Płaca minimalna – co zmieniło się od 2022 roku?

Nasz ekspert:
Artykuły autora

Wielkość tekstu:

Od 1 stycznia 2022 roku płaca minimalna wynosi 3010 zł brutto. Podwyżka wyniosła zatem 210 zł brutto, w stosunku do obowiązującej kwoty 2800 zł w roku 2021. Jakie znaczenie ma ustalenie tej kwoty? Na jakie wskaźniki ma wpływ jej podwyższenie? Dodać należy, że minimalna stawka godzinowa na umowę zlecenie w 2022 roku wynosi 19,70 zł brutto. 

Jak ustala się kwotę minimalnego wynagrodzenia za pracę?

Płaca minimalna za pracę jest regulowana na mocy ustawy z dnia 10 października 2002 roku o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Jej wysokość jest co roku przedmiotem negocjacji w ramach Rady Dialogu Społecznego, której to w terminie do 15 czerwca każdego roku, swoją propozycję wysokości minimalnego wynagrodzenia, przedstawia Rada Ministrów. Przekazuje ona między innymi informację o wskaźniku cen w roku poprzednim, o prognozowanym wskaźniku cen na następny rok, czy też informacje o wydatkach gospodarstw domowych w roku poprzednim. Wysokość minimalnego wynagrodzenia, a także wysokość minimalnej stawki godzinowej, o których mowa w ust. 3, podlegają ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej Monitor Polski, w drodze obwieszczenia Prezesa Rady Ministrów, w terminie do 15 września każdego roku.

Wysokość minimalnego wynagrodzenia jest ogłaszana do 15 września każdego roku. Pojawił się już projekt rozporządzenia w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia w kolejnym roku, zgodnie z nim wysokość ta ma zmienić się 2 razy w roku i wg wstępnych zapowiedzi będzie wynosić:

  • od 1 stycznia 2023 roku ustala się minimalne wynagrodzenie za pracę w wysokości 3383 zł;
  • od 1 lipca 2023 roku ustala się minimalne wynagrodzenie za pracę w wysokości 3450 zł.

Natomiast minimalna stawka godzinowa dla zleceniobiorców ma wynieść:

  • od 1 stycznia 2023 roku ustala się minimalną stawkę godzinową w wysokości 22,10 zł;
  • od 1 lipca 2023 roku ustala się minimalną stawkę godzinową w wysokości 22,50 zł.

Płaca minimalna a wynagrodzenie pracownika

Płaca minimalna w 2022 roku ustalona na poziomie 3010 zł oznacza, że wysokość wynagrodzenia pracownika w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy nie może być niższe. Przy obliczaniu wysokości wynagrodzenia pracownika nie wlicza się:

  • nagrody jubileuszowej,
  • odprawy pieniężnej w związku z przejściem na emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy,
  • wynagrodzenia z tytułu godzin nadliczbowych,
  • dodatku za pracę w porze nocnej,
  • dodatku stażowego.

Od 1 stycznia 2020 roku z wynagrodzenia minimalnego został także wyłączony dodatek stażowy, który otrzymują pracownicy sfery budżetowej. Była to jedna z rażących niesprawiedliwości powodująca, że pracownicy z większym stażem, w przypadku podwyższenia płacy minimalnej, nie dostawali podwyżek wynagrodzenia.

Czym jest wyrównanie płacy minimalnej?

Art. 7.1 przywołanej wyżej ustawy przewiduje, że jeżeli w danym miesiącu, z uwagi na terminy wypłat niektórych składników wynagrodzenia lub na rozkład czasu pracy, wynagrodzenie pracownika będzie niższe od obowiązującego wynagrodzenia minimalnego, pracownikowi przysługuje wyrównanie. Wypłaca się je łącznie z wynagrodzeniem za dany okres. Wyrównanie stanowi różnicę między wysokością wynagrodzenia godzinowego, wynikającą z podzielenia wysokości minimalnego wynagrodzenia przez liczbę godzin pracy, do przepracowania w danym miesiącu w ramach pełnego wymiaru czasu pracy, a wysokością wynagrodzenia pracownika otrzymanego w danym miesiącu, w przeliczeniu na godzinę pracy. Zgodnie z art. 8.1 ustawy, jeżeli pracownik jest zatrudniony w niepełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy, płaca minimalna jest ustalana w kwocie proporcjonalnej do liczby godzin pracy, przypadającej do przepracowania przez pracownika w danym miesiącu, biorąc za podstawę wysokość minimalnego wynagrodzenia, ustalonego na podstawie niniejszej ustawy.

Na co wpływa płaca minimalna?

Wysokość minimalnego wynagrodzenia wpływa na:

  • dodatek za pracę w porze nocnej – pracownikowi wykonującemu pracę w porze nocnej, przysługuje dodatek do wynagrodzenia za każdą przepracowaną godzinę w porze nocnej w wysokości 20% stawki godzinowej, wynikającej z minimalnego wynagrodzenia za pracę. W poszczególnych miesiącach, będzie się przedstawiał następująco:

styczeń

3,96 zł

luty

3,76 zł

marzec

 3,27 zł 

kwiecień

3,76 zł

maj

3,58 zł

czerwiec

3,58 zł

lipiec

3,58 zł

sierpień

3,42 zł

wrzesień

3,42 zł

październik

3,58 zł

listopad

3,76 zł

grudzień

3,58 zł

  • kwotę odprawy pieniężnej - odprawa pieniężna z tytułu rozwiązania umowy o pracę, z powodów niedotyczących pracowników nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia. Od 1 stycznia 2022 roku kwota ta wyniesie 45 150 zł. Pracownik otrzyma odprawę, jeżeli obowiązek jej wypłacenia przez pracodawcę wynika z zawartej umowy o pracę lub z obowiązującego w zakładzie pracy regulaminu wynagradzania. W zakładzie zatrudniającym co najmniej 20 osób w przeliczeniu na pełne etaty, odprawę wypłaca się w przypadku zwolnień grupowych. Dla przypomnienia zwolnienia grupowe to takie, które obejmują:

    • 10 osób, w przypadku pracodawców zatrudniających mniej niż 100 osób;
    • 10 % pracowników, gdy zakład pracy zatrudnia co najmniej 100 osób i mniej niż 300;
    • 30 pracowników, jeżeli pracodawca zatrudnia co najmniej 300 osób.
  • odszkodowanie za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu – które może otrzymać pracownik w wysokości nie niższej niż płaca minimalna. Równe traktowanie w zatrudnieniu, dotyczy zakazu dyskryminacji pracownika między innymi ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, wyznanie czy orientację seksualną;
  • odszkodowanie za rozwiązanie umowy przez pracownika z powodu mobbingu – czyli uporczywego i długotrwałego nękanie, zastraszanie w miejscu pracy przez pracodawcę lub innego pracownika – nie może być ono niższe niż płaca minimalna;
  • kwotę wolną od potrąceń – w przypadku pracowników posiadających zajęcia komornicze niealimentacyjne, kwota wolna od potrąceń wynosi 50% wynagrodzenia, przy czym kwota minimalnego wynagrodzenia jest wolna od potrąceń. Oznacza to, że niezbędnym minimum, które należy pozostawić pracownikowi do dyspozycji w przypadku zajęć komorniczych innych niż alimenty, jest płaca minimalna. W przypadku zajęć alimentacyjnych zasada ta nie ma zastosowania – komornik może potrącić 60% wynagrodzenia niezależnie od tego czy osoba zarabia wynagrodzenie minimalne. W stosunku do pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy, kwota wolna od potrąceń ulega proporcjonalnemu zmniejszeniu, także w przypadku potrąceń dobrowolnych. Potwierdzenie tego faktu znajdziemy w piśmie Głównego Inspektoratu Pracy z 22 lutego 2011 roku.

Wysokość wynagrodzenia minimalnego po odliczeniu podatku dochodowego i składek na ubezpieczenie społeczne w 2022 roku wyniesie ok. 2363,56 zł w przypadku osób korzystających ze zwolnienia z PIT będzie to taka sama kwota. 

Wzrost płacy minimalnej, to także wzrost kwoty przychodu, która uprawnia do prowadzenia tzw. działalności nierejestrowej, polegającej na prowadzeniu własnej działalności bez konieczności zarejestrowania firmy w CEIDG i opłacania składek ZUS. Graniczny przychód z takiej działalności jaki można osiągnąć, to połowa minimalnego wynagrodzenia brutto, czyli od 1 stycznia 2022 roku kwota 1505 zł miesięcznie.

Artykuły
Brak wyników.
Więcej artykułów
Wzory
Brak wyników.
Więcej wzorów