Poradnik Przedsiębiorcy

Wiążąca Informacja Stawkowa - kto może ją wydawać?

Od 1 listopada 2019 r. za sprawą ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw do krajowego porządku prawnego została wprowadzona Wiążąca Informacja Stawkowa (WIS).

WIS ma przede wszystkim stanowić pomoc dla podatników w klasyfikowaniu towarów i usług. Oznacza to ułatwienie ustalania właściwej stawki podatku VAT. Ponadto WIS będzie pełnić rolę gwarancyjną analogicznie jak w przypadku interpretacji indywidualnych.

Warto więc zapoznać się z ramowymi zasadami związanymi z wydawaniem WIS na podstawie znowelizowanych przepisów ustawy o VAT oraz Ordynacji podatkowej. W szczególności dotyczy to kwestii opłat z nią związanych. W niniejszej publikacji zwrócimy również uwagę na okres przejściowy, ponieważ o WIS realnie można wnioskować już od listopada 2019 roku (jednakże z mocą prawną od lipca 2020 roku).

Procedura wydawania WIS – podstawowe informacje

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej od listopada 2019 roku jest organem właściwym w sprawach wydawania WIS. Rozszerzenie kompetencji tego organu było uzasadnione, ponieważ do tej pory był on odpowiedzialny za wydawanie interpretacji indywidualnych prawa podatkowego. Celem wprowadzenia tej instytucji jest stworzenie narzędzia, dzięki któremu uczestnicy rynku będą mogli uzyskać w drodze decyzji Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej informację o klasyfikacji towaru (wg Nomenklatury scalonej – CN) lub usługi (wg Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług – PKWiU). Podatnicy będą mogli również otrzymać decyzję w zakresie klasyfikacji wg Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych – PKOB. Decyzja zawierająca opis towaru lub usługi oraz odpowiednią wyżej wymienioną klasyfikację ma na celu ustalenie właściwej stawki podatku VAT.

WIS wydawana będzie w terminie 3 miesięcy na wniosek:

  1. podatnika posiadającego numer identyfikacji podatkowej;

  2. podmiotu innego niż wymieniony w pkt 1, dokonującego lub zamierzającego dokonywać czynności, o których mowa w art. 42a ustawy o VAT tj. dostawy towarów, świadczenia usług importu towarów lub wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów;

  3. zamawiającego w rozumieniu Ustawy Prawo zamówień publicznych – w zakresie mającym wpływ na sposób obliczenia ceny w związku z udzielanym zamówieniem publicznym.

Przedmiotem wniosku o wydanie WIS może być towar lub usługa albo towary lub usługi, które w ocenie wnioskodawcy razem składają się na jedną czynność podlegającą opodatkowaniu (świadczenia złożone).

Pozostałe aspekty formalne i proceduralne dotyczące WIS przedstawiono w poniższej tabeli.

Obligatoryjne elementy wniosku o wydanie WIS

Dane wnioskodawcy

imię i nazwisko lub nazwa wnioskodawcy, jego adres zamieszkania lub adres siedziby, numer identyfikacji podatkowej lub inny numer umożliwiający identyfikację wnioskodawcy

Określenie przedmiotu wniosku

a)szczegółowy opis towaru lub usługi, pozwalający na taką ich identyfikację, aby dokonać klasyfikacji zgodnej z Nomenklaturą scaloną (CN), Polską Klasyfikacją Wyrobów i Usług lub Polską Klasyfikacją Obiektów Budowlanych, 

b)wskazanie klasyfikacji, według której mają być klasyfikowane towar lub usługa,
c)wskazanie przepisów ustawy lub przepisów wykonawczych wydanych na jej podstawie, jeżeli wniosek zawiera żądanie sklasyfikowania towaru albo usługi na potrzeby stosowania przepisów ustawy oraz przepisów wykonawczych wydanych na jej podstawie, innych niż te dotyczące określenia stawki podatku.

Opłata 

oświadczenie dotyczące opłaty wraz z potwierdzeniem jej uiszczania (40 zł)

Oświadczenie

"Świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia oświadczam, że w dniu złożenia wniosku, w zakresie przedmiotowym wniosku, nie toczy się postępowanie podatkowe, kontrola podatkowa ani kontrola celno-skarbowa oraz że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego."

Fakultatywne elementy wniosku o wydanie WIS

Dane pełnomocnika

imię, nazwisko i adres zamieszkania pełnomocnika wnioskodawcy, jeżeli został on ustanowiony lub innych osób upoważnionych do kontaktu w sprawie wniosku

Dokumenty pomocnicze (UWAGA katalog otwarty)

dokumenty odnoszące się do towaru albo usługi, w szczególności fotografie, plany, schematy, katalogi, atesty, instrukcje, informacje od producenta lub inne dostępne dokumenty umożliwiające organowi wydającemu WIS dokonanie właściwej klasyfikacji towaru albo usługi

W ustawie o VAT zawarto delegację ustawową umożliwiającą wprowadzenie do obiegu prawnego sformalizowanego wzoru wniosku o wydanie WIS w drodze rozporządzenia wydanego przez Ministra Finansów.

Postępowanie dowodowe w związku z wydaniem WIS może wiązać się z dodatkowymi kosztami

Zasadniczą kwestią odróżniającą procedurę wydawania WIS od interpretacji indywidualnej, jest postępowanie dowodowe. WIS wydawana będzie nie tylko na podstawie treści wniosku, ale też materialnej analizy towaru będącego jego przedmiotem (ustawodawca dopuścił również taką możliwość). Na okoliczność postępowania związanego z wydawaniem WIS dopuszcza się:

  • wezwanie wnioskodawcy do dostarczenia – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania – próbki towaru, w przypadku gdy jest to niezbędne dla dokonania prawidłowej klasyfikacji towaru. W przypadku niedostarczenia próbki towaru w terminie określonym w wezwaniu organ wydający WIS wystosuje postanowienie o pozostawieniu wniosku o wydanie WIS bez rozpatrzenia.

  • wezwanie wnioskodawcy do uiszczenia – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania – zaliczki na pokrycie opłaty związanej z przeprowadzeniem badania lub analizy, gdy wymaga tego rozpatrzenie wniosku (badania lub analizy wykonywane będą na koszt wnioskodawcy). Badania lub analizy mogą być wykonywane przez laboratoria jednostek organizacyjnych Krajowej Administracji Skarbowej lub inne akredytowane laboratoria, Bibliotekę Narodową, a także instytuty naukowe Polskiej Akademii Nauk, instytuty badawcze lub międzynarodowe instytuty naukowe utworzone na podstawie odrębnych przepisów, działające na terytorium kraju, dysponujące wyposażeniem niezbędnym dla danego rodzaju badań lub analiz. W przypadku nieuiszczenia zaliczki w terminie określonym w wezwaniu organ wydający WIS wystosuje postanowienie o pozostawieniu wniosku o wydanie WIS bez rozpatrzenia.

Podsumowując powyższe, stwierdzić należy, że w przypadku niektórych podatników uzyskanie WIS może okazać się niemożliwe z uwagi na barierę materialną. Koszty analiz w specjalistycznych jednostkach mogą przewyższać możliwości finansowe w szczególności niedużych podmiotów.

Wiążąca Informacja Stawkowa  — gwarancja ochrony podatników, której wcześniej nie było

Dodatkowe opłaty, które może ponieść podatnik w związku z koniecznością przeprowadzenia badań lub analiz są zdecydowanie niekorzystne dla wnioskodawców. W zamian jednak podmioty uzyskają realną gwarancję w postaci braku możliwości kwestionowania klasyfikacji, a co za tym idzie stawki podatku VAT właściwej dla:

  • towaru będącego przedmiotem dostawy, importu lub wewnątrzwspólnotowego nabycia dokonanych po dniu, w którym WIS została doręczona,

  • usługi, która została wykonana po dniu, w którym WIS została doręczona,

  • towarów oraz usług, które razem składają się na jedną czynność podlegającą opodatkowaniu wykonaną po dniu, w którym WIS została doręczona.

W dotychczasowym stanie prawnym podatnicy nie mieli możliwości zabezpieczania się w zakresie klasyfikowania towarów i usług. Uzyskanie opinii GUS często okazywało się niewystarczające w sporach z fiskusem, który mógł je kwestionować i czynić własne ustalenia w zakresie stosowania stawek VAT dla poszczególnych towarów i usług.
Opinie GUS nie miały rangi decyzji administracyjnej.
Nie istnieje zatem prawna możliwość zakwestionowania przez organ podatkowy rozliczenia opartego na klasyfikacji i stawce wskazanej w WIS. Warto podkreślić, że organ może z urzędu zmienić lub uchylić wydaną wcześniej WIS, z tym jednak zastrzeżeniem, że zastosowanie się podatnika do WIS przed jej zmianą lub uchyleniem nie może działać na jego szkodę. W tej sytuacji znajdują zastosowanie przepisy dotyczące zmiany lub uchylenia interpretacji indywidualnej tj. art. 14k-–14m Ordynacji podatkowej.

Okres przejściowy – WIS można uzyskać wcześniej, ale z mocą prawną od 1 lipca 2020 r.

Nowe regulacje z pewnością będą dla przedsiębiorców korzystne, ale nie od razu. Mimo że przepisy dotyczące WIS weszły w życie od 1 listopada 2019 r. i możliwe jest wnioskowanie o jej wydanie, to z uwagi na treść ustawy zmieniającej (art. 7 ust. 4), WIS wiąże organy podatkowe wobec podatnika dopiero od 1 lipca 2020 r. Wyjątkiem od powyższej reguły będzie WIS wydane na potrzeby opodatkowania m.in. gazet, książek i czasopism, które będą wiążące także przed 1 lipca 2020 r. (art. 8 ustawy zmieniającej). Powodem ustanowienia cezury pod datą 1 lipca 2020 r. jest fakt, iż przepisy wprowadzające istotne zmiany w zakresie stawek podatku VAT zaczynają obowiązywać właśnie od tego terminu.