Czy biuro rachunkowe może być pozwane za czyn nieuczciwej konkurencji?

Nasz ekspert:
Artykuły autora

Wielkość tekstu:

Celem artykułu jest wskazanie, czym jest czyn nieuczciwej konkurencji i co może być za takie uznane. Ponadto poruszona zostanie kwestia biur rachunkowych – w jakiej formie mogą być prowadzone i na czym polega ich działalność. W dalszej części oba te zagadnienia zostaną połączone, aby udzielić informacji w zakresie tego, kto może być pozwany za czyny nieuczciwej konkurencji i czy może to być właśnie biuro rachunkowe. Ponadto dowiemy się, jakie roszczenia przysługują poszkodowanym czynami nieuczciwej konkurencji.

Czym jest czyn nieuczciwej konkurencji?

Kwestię czynów nieuczciwej konkurencji reguluje ustawa o zwalczaniu czynów nieuczciwej konkurencji.

Art. 3 tej ustawy wskazuje, że czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta bądź zagraża mu. Przedsiębiorcą w rozumieniu tej ustawy jest zaś osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, która, prowadząc chociażby ubocznie działalność zarobkową lub zawodową, uczestniczy w działalności gospodarczej. Jest to bardzo szeroka definicja powodująca, że osób poszkodowanych czynem nieuczciwej konkurencji może być bardzo dużo.

Czynem nieuczciwej konkurencji może być, w szczególności:

  • wprowadzające w błąd oznaczenie przedsiębiorstwa – na przykład sugerujące korzystanie z materiałów naturalnych lub produkcję w Polsce, podczas gdy korzysta się z materiałów syntetycznych albo produkuje się towary w Bangladeszu, albo wskazujące na współpracę z doradcami podatkowymi, podczas gdy taka nie jest prowadzona;

  • fałszywe lub oszukańcze oznaczenie pochodzenia geograficznego towarów albo usług – na przykład wskazywanie, że kawa pochodzi z Brazylii, podczas gdy jest z innego państwa;

  • wprowadzające w błąd oznaczenie towarów lub usług – wskazanie szerokiego zakresu świadczenia usług rachunkowych, na przykład wykonywania opinii biegłego rewidenta, podczas gdy w rzeczywistości takie usługi nie są świadczone;

  • naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa – na przykład ujawnienie bazy klientów innym podmiotom;

  • nakłanianie do rozwiązania lub niewykonania umowy;

  • naśladownictwo produktów;

  • pomawianie lub nieuczciwe zachwalanie;

  • utrudnianie dostępu do rynku – na przykład, tworząc umowy zakazujące klientom korzystanie z innych biur rachunkowych przez wskazany w umowie okres;

  • przekupstwo osoby pełniącej funkcję publiczną;

  • nieuczciwa lub zakazana reklama – na przykład umowa porównawcza wskazująca z nazwy inne biura rachunkowe i wskazywanie, że usługi są tam prowadzone w sposób gorszy niż w innym przedsiębiorstwie tego rodzaju;

  • organizowanie systemu sprzedaży lawinowej;

  • prowadzenie lub organizowanie działalności w systemie konsorcyjnym;

  • nieuzasadnione wydłużanie terminów zapłaty za dostarczane towary lub wykonane usługi.

Szczegółowy opis każdego z tych czynów nieuczciwej konkurencji znajduje się w ustawie.

Należy jednak podkreślić, że jest to wyłącznie przykładowy katalog czynów nieuczciwej konkurencji. W dobie rozwijającej się technologii i sposobów rozszerzania swojej działalności prezentowane są coraz nowsze czyny, które niewątpliwie można zakwalifikować jako nieuczciwą konkurencję.

Czym jest biuro rachunkowe?

Biuro rachunkowe to przedsiębiorstwo uprawnione do prowadzenia ksiąg, które świadczy usługi rachunkowe na podstawie umowy zawartej z klientem.

Biuro rachunkowe może działać w następujących formach prawnych:

  • jednoosobowej działalności gospodarczej wpisanej do CEIDG;

  • spółki cywilnej;

  • spółki jawnej;

  • spółki komandytowej;

  • spółki komandytowo-akcyjnej;

  • spółki z ograniczoną odpowiedzialnością;

  • spółki akcyjnej.

Najczęściej w obrocie gospodarczym występują jednoosobowe działalności gospodarcze, spółki jawne, komandytowe oraz z ograniczoną odpowiedzialnością. Wybór należy każdorazowo do właściciela, po sporządzeniu biznesplanu, oszacowaniu zakresu prowadzonej działalności, liczby klientów, liczby osób współpracujących.

Do podstawowych zadań biura rachunkowego należy w szczególności prowadzenie ksiąg rachunkowych, ksiąg przychodów i rozchodów, ewidencji przychodów, ewidencji środków trwałych i wyposażenia, ewidencji VAT, sporządzanie deklaracji podatkowych.

Kto może być pozwany za czyn nieuczciwej konkurencji i jakie są związane z tym roszczenia?

Pozwanym za czyn nieuczciwej konkurencji będzie ta osoba, która dopuściła się jego popełnienia. Będzie to zatem ten, kto na przykład błędnie oznaczył przedsiębiorstwo lub świadczone przez siebie usługi.

Pozwanym może być osoba fizyczna, osoba prawna, a także jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, która prowadząc, chociażby ubocznie, działalność zarobkową lub zawodową, uczestniczy w działalności gospodarczej.

Powód, czyli osoba, której interes został zagrożony lub naruszony czynem nieuczciwej konkurencji, może żądać od naruszającego, zgodnie z art. 18 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji:

  • zaniechania niedozwolonych działań;

  • usunięcia skutków niedozwolonych działań;

  • złożenia jednokrotnego lub wielokrotnego oświadczenia odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie;

  • naprawienia wyrządzonej szkody, na zasadach ogólnych;

  • wydania bezpodstawnie uzyskanych korzyści, na zasadach ogólnych;

  • zasądzenia odpowiedniej sumy pieniężnej na określony cel społeczny związany ze wspieraniem kultury polskiej lub ochroną dziedzictwa narodowego – jeżeli czyn nieuczciwej konkurencji był zawiniony.

Katalog roszczeń jest zatem szeroki, dostosowany do rodzaju czynu nieuczciwej konkurencji. Oczywiste jest, że czyn, który nie powoduje szkody materialnej, albo gdy szkoda ta jest niemożliwa do precyzyjnego czy choćby szacunkowego wyliczenia, nie będzie pozwalał na żądanie naprawienia szkody. Jeżeli zaś czyn jedynie zagrozi interesowi osoby, to oczywiste jest, że żądanie usunięcia skutków niedozwolonych działań będzie bezzasadne, gdyż żadne skutki nie nastąpiły.

Każdorazowo jest to jednak wola osoby, której interes został zagrożony lub naruszony – to ona decyduje, czego będzie żądać. Warto jednak pamiętać, że sąd nie musi uwzględnić roszczenia, dlatego należy podać alternatywnie kilka żądań, aby sąd mógł orzec o takim, który w danym przypadku odniesie zamierzony skutek i będzie adekwatny do naruszeń.

Roszczenia te przedawniają się z upływem 3 lat, licząc od każdego naruszenia osobno.

Czy biuro rachunkowe może być pozwane za czyny nieuczciwej konkurencji?

Biorąc pod uwagę ogólne zasady w zakresie tego, kto może dopuścić się czynu nieuczciwej konkurencji, wskazać należy, że biuro rachunkowe może zostać pozwane za taki czyn, jeśli się go dopuściło. Pozwanym może być bowiem nie tylko osoba fizyczna, lecz także osoba prawna – przedsiębiorca.

Najczęściej biura rachunkowe dopuszczają się czynów nieuczciwej konkurencji polegających na:

  • wprowadzającym w błąd oznaczaniu przedsiębiorstwa;

Przykład 1.

Pani Katarzyna Grad założyła spółkę Biuro rachunkowe. Rewidenci. Grad Sp. z o.o., sugerując już w nazwie, że świadczone są tam usługi przez biegłych rewidentów. Wprowadza to w błąd potencjalnych klientów jej biura, którzy mogą pozwać przedsiębiorcę, żądając zaniechania używania tej firmy i jej zmiany.

  • utrudnianiu dostępu do rynku;

Przykład 2.

Pani Paulina prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą i zatrudnia 4 pracowników. W sporządzanych umowach, które podpisują klienci, zawarty jest zapis, że klient będzie związany z biurem rachunkowym przez okres 5 lat i w tym czasie nie będzie korzystał z usług innego biura rachunkowego pod rygorem zapłaty kary umownej w kwocie 6000 zł za każde naruszenie.

Oczywiście taki zapis w warunkach realnych byłby niemożliwy do zweryfikowania i klient musiałby wskazać, że sam udał się do innego biura, które na przykład podważyło informację uzyskaną od biura pani Pauliny. Niewątpliwie jednak utrudnia dostęp innych biur rachunkowych do rynku.

  • naruszeniu tajemnicy przedsiębiorstwa;

Przykład 3.

Biuro rachunkowe sp. z o.o. zatrudniło pracownika z innego biura rachunkowego. Podstępem zabrano mu nośnik danych, na którym były zapisane dane szczegółowe kontrahentów z poprzedniej pracy wraz ze wskazaniem wysokości wynagrodzenia. Następnie rozesłano do tych klientów oferty współpracy, proponując te same usługi za niższe stawki. W ten sposób, wykorzystując dane innego przedsiębiorstwa, przejęto jego klientów, którzy zdecydowali się odejść od dotychczasowego biura rachunkowego.

Może dojść też do innych naruszeń, a kilka przykładów zostało wplecionych w podrozdziale definiującym czyny nieuczciwej konkurencji i wskazującej otwarty ich katalog. Każdorazowo należy jednak ocenić całokształt okoliczności, aby zweryfikować, czy doszło do czynu nieuczciwej konkurencji, ponieważ wniesienie pozwu do sądu łączy się z uiszczeniem opłaty od pozwu, a w przypadku przegranej – z ewentualną niezbędnością zwrócenia pozwanemu kosztów postępowania, w tym także kosztów zastępstwa świadczonego przez adwokata lub radcę prawnego, jeżeli taki występował w sprawie.

Artykuły
Brak wyników.
Więcej artykułów
Wzory
Brak wyników.
Więcej wzorów