Poradnik Przedsiębiorcy

Cesja umowy leasingu a nowe zasady rozliczania pojazdów w firmie!

Od 1 stycznia 2019 r. obowiązują nowe przepisy dotyczące limitowania kosztów uzyskania przychodów dla umów leasingu, najmu, dzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli przedmiotem umowy jest samochód osobowy o wartości przekraczającej kwotę 150 000 zł. O czym należy pamiętać, aby nie utracić możliwości korzystnego rozliczenia umowy leasingu, najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej przed 1 stycznia 2019 r., a także czy cesja umowy leasingu może być wykonana? – o tym poniżej!

Zmiana lub odnowienie umowy po 31 grudnia 2018 r. spowoduje „przejście” na nowe zasady

Gwarancją korzystnego rozliczenia umów leasingu, najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej przed 1 stycznia 2019 r. jest art. 8 ustawy z dnia 19 listopada 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw.

Brzmienie powyższego przepisu jest bardzo ogólne i kształtuje się następująco:

  1. Do umów leasingu, najmu, dzierżawy oraz innych umów o podobnym charakterze dotyczących samochodu osobowego zawartych przed 1 stycznia 2019 r. stosuje się przepisy ustaw zmienianych w art. 1 i art. 2, w brzmieniu dotychczasowym (czyli stosujemy dotychczasowe przepisy).
  2. Do umów, o których mowa w ust. 1, zmienionych lub odnowionych po 31 grudnia 2018 r. stosuje się przepisy ustaw zmienianych w art. 1 i art. 2, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą (czyli zastosujemy nowe przepisy).

Są to niestety jedyne regulacje i wskazówki dla podatników rozliczających wyżej wymienione umowy, których przedmiotem są samochody osobowe o wartości wyższej niż 150 000 zł. Wielu wątpliwości interpretacyjnych nastręcza w szczególności pojęcie „zmiana umowy”, ponieważ trudno jednoznacznie stwierdzić, jakie konkretnie zmiany zobligują podatnika do „przejścia” na nowe zasady. Warto więc przyjrzeć się najnowszym interpretacjom fiskusa, aby uniknąć dotkliwych konsekwencji finansowych wynikających z zakwestionowania rozliczeń bez stosowania limitu 150 000 zł, w szczególności gdy dojdzie do cesji umowy leasingu.Cesja umowy leasingu polega na tym, że inny podmiot wstępuje w prawa i obowiązki dotychczasowego leasingobiorcy (korzystającego).

W świetle aktualnych interpretacji cesja umowy leasingu może zostać potraktowana jako zmiana umowy

Wstępując w prawa i obowiązki wynikające z umowy leasingu, najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze, należy mieć na uwadze fakt, że mimo iż umowa została zawarta przed 1 stycznia 2019 r., to fiskus najprawdopodobniej zakwestionuje pełne rozliczenie w kosztach uzyskania przychodów rat/czynszów dotyczących samochodu o wartości wyższej niż 150 000 zł.

Nowy leasingobiorca/wynajmujący w świetle aktualnych interpretacji będzie zobligowany do stosowania aktualnie obowiązujących przepisów, które nakazują ograniczenie opłat za leasing/wynajem samochodu o wartości wyższej niż 150 000 zł. Na potwierdzenie powyższego warto przytoczyć fragment interpretacji indywidualnej z 17 maja 2019 r., sygn. 0114-KDIP2-2.4010.155.2019.1.AG, gdzie Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej podkreślił, że

„w przypadku opisanej przez Spółkę umowy cesji leasingu operacyjnego dokonanej po 31 grudnia 2018 r., znajdzie zastosowanie przepis art. 16 ust. 1 pkt 49a updop w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy nowelizującej. Wnioskodawca będzie więc zobowiązany stosować limit, o którym mowa w powyższym przepisie, w odniesieniu do ponoszonych opłat dotyczących przedmiotowej umowy leasingu”.Cesja umowy leasingu w świetle interpretacji indywidualnych wydanych w pierwszej połowie 2019 roku traktowana jest jako zmiana umowy, która uniemożliwia rozliczenie umów leasingu, najmu, dzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze zawartych przed 1 stycznia 2019 roku na „starych zasadach”, tj. bez stosowania limitów.

Niekorzystne może być również wniesienie przedsiębiorstwa aportem

Nieodosobnioną sytuacją w praktyce jest również wniesienie aportem przedsiębiorstwa np. do spółki jawnej. W takiej sytuacji to nowy podmiot, np. spółka jawna stanie się stroną umowy leasingu, najmu, dzierżawy czy innej umowy o podobnym charakterze.

Reorganizacja działalności gospodarczej w postaci wniesienia aportem przedsiębiorstwa do innego podmiotu może również zostać potraktowana jako zmiana umowy uniemożliwiająca rozliczenie rat/czynszów na „starych” zasadach, co będzie skutkować obowiązkiem stosowania nowych przepisów, mimo że dana umowa została zawarta przed 1 stycznia 2019 r.

W interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 3 czerwca 2019 r., sygn. 0114-KDIP3-1.4011.123.2019.6.AC, opisane przez wnioskodawcę zdarzenie polegające na wniesieniu aportem jego przedsiębiorstwa do spółki cywilnej i rozliczanie zawartej przed 1 stycznia 2019 r. umowy leasingu bez limitów w ramach nowego podmiotu zostało uznane za nieprawidłowe. Dyrektor KIS uznał bowiem, że z przepisów przejściowych nie może korzystać nowy podmiot. Zasada ochrony praw nabytych dotyczyć ma wyłącznie pierwotnego leasingobiorcy, który jest uprawniony do rozliczenia w rozrachunku podatkowym rat leasingowych bez stosowania limitów obowiązujących od 1 stycznia 2019 roku.

Cesja umowy leasingu - jaka zmiana umowy jest zatem dopuszczalna w praktyce?

Linia interpretacyjna dotycząca rozumienia terminu „zmiany umowy” jest dla podatników niekorzystna. Stanowisko Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej jest jednoznaczne i stanowi, że zmiana umowy, która dyskwalifikuje nielimitowane rozliczenie umowy zawartej przed 1 stycznia 2019 roku, to taka zmiana, która ma lub może mieć istotny wpływ na skutki w podatku dochodowym. Czyli zarówno zamiana strony umowy lub też harmonogramu (wysokości rat) bądź okresu trwania umowy będzie traktowana jako zamiana umowy i uniemożliwi rozliczenie umowy leasingu, najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze na „starych zasadach”.

Zgodnie z aktualnym poglądem fiskusa zmianą umowy obligującą do stosowania nowych przepisów nie będzie np. zmiana adresu strony umowy, nie wywołuje ona bowiem żadnych skutków na gruncie podatku dochodowego. Zmianą umowy nie będzie również zaktualizowanie nr VIN czy też otrzymanie samochodu po 31 grudnia 2018 r. (interpretacja indywidualna z 1 marca 2019 r., sygn. 0114-KDIP3-1.4011.657.2018.1.IF), co jest zdarzeniem nieodosobnionym, czas oczekiwania na samochód u dealera może bowiem wynieść nawet kilka miesięcy.

Podsumowując, przedsiębiorcy, którzy chcą skorzystać z możliwości rozliczenia umów zawartych przed 1 stycznia 2019 roku bez obowiązku stosowania nowych przepisów, winni dokładnie rozważyć i przemyśleć każdą zmianę umowy. Nieświadome działanie chociażby w postaci zmiany harmonogramu, mające na celu przyspieszenie spłaty zobowiązań, może doprowadzić do negatywnych skutków finansowych w postaci wzrostu obciążeń podatkowych.

Z kolei wstępując w prawa i obowiązki (cesja) wynikające z zawartej umowy leasingu, najmu, dzierżawy czy innej umowy o podobnym charakterze, należy mieć świadomość obowiązku stosowania ograniczenia w postaci limitu 150 000 zł, mimo że umowa została zawarta jeszcze przed 1 stycznia 2019 roku. Aspekt ten należy mieć na uwadze podczas negocjacji ewentualnego odstępnego czy też kalkulacji tarczy podatkowej (oszczędności podatkowej) z tytułu przejętej umowy.