Poradnik Przedsiębiorcy

Tarcza Antykryzysowa 3.0, czyli jak nie wspierać pracowników w czasie epidemii?

Tarcza Antykryzysowa 2.0 nie zdążyła jeszcze ostygnąć po jej uchwaleniu 17 kwietnia 2020 r., a na horyzoncie pojawił się już zarys Tarczy Antykryzysowej 3.0. Specustawa wprowadziła i nadal wprowadza wiele zmian w sposobie funkcjonowania zarówno obywateli Polski, jak i przedsiębiorców działających na jej terenie. W jej zakresie oferowane są różnego rodzaju ulgi i świadczenia dla osób dotkniętych skutkami COVID-19. Jednak Tarcza Antykryzysowa 3.0 prawdopodobnie nabierze innego charakteru. Wedle dostępnych informacji przybierze ona formę nie tyle wspierającą przedsiębiorców, ile raczej szkodzącą pracownikom.

Wstępne propozycje w Tarczy Antykryzysowej 3.0 niekorzystne dla pracowników

Oficjalnie Tarcza Antykryzysowa 3.0 nie została jeszcze udostępniona opinii publicznej, nawet w formie projektu, jednak prace nad nią już trwają. Możliwe, że jeszcze w tym tygodniu gotowy projekt zostanie dostarczony do Sejmu. Natomiast nieoficjalnie wiadomo już, że nowelizacje prawa szykowane przez rząd mające na celu pomoc przedsiębiorcom dotkniętym skutkami koronawirusa przede wszystkim zaszkodzą pracownikom.

Do najbardziej niekorzystnych zmian dla pracowników zalicza się następujące propozycje:

  • wypowiedzenie umowy o pracę przez pracodawcę poprzez wysłanie maila;
  • ułatwienie procesu cięcia pensji do 10% wynagrodzenia poprzez obniżenie wymiaru czasu pracy (bez potrzeby podpisania porozumienia ze związkami czy konsultacji z przedstawicielem pracowników);
  • przymusowe wykorzystanie urlopu zarówno zaległego (do 30 dni), jak i obecnie dostępnego na dany rok kalendarzowy w wymiarze do 50% – w tym przypadku pracodawca nie będzie musiał uzyskiwać zgody od pracowników;
  • zwolnienie pracowników posiadających dodatkowe źródła utrzymania, takie jak np. emerytura, renta. Za dodatkowe źródło utrzymania będzie uznawane również „uzyskiwanie przychodów z innej działalności zarobkowej, z tytułu odpłatnego pełnienia funkcji lub z praw majątkowych”. Zwolnienia te będą wolne od odpraw wynikających z ustawy o zwolnieniach grupowych;
  • wprowadzenie przestoju ekonomicznego czy obniżenia wymiaru czasu pracy do 20% (nie więcej niż do 0,5 etatu) niezależnie od spadku obrotów;
  • możliwość skrócenia przez pracodawców odpoczynków dobowych (z 11 godzin do 8) i tygodniowych (z 35 godzin do 32), wprowadzenia równoważnego systemu czasu pracy oraz okresu rozliczeniowego wydłużonego do maksymalnie 12 miesięcy. Możliwe będzie również stosowanie mniej korzystnych warunków zatrudnienia pracowników niż wynikające z umów o pracę. Nowelizacja przewiduje takie ewentualności nie tylko w przypadku procentowego spadku obrotów, ale również w przypadku samego wzrostu kosztów wynagrodzeń w stosunku do przychodów, w rozumieniu ustawy;
  • prawo zawieszenia obowiązku tworzenia ZFŚS – przedsiębiorca będzie miał prawo przeznaczyć środki z tego tytułu na cele związane z utrzymaniem zatrudnienia przy założeniu utrzymania się stanu epidemii oraz procentowego spadku obrotów lub wzrostu kosztów wynagrodzeń w rozumieniu ustawy.

Tarcza Antykryzysowa 3.0 - dodatkowe propozycje

Nie licząc wcześniej wymienionych propozycji nowelizacji obowiązujących przepisów, w Tarczy Antykryzysowej 3.0 prawdopodobnie będzie można znaleźć również zapisy odnoszące się do zasad wykonywania pracy zdalnej, w tym kwestie związane z zapewnieniem pracownikom środków do pracy, wypłatą ekwiwalentu za wykorzystywanie własnych środków do pracy przez pracowników, ewidencją czasu pracy czy zasadami BHP.

Możliwe, że zapisy ustawy będą również określały nowe normy związane z rozwiązywaniem umów o zakazie konkurencji.

Powyższe zmiany to na pewno nie wszystko, co szykuje dla nas rząd. Jakich jeszcze rewelacji możemy się spodziewać? Odpowiedź na to pytanie uzyskamy, jak tylko zostanie opublikowany projekt ustawy.