Poradnik Przedsiębiorcy

Czy można sprawdzić trzeźwość pracowników – jakie zmiany nas czekają?

W obecnie obowiązujących przepisach kontrola prewencyjna pracowników na obecność w pracy pod wpływem alkoholu lub środków działających podobnie dokonywana przez pracodawcę jest praktycznie niemożliwa. Trzeźwość pracowników może być sprawdzana jedynie przez odpowiednie organy, m.in. policję. W najbliższej przyszłości może się to jednak zmienić.

Dlaczego trzeźwość pracowników jest ważna?

Trzeźwość pracowników pozwala na zapewnienie przez pracodawcę bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Dopiero przepisy RODO uniemożliwiły pracodawcom kontrolowanie trzeźwości pracowników – wcześniej taka prewencja była możliwa. Kontrolowanie trzeźwości zapewniało bezpieczeństwo w miejscu pracy i zapobiegało wielu niebezpiecznym sytuacjom. Badania trzeźwości miały duże znaczenie w branży transportowej i produkcyjnej. Obecnie nie tylko pracodawcy postulują o przywrócenie możliwości przeprowadzania kontroli trzeźwości, ale także związki zawodowe oraz sami pracownicy. Ponadto chcą oni również, aby możliwe było przeprowadzanie kontroli na obecność narkotyków i dopalaczy. Nic w tym dziwnego – dzięki temu znacznie poprawi się bezpieczeństwo w pracy.

Prace nad zmianą przepisów

Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii pracuje aktualnie nad przepisami, na które czekali pracodawcy. Umożliwią im one przeprowadzanie kontroli prewencyjnej pracowników na obecność alkoholu lub środków działających podobnie. Projektowana regulacja ma objąć dwie kategorie sytuacji:

  • umożliwienie pracodawcom (po spełnieniu określonych warunków) wprowadzenia prewencyjnej kontroli pracowników na obecność alkoholu lub środków działających podobnie do alkoholu oraz określenie ogólnych zasad przeprowadzania takich kontroli;
  • wprowadzenie kompleksowej regulacji, która określa podstawy do niedopuszczenia przez pracodawcę do wykonywania pracy pracownika, wobec którego zachodzi uzasadnione podejrzenie, że stawił się do pracy w stanie po użyciu alkoholu lub środków działających podobnie do alkoholu lub spożywał alkohol lub zażywał takie środki w czasie pracy.

W projekcie są dwa tryby prowadzące do niedopuszczenia pracownika do pracy:

  • na podstawie uzasadnionego podejrzenia pracodawcy – gdy pracownicy nie zostaną objęci kontrolą trzeźwości lub kontrolą na obecność środków działających podobnie do alkoholu;
  • w wyniku kontroli trzeźwości lub kontroli na obecność środków działających podobnie do alkoholu.

Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii, przygotowując projekt ustawy, nawiązało współpracę z Urzędem Ochrony Danych Osobowych, dzięki czemu trzeźwość pracowników będzie mogła być sprawdzana przy jednoczesnym zapewnieniu zgodności z RODO.

Pracodawcy będą mieć mieć możliwość samodzielnej kontroli pracowników na obecność alkoholu czy substancji psychotropowych, jednak z przestrzeganiem ich prawa do prywatności.

Przygotowana zmiana sprawi, że trzeźwość pracowników będzie mogła być sprawdzana przez pracodawców. Szczególnie ważne jest to w przypadku kierowców autobusów, lekarzy czy obsługi ruchu lotniczego. Dlatego część pracodawców czeka na taką zmianę, która polepszy bezpieczeństwo w zakładach pracy.