno samochód służbowy, jak i prywatny. Niezależnie bowiem od tego, czy jest to auto prywatne, czy firmowe, wprowadza tyle samo gazów i pyłów do atmosfery, które powstają w wyniku spalania paliwa. To z kolei wiąże się, jak zostało wyżej wskazane, z korzystaniem ze środowiska.Zgodnie z art. 3 ust. 20 ww. ustawy podmiotem korzystającym ze środowiska jest:
- przedsiębiorca w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. poz. 646);
- przedsiębiorca zagraniczny w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. poz. 649);
- osoby prowadzące działalność wytwórczą w rolnictwie w zakresie upraw rolnych, chowu lub hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego;
- jednostka organizacyjna niebędąca przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (np. szkoły czy urzędy);
- osoba fizyczna niebędącą podmiotem, o którym mowa w lit. a, korzystającą ze środowiska w zakresie, w jakim korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia.

Wykaz a opłata środowiskowa

Każdy przedsiębiorca, który korzysta ze środowiska (np. wykorzystuje w firmie samochód, bądź składuje odpady), jest zobowiązany do złożenia wykazu ilości i rodzajów gazów lub pyłów wprowadzanych do powietrza. Wzór wykazu zawierającego zbiorcze zestawienie informacji o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat określa załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie wykazów zawierających informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat.

Opłata środowiskowa – jak ustalić jej wysokości?

Wysokość opłaty środowiskowej przedsiębiorca ustala samodzielnie za pomocą prowadzonego wykazu zużycia paliwa, poprzez pomnożenie ilości spalonego w ciągu roku paliwa przez jednostkową stawkę opłaty. Dane o ilości spalonego paliwa zwykle pobiera się z faktur zakupu paliwa (można to łatwo obliczyć, ponieważ ilość zakupionego paliwa jest wyrażana w litrach). Natomiast wysokość jednostkowej opłaty środowiskowej należy wyszukać w obwieszczeniu Ministra Środowiska z dnia 31 sierpnia 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za korzystanie ze środowiska na rok 2018.Wspomniane stawki jednostkowe podaje się w megagramach, zatem zużyte litry paliwa przedsiębiorca powinien przeliczyć na Mg według przeliczników zawartych w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie wykazów zawierających informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat.

Przykład 1.

Przedsiębiorca Michał w swojej działalności gospodarczej wykorzystuje samochód, który został zarejestrowany po raz pierwszy po 30 września 2009 r. W związku z obowiązkiem wyliczenia opłaty środowiskowej za rok 2017 sporządził wykaz zawierający informacje i dane o zakresie wykorzystanego przez niego środowiska. W 2017 roku przedstawił, że zużył 1350 l oleju napędowego. W jaki sposób powinien obliczyć opłatę środowiskową?

Opłata środowiskowa powinna zostać obliczona według następującego wzoru:

ilość spalonego paliwa (w Mg) x jednostkowa stawka opłaty = opłata środowiskowa

W pierwszej kolejności dla poprawności wyliczeń należy przeliczyć ilość zużytego paliwa na megagramy. Aby dokonać przeliczenia, należy przyjąć, że 1 l oleju napędowego wynosi 0,84 kg. Wówczas ilość spalonego paliwa (w Mg) wyniesie:

1350 l x 0,84 = 1134 kg
1134 kg x 0,001 = 1,134 Mg

Następnie przechodzimy do obwieszczenia Ministra Środowiska w sprawie wysokości stawek opłat za korzystanie ze środowiska na rok 2018 i sprawdzamy, ile wyniesie jednostkowa stawka opłaty. W tym przypadku wyniesie ona zgodnie z obwieszczeniem 6,04 złotych/kg.

Finalnie dokonujemy obliczenia opłaty środowiskowej, czyli podkładając do ww. wzoru:

1,134 Mg x 6,04 zł/kg ≈ 6,85 złotych

Z powyższego wynika, że opłata środowiskowa wyniosła 6,85 złotego. Jednakże w związku z tym, że wynosi poniżej 800 złotych, nie ma obowiązku jej uiszczenia.

Do kiedy powinna być zapłacona opłata środowiskowa?

Obecnie opłatę środowiskową uiszcza się jednorazowo po zakończeniu roku, za który jest należna, do 31 marca za rok poprzedni. Co ważne, zgodnie z art. 289 ustawy Prawo ochrony środowiska z obowiązku tego zwolnieni są przedsiębiorcy, u których wartość opłaty środowiskowej za dany rok nie przekroczy 800 zł.

Do wskazanej daty należy także złożyć w urzędzie marszałkowskim wspomniany wyżej wykaz o zakresie korzystania ze środowiska. Należy przy tym pamiętać, że nawet, gdy opłata środowiskowa okaże się niższa niż wspomniane 800 zł i nie trzeba będzie jej płacić, przedsiębiorca w dalszym ciągu jest zobowiązany do przesłania sprawozdania, w którym musi wykazać, w jakim stopniu korzystał ze środowiska.