Poradnik Przedsiębiorcy

Księgowość uproszczona - wszystko, co warto wiedzieć

Z księgowości uproszczonej mogą skorzystać osoby fizyczne, spółki cywilne osób fizycznych, spółki jawne osób fizycznych, spółki partnerskie oraz spółdzielnie socjalne, których przychody ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych za poprzedni rok obrotowy nie przekroczyły 2 000 000 euro. W praktyce oznacza to, że mogą prowadzić księgę przychodów i rozchodów (KPiR). Po przekroczeniu niniejszego limitu księgowość uproszczona nie jest już możliwa, a przedsiębiorca zobligowany jest do prowadzenia pełnej księgowości. 

Księgowość uproszczona

Limit zobowiązujący do prowadzenia KPiR przelicza się po średnim kursie ogłoszonym przez Narodowy Bank Polski na 30 września roku poprzedzającego rok obrotowy.

Mała księgowość obliguje przede wszystkim do prowadzenia:

  • księgi przychodów i rozchodów (przy opodatkowaniu wg skali podatkowej lub podatkiem liniowym) lub

  • ewidencji przychodów (przy opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych).

W niektórych przypadkach, zależnie od rodzaju prowadzonej działalności, przedsiębiorca będzie musiał prowadzić ewidencje. Są to:

Księgowość uproszczona - rejestry VAT

Jeżeli przedsiębiorca jest czynnym podatnikiem VAT, musi prowadzić rejestr zakupu i sprzedaży VAT. Forma prowadzenia rejestru nie jest szczegółowo ujęta w ustawach. Ważne, żeby zawierał dwie podstawowe grupy danych:

  • dane kontrahentów,

  • dane liczbowe dotyczące podatku VAT, m. in. podstawę opodatkowania.

Na podstawie rejestrów VAT podatnik wypełnia deklaracje rozliczeniowe - VAT-7 (w przypadku rozliczenia miesięcznego) lub VAT-7K (w przypadku rozliczenia kwartalnego).

Ważne!

Deklaracje rozliczeniowe VAT należy wypełnić i złożyć do 25. dnia miesiąca następującego po okresie rozliczeniowym. Począwszy od 2018 roku deklaracje wysyła się wyłącznie w formie elektronicznej.

Jeżeli podatnik potrzebuje, może prowadzić kilka rejestrów. Najbardziej podstawową formą dla transakcji krajowych jest rejestr sprzedaży i zakupu towarów i usług, dla transakcji unijnych rejestr wewnątrzwspólnotowej dostawy u nabycia towarów i usług, a dla relacji zagranicznych prowadzonych poza UE rejestr eksportu i importu towarów i usług.

Księgowość uproszczona - księga przychodów i rozchodów

Przedsiębiorcy prowadzący księgę przychodów i rozchodów (KPiR), płacą podatek od osiągniętych dochodów. Dochód rozumiany jest tu jako przychód pomniejszony o koszty. Podatki mogą być opłacane liniowo (stała stawka 19%) lub wg zasad ogólnych (18% i 32%).

Ważne!

Podatek nie jest płacony, jeśli firma nie osiąga przychodów.

KPiR powinna zostać założona na na dzień rozpoczęcia działalności gospodarczej lub na dzień 1 stycznia danego roku podatkowego. O założeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów informuje się właściwego (ze względu na miejsce zamieszkania podatnika) naczelnika urzędu skarbowego w terminie do 20 dni od daty jej założenia.

To, jak powinna wyglądać KPiR, określa rozporządzenie ministra finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Musi ona zawierać 17 kolumn. Po skończeniu każdego miesiąca należy podsumować wartości w każdej z nich.

Przedsiębiorcy prowadzący podatkową księgę przychodów i rozchodów mogą ujmować koszty uzyskania przychodu w oparciu o jedną z dwóch metod - uproszczoną (zwaną dawniej kasową) lub memoriałową. Metoda memoriałowa uważana jest za nieco trudniejszą i wymagającą. Należy w niej oddzielić koszty bezpośrednio związane z przychodem uzyskiwanym w danym roku od kosztów pośrednich. Koszty bezpośrednie obejmujące dwa lata podatkowe należy podzielić na lata, których dotyczą.

Przykład 1.

Jak rozliczyć polisę ubezpieczeniową obejmującą dwa lata podatkowe?

Metoda memoriałowa - koszty należy podzielić i odnieść do odpowiadających im okresów. Część przypadającą na bieżący rok podatkowy należy zaksięgować w dacie polisy, część przypadającą na rok kolejny pod datą 1 stycznia.

Metoda uproszczona - jednorazowo w dacie poniesienia kosztu, czyli w dacie wystawienia polisy.

Księgowość uproszczona - ryczałt od przychodów ewidencjonowanych

Ryczałt ewidencjonowany to kolejna forma płacenia podatku, w której przedsiębiorca płaci podatek wg stawki określonej dla danego rodzaju działalności. Wysokość podatku ustala się w oparciu o osiągnięte przychody. Koszty nie są brane pod uwagę. Jeżeli przedsiębiorca od początku prowadzonej działalności chce rozliczać się za pomocą ryczałtu może zaznaczyć to już we wniosku rejestracyjnym CEIDG-1. Natomiast, jeśli w trakcie prowadzonej działalności stwierdzi, że chce zmienić formę opodatkowania na ryczałt, musi złożyć do naczelnika urzędu skarbowego oświadczenie, najpóźniej do 20 stycznia danego roku kalendarzowego.

Z ryczałtu nie mogą korzystać przedsiębiorcy, którzy:

  • prowadzą: aptekę, lombard, kantor, działalność w zakresie kupna i sprzedaży wartości dewizowych, działalność w zakresie handlu częściami i akcesoriami do pojazdów mechanicznych,

  • udzielają pożyczek pod zastaw,

  • prowadzą spółkę wspólnie z małżonkiem lub ten sam rodzaj działalności gospodarczej co małżonek,

  • wytwarzają wyroby opodatko­wane podatkiem akcyzowym (z wyjątkiem energii elek­trycznej z odnawialnych źró­deł energii),

  • wykonują wolne zawody (z wyjątkiem zawodu lekarza wszystkich specjalności, tech­nika dentystycznego, felczera, położnej, pielęgniarki, tłuma­cza oraz nauczyciela w zakre­sie świadczenia usług edu­kacyjnych, polegających na udzielaniu lekcji na godziny),

Możesz ocenić ten artykuł