Poradnik Przedsiębiorcy

Eksport pośredni i bezpośredni - czym się różnią?

Eksport towarów to dostawa dóbr wysyłanych lub transportowanych z terytorium kraju na terytorium państwa trzeciego. Podatnicy dokonujący tego typu transakcji powinni zwrócić szczególną uwagę na różnice pomiędzy eksportem pośrednim a bezpośrednim. Wiąże się z tym bowiem zastosowanie stawki 0% VAT oraz skompletowanie dokumentacji wywozu. W artykule wyjaśniamy, czym różni się eksport pośredni od bezpośredniego.

Za terytorium państw trzecich uważa się kraje niebędące członkami Unii Europejskiej. Żeby w ogóle eksport miał miejsce, musi nastąpić przemieszczenie towarów.

Eksport - definicja

Definicja eksportu została zawarta w art. 2 pkt. 8 ustawy o podatku od towarów i usług. Zgodnie z brzmieniem ustawy, przez eksport towarów rozumie się dostawę towarów wysyłanych lub transportowanych z terytorium kraju poza terytorium Unii Europejskiej przez:

  • dostawcę lub na jego rzecz, lub

  • nabywcę mającego siedzibę poza terytorium kraju lub na jego rzecz, z wyłączeniem towarów wywożonych przez samego nabywcę do celów wyposażenia lub zaopatrzenia statków rekreacyjnych oraz turystycznych statków powietrznych lub innych środków transportu służących do celów prywatnych.

– jeżeli wywóz towarów poza terytorium Unii Europejskiej jest potwierdzony przez urząd celny określony w przepisach celnych.

Eksport pośredni i bezpośredni - czym się różnią?

Powracając do powyższej definicji, eksport pośredni to dostawa towarów wywożonych z kraju do państwa leżącego poza UE przez nabywcę lub na jego rzecz, którego siedziba znajduje się poza terytorium kraju. Dla przykładu, eksport pośredni występuje wtedy, gdy polski przedsiębiorca sprzedaje towary zagranicznemu kontrahentowi, ale to ten kontrahent (nabywca) sam je wywozi lub zleca wywóz w swoim imieniu poza UE i we własnym imieniu dokonuje zgłoszenia i odprawy celnej.

Eksport bezpośredni to z kolei sytuacja odwrotna. Sprzedawca (eksporter) sam dokonuje wywozu towarów lub upoważnia do tego inny podmiot, który dokonuje wywozu w jego imieniu i zgłasza towar do odprawy celnej.

Eksport - zastosowanie stawki 0% a dokumentacja

Aby możliwe było zastosowanie preferencyjnej stawki VAT 0%, konieczne jest skompletowanie odpowiedniej dokumentacji poświadczającej wywóz towaru. Dokumentami tymi są w przypadku:

  • eksportu bezpośredniego

    - dokument w formie elektronicznej otrzymany z systemu teleinformatycznego służącego do obsługi zgłoszeń wywozowych (IE-599) lub
    - zgłoszenie wywozowe w formie papierowej (oryginał karty 3 dokumentu SAD).

  • eksportu pośredniego

    - potwierdzony przez urząd celny wydruk dokumentu z systemu teleinformatycznego służącego do obsługi zgłoszeń wywozowych (kopia IE-599) lub
    - kopia zgłoszenia wywozowego w formie papierowej, potwierdzona przez urząd celny (kopia karty 3 dokumentu SAD).