Poradnik Przedsiębiorcy

Wykonywanie działalności gospodarczej w okresie choroby - konsekwencje

Kontrolerzy ZUS coraz częściej sprawdzają, czy przedłożone zwolnienie lekarskie na druku ZUS ZLA przedsiębiorca wykorzystuje na dojście do siebie w czasie choroby, czy też mimo wszystko wykonuje pracę zarobkową lub korzysta z wolnego czasu dla innych celów niż leczenie. Co ważne zakaz wykonywania pracy zarobkowej w tym czasie ma charakter bezwzględny. Jakie konsekwencje niesie za sobą wykonywanie działalności gospodarczej w okresie choroby?

Wykonywanie działalności gospodarczej w okresie choroby a utrata prawa do zasiłku chorobowego

Przedsiębiorca traci prawo do zasiłku chorobowego w następujących przypadkach:

  • kiedy wydaje dyspozycje i wskazówki zatrudnionym,

  • wystawia faktury,

  • sprawuje nadzór nad zatrudnionymi,

  • spotyka się z klientami lub kontrahentami w celu uzyskania nowych zamówień.

Regulacje te zawarte są w art. 17 Ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Art. 17. 1.  Ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia.

W takich sytuacjach, pracownik ZUS, który postanowił skontrolować przedsiębiorcę, może zakwestionować wypłatę zasiłku. Zanim jednak to zrobi musi wziąć pod uwagę:

  • treść zaświadczenia lekarskiego

  • rodzaj choroby

  • jaki rodzaj czynności przedsiębiorca wykonywał podczas choroby.

Bez znaczenia jest przy tym, w którym dniu zostanie stwierdzone wykonywanie pracy, a więc czy będzie to na początku okresu objętego zwolnieniem lekarskim, czy np. w ostatnim dniu tego okresu. Zawsze wykonywanie działalności gospodarczej w okresie choroby skutkuje utratą prawa do zasiłku chorobowego obejmującego cały okres ostatniego zwolnienia lekarskiego.

Ważne!

W przypadku gdy przez część zakwestionowanego zwolnienia lekarskiego przedsiębiorca przebywał w szpitalu, to za ten okres zachowuje prawo do świadczenia chorobowego. Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie może odmówić wypłaty zasiłku w przypadku pobytu w szpitalu.

Dni niezdolności do pracy, za które przedsiębiorca utracił prawo do zasiłku chorobowego wskutek wykonywania pracy zarobkowej w czasie zwolnienia lekarskiego, nie podlegają wyłączeniu z okresu zasiłkowego.

Uprawnienia przedsiębiorcy w czasie choroby

Przedsiębiorca może podczas choroby podpisywać dokumenty finansowe, takie jak listy płac, listy przelewów oraz dokumenty rozliczeniowe sporządzone przez innych zatrudnionych. Samo podpisywanie faktur w okresie pobierania zasiłku (w sytuacji, gdy nie ma możliwości jej zawieszenia) może zostać uznane za działalność, która nie ma zarobkowego charakteru.

Pracy zarobkowej nie może stanowić uzyskiwanie w trakcie korzystania ze zwolnienia lekarskiego dochodów, niepołączonych z osobistym świadczeniem pracy. Wykonywanie formalnoprawnych czynności związanych z funkcjonowaniem firmy w okresie choroby osoby prowadzącej działalność, nie powoduje utraty przez nią prawa do zasiłku.

Zakwestionowanie decyzji ZUS-u dotyczącej utraty prawa do zasiłku chorobowego

Przedsiębiorca ma prawo odwołać się od decyzji o utracie prawa do zasiłku. Ma na to 1 miesiąc (30 dni) od otrzymania zawiadomienia, odwołanie kieruje do sądu właściwego terytorialnie.