Poradnik Przedsiębiorcy

Faktura korygująca WDT w świetle przepisów ustawy VAT

Przedsiębiorcy dokonujący transakcji wewnątrzwspólnotowych w niektórych sytuacjach są zobowiązani do dokonania korekty rozliczeń. Z różnych przyczyn konieczne jest wystawienie korekty. Jak wskazuje praktyka, niezwykle często, faktura korygująca WDT oraz jej rozliczenie stanowi problem dla podatników.

Podstawa opodatkowania a faktura korygująca WDT

Do podstawy opodatkowania wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów (WDT) stosujemy przepisy wynikające z art. 29a ustawy o VAT (przepisy mówiące o zmniejszeniu kwoty sprzedaży), w sytuacji gdy po dokonaniu dostawy zaistnieją następujące zdarzenia:

  1. dostawca udzieli nabywcy rabatu,

  2. nabywca zwróci zakupione towary,

  3. dojdzie do zwrotu kwot nienależnie pobranych

- wówczas sprzedawca jest zobowiązany zmniejszyć/skorygować podstawę opodatkowania o kwoty udokumentowanych, prawnie dopuszczalnych i obowiązkowych rabatów (bonifikat, opustów, uznanych reklamacji i skont) i o wartość zwróconych towarów, zwróconych kwot nienależnych w rozumieniu przepisów o cenach oraz zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze.

W przypadku zaistnienia wskazanych wyżej zdarzeń powodujących zmniejszenie obrotu, sprzedawca jest zobowiązany wystawić fakturę korygującą WDT.

Czy potwierdzenie odbioru korekty WDT jest obowiązkowe?

Co istotne w przypadku dokonywania korekty WDT ustawodawca nie wymaga, aby sprzedawca posiadał potwierdzenie otrzymania faktury korygującej WDT przez nabywcę.

Wyłączenie tego warunku w stosunku do WDT wynika z art. 29 ust. 4b pkt 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym warunku posiadania przez podatnika potwierdzenia odbioru korekty faktury przez nabywcę towaru lub usługi nie stosuje się w przypadku eksportu towarów, wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów oraz dostawy towarów, dla której miejsce opodatkowania znajduje się poza terytorium kraju.

Wobec braku wymogu posiadania przez podatnika dokonującego WDT potwierdzenia otrzymania faktury korygującej przez nabywcę  towaru, podatnik ten może ująć korektę WDT oraz obniżyć podstawę opodatkowania już w deklaracji za miesiąc, w którym faktura korygująca WDT została wystawiona.

Stanowisko takie potwierdzają organy podatkowe, czego przykładem jest interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 2 września 2014 r., sygn. ILPP4/443-283/14-3/ISN, gdzie możemy przeczytać:

(…) gdy obniżenie ceny przedmiotu wewnątrzwspólnotowej dostawy jest nową okolicznością, niemożliwą do przewidzenia w chwili wystawienia pierwotnej faktury sprzedaży, obowiązek rozpoznania korekty z tytułu zmniejszenia ceny powstaje w rozliczeniu za okres, w którym powstała przyczyna korekty. Przepis art. 29a ust. 13 ustawy (dotyczący uzyskania potwierdzenia odbioru faktury korygującej przez nabywcę) nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż warunku posiadania przez podatnika potwierdzenia otrzymania faktury korygującej przez nabywcę towaru nie stosuje się w przypadku wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.

W konsekwencji Spółka, w tak przedstawionej sytuacji nie ma/nie będzie miała obowiązku rozliczenia korekty z tytułu zmniejszenia ceny w miesiącu, w którym wykazała pierwotny obowiązek podatkowy z tytułu danej wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Spółka jest/będzie zobowiązana rozliczyć ww. korektę in minus w deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy, w którym wystąpiły/wystąpią okoliczności uzasadniające zmianę (zmniejszenie) ceny prowizorycznej, tj. w miesiącu, w którym zostały/zostaną ogłoszone średnio miesięczne notowania cen metali dla danej bazy cenowej (…).

Zasady przeliczania faktury korygującej WDT na walutę polską

Faktury dokumentujące WDT najczęściej wystawiane są w walucie obcej. Wymaga to ich przeliczenia na walutę polską. Przeliczeniu podlega również faktura korygująca WDT. Zasady przeliczania waluty obcej na walutę polską określa art. 31a ust. 1 i 2 ustawy o VAT. Z przepisu tego wynika, że do przeliczenia na złote podstawy opodatkowania wyrażonej w walucie obcej należy zastosować kurs średni waluty obcej ogłoszony przez NBP:

  • na ostatni dzień roboczy poprzedzający dzień powstania obowiązku podatkowego,

  • na ostatni dzień roboczy poprzedzający dzień wystawienia faktury – jeżeli zgodnie z krajowymi przepisami o VAT podatnik mógł wystawić fakturę przed powstaniem obowiązku podatkowego i wystawił ją w terminie.

Zamiast przeliczania na złote z wykorzystaniem kursu ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski kwoty stosowane do określenia podstawy opodatkowania wyrażone w walucie obcej mogą być przeliczane na złote według ostatniego kursu wymiany opublikowanego przez Europejski Bank Centralny na ostatni dzień poprzedzający dzień powstania obowiązku podatkowego. W takim przypadku waluty inne niż euro przelicza się z zastosowaniem kursu wymiany każdej z nich względem euro. W przypadku gdy podatnik wystawia fakturę przed powstaniem obowiązku podatkowego, a kwoty stosowane do określenia podstawy opodatkowania są wyrażone w walucie obcej na tej fakturze, przeliczenia na złote dokonuje się według kursu średniego danej waluty obcej ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski na ostatni dzień roboczy poprzedzający dzień wystawienia faktury.

W przypadku faktury korygującej WDT należy uznać, że kurs stosowany przy wystawianiu i przeliczaniu takiej faktury powinien być kursem zastosowanym do wystawienia i przeliczenia faktury pierwotnej. Takie stanowisko potwierdzają również organy podatkowe, czego przykładem jest pismo Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 2 lutego 2011 r., sygn. ILPP2/443-1919/10-2/EN, gdzie możemy przeczytać:

(…) Zgodnie z art. 31a ust. 1 ustawy, w przypadku gdy kwoty stosowane do określenia podstawy opodatkowania są określone w walucie obcej, przeliczenia na złote dokonuje się według kursu średniego danej waluty obcej ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski na ostatni dzień roboczy poprzedzający dzień powstania obowiązku podatkowego.

Biorąc pod uwagę powołane przepisy stwierdzić należy, iż w przedmiotowej sprawie kwota na fakturze korygującej lub nocie kredytowej wykazana w walucie obcej powinna zostać przeliczona według tego samego kursu, co kwota z faktury pierwotnej (korygowanej), tj. według kursu średniego danej waluty obcej ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski na ostatni dzień roboczy poprzedzający dzień powstania obowiązku podatkowego, zgodnie z art. 31a ust. 1 ustawy. (…)

Wymiana towaru na nowy a faktura korygująca WDT

Przepisy ustawy o VAT nie zawierają regulacji dotyczących wymiany towarów w ramach reklamacji przy dokonywaniu WDT. Dlatego też w praktyce spotykane są dwa sposoby postępowania:

  • reklamacja traktowana jest jako kontynuacja pierwotnej sprzedaży i w związku z powyższym nie wywołuje skutków podatkowych,

  • wystawiana jest faktura korygująca WDT, a następnie faktura dokumentująca dostawę nowych (wymienionych) towarów.

Zgodnie z pierwszym stanowiskiem w przypadku gdy towar uszkodzony zostanie ponownie przywieziony na terytorium RP, a do kontrahenta zostanie wysłany towar wolny od wad, to nie należy wystawiać faktury dokumentującej eksport (wymienionych) towarów (wymianę towarów należy udokumentować jedynie dokumentami wewnętrznymi, np. notami księgowymi). Nie należy również w takim wypadku dokonywać żadnych zapisów w deklaracjach VAT-7/VAT-7K oraz informacjach VAT-UE.

Stanowisko, iż reklamacja jest obojętna podatkowo, potwierdzają organy podatkowe. Tytułem przykładu można przytoczyć fragment pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego w Bielsku Podlaskim, nr US-I-3/443-1/05, z 28 lutego 2005 r., w którym możemy przeczytać:

(…) Zasadą jest że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega jedynie dostawa towarów pod tytułem odpłatnym, a zatem kiedy jest ona realizowana pod tytułem nieodpłatnym - nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Wydanie towaru w ramach reklamacji nie ma charakteru odpłatnej dostawy, w związku z tym nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wymiana, na skutek reklamacji ciągnika wadliwego na ciągnik pozbawiony wad, stanowi w swej istocie realizację (dalszy ciąg) sprzedaży dokonanej w 1997 r., a zatem zakup przez Spółkę nowego ciągnika do celów reklamacji pozostaje w związku z pierwotną czynnością sprzedaży tj. czynnością opodatkowaną (…).

Jak wskazano, w drugim sposobie wystawiana jest faktura korygująca WDT do faktury pierwotnej. Sposób ten jest również dopuszczalny, co potwierdził Naczelnik Pomorskiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku w piśmie z 17 maja 2006 r., nr VI/443-61/06/JW., w którym możemy przeczytać:

(…) przesłanką decydującą o momencie wykazania obrotu z tytułu korekty wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów jest charakter zdarzenia powodującego konieczność dokonania korekty faktury. (…)

W przedstawionym stanie faktycznym, faktury korygujące są wystawiane w wyniku zdarzeń występujących po wystawieniu faktury pierwotnej - uznane reklamacje. A zatem okoliczności te nie były znane w momencie wystawienia faktury pierwotnej.

Mając powyższe na uwadze należy zatem stwierdzić, iż w analizowanej sprawie prawidłowe będzie ujęcie przedmiotowej faktury korygującej w miesiącu jej wystawienia (uznania reklamacji) (…).