Poradnik Przedsiębiorcy

Stawka 0% VAT w eksporcie towarów przy długim procesie produkcji

Eksport towarów to nie tylko sam proces produkcji, ale także przedsięwzięcie logistyczne, które zapewnić ma klientowi satysfakcjonujący zakup w firmie podatnika. Eksport towarów to także przedsięwzięcie organizacyjne dla lepszego dostosowania firmy podatnika do potrzeb klienta. Eksport towarów to również dostosowanie produktów do indywidualnych wymagań odbiorców. Te czynniki i wiele innych będą determinować okres czasu w jakim podatnik będzie w stanie zrealizować dane zamówienie na poczet eksportu towarów. Mimo wystąpienia tych czynników, stawka 0% VAT nie zawsze może być zastosowana przy wydłużonym czasie wywozu towarów – powyżej dwóch miesięcy licząc od pierwszego dnia miesiące następnego po miesiącu otrzymania zaliczki.

Eksport okien i drzwi z uwzględnieniem przedpłat na zamówienia

Czynny podatnik VAT prowadzi działalność gospodarczą polegającą na dostawie i montażu drzwi oraz okien. Podatnik nie jest ich producentem i każdorazowo musi dokonywać stosownych zamówień, aby zrealizować dane zlecenie. W kwietniu 2017 r. zawarł umowę z kontrahentem z Rosji a przedmiotem umowy były okna oraz elementy okienne i wykończeniowe. Jako termin dostawy podatnik wyznaczył listopad 2017 r. Natomiast w lipcu 2017 r. podatnik już otrzymał zaliczkę na poczet eksportu okien i elementów okiennych i wykończeniowych. Z kolei w sierpniu 2017 r. podatnik wysłał zamówienie do producenta drzwi i okien dla realizacji swojego zlecenia. Podatnik uznał, że ma prawo do opodatkowania otrzymanej zaliczki stawką 0% VAT. Natomiast w listopadzie 2017 r. podatnik już dysponował elektronicznym dokumentem IE-599 potwierdzającym wywóz towaru poza terytorium UE.

Przesłanki do zastosowania szczególnych warunków realizacji dostawy

Podatnik stwierdził, że tak długi termin realizacji spowodowany był długim cyklem produkcyjnym, jak i poszukiwaniem przewoźnika. Wszelkie terminy realizacji podatnik wraz z klientem zagranicznym zawiera w spisywanych umowach handlowych. Jednocześnie uważa, że nie ma możliwości szybszej realizacji zamówienia niż kilka miesięcy. Przy eksporcie towarów każdorazowo czeka on na otrzymanie zaliczki od kontrahenta, wówczas dopiero przystępuje do realizacji zamówienia. Zdarza się też czasem, że część klientów rezygnuje ze złożonego wcześniej zamówienia. Podatnik zastanawia się, czy w sytuacji wykonywania tego eksportu, stawka 0% VAT zostaje prawidłowo zastosowana.

Warunki zastosowania stawki 0% VAT przy otrzymaniu zaliczki

W myśl art. 41 ust. 9a ustawy o VAT jeżeli podatnik otrzyma całość lub część zapłaty przed dokonaniem dostawy towarów (zaliczka), stawka 0% VAT w eksporcie tych towarów może być zastosowana w odniesieniu do otrzymanej zapłaty, ale podatnik będzie zobligowany do:

  1. dokonania wywozu towarów w terminie 2 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym podatnik otrzymał tę zapłatę oraz

  2. podatnik w tym terminie otrzymał dokument celny potwierdzający dokonanie eksportu towarów.

Jaki dokument celny potwierdza faktyczny wywóz towarów?

Zgodnie z art. 41 ust. 6a ustawy o VAT dokumentem celnym potwierdzającym wywóz towarów a więc dokonanie eksportu towarów jest w szczególności:

  1. dokument w formie elektronicznej otrzymany z systemu teleinformatycznego służącego do obsługi zgłoszeń wywozowych albo potwierdzony przez właściwy organ celny wydruk tego dokumentu,

  2. dokument w formie elektronicznej pochodzący z systemu teleinformatycznego służącego do obsługi zgłoszeń wywozowych, otrzymany poza tym systemem, jeżeli zapewniona jest jego autentyczność,

  3. zgłoszenie wywozowe w formie papierowej złożone poza systemem teleinformatycznym służącym do obsługi zgłoszeń wywozowych albo jego kopia potwierdzona przez właściwy organ celny.

Długość cyklu produkcyjnego a stawka 0% VAT w eksporcie towarów

Stawka 0% VAT może być zastosowana przez podatnika na otrzymaną zaliczkę na poczet eksportu towarów w wypadku, gdy towar zostanie wywieziony w terminie późniejszym niż dwa miesiące, ale musi znaleźć uzasadnienie na wystąpienie niestandardowej specyfiki realizacji dostawy.

Oceniając w tej sytuacji argumenty podatnika do zastosowania art. 41 ust. 9b ustawy o VAT należy wpierw zaznaczyć, iż specyfika realizacji dostawy nie odnosi się wyłącznie do dostawy, ale także warunków realizacji tej dostawy. Zatem istotne jest aby podatnik nie zwracał uwagi jedynie na złożoność procesu produkcyjnego, ale również na niestandardowe warunki realizacji dostawy. Dlatego też skorzystanie z art. 41 ust. 9b ustawy o VAT za każdym razem powinno być przeanalizowane w sposób jak najbardziej obiektywny i adekwatny do stanu faktycznego.

Podatnik wskazał, że w lipcu 2017 r. otrzymał zaliczkę na poczet eksportu towarów, której otrzymanie opodatkował w miesiącu jej wpływu stawką 0% VAT. Zamówienie na dostawę okien i elementów okiennych na poczet realizowanego zlecenia podatnik wysłał w sierpniu 2017 r. Dokumentami celnymi potwierdzającymi wywóz towaru podatnik dysponował w listopadzie 2017 r. Późniejszy wywóz towaru podatnik uzasadniał procesem produkcji (występującym u jego dostawcy) oraz poszukiwaniem przewoźnika i przygotowaniem towaru do wysłania. Całość opisu wskazuje jednak, że nie znajdzie tutaj zastosowanie art. 41 ust. 9b ustawy o VAT w sprawie możliwości zastosowania stawki 0% VAT w przypadku wystąpienia specyfiki realizacji dostawy potwierdzonej warunkami dostawy (wraz z określeniem terminu wywozu towarów) przy późniejszym wywozie powyżej 2 miesięcy (licząc od pierwszego dnia następnego miesiąca po miesiącu otrzymania zaliczki).

Zatem w tym wypadku, podatnik powinien otrzymaną zaliczkę w lipcu 2017 r. opodatkować stawką 23% VAT z uwagi na brak dokumentu celnego w okresie 2 miesięcy od miesiąca wpływu zaliczki. Natomiast w rozliczeniu za listopad 2017 r. czyli w miesiącu otrzymania dokumentów potwierdzających wywóz w listopadzie 2017 r. podatnik powinien dokonać korekty wcześniej doliczonego podatku VAT należnego od otrzymanej (w lipcu 2017 r.) zaliczki i jednocześnie wykazać eksport towarów ze stawką 0% VAT.

Powyższe stanowisko potwierdza Interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 03.06.2016 r. o sygn. ITPP3/4512-155/16-4/AT a także Interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 10.03.2017 r. o sygn. 0461-ITPP3.4512.15.2017.2.AB