Poradnik Przedsiębiorcy

Zasady sporządzania spisu z natury - warto wiedzieć!

11 maja 2013 roku weszły w życie nowe przepisy dotyczące prowadzenia Podatkowej Księgi Przychodów i Rozchodów, w tym również w zakresie przeprowadzania spisu z natury. Poznaj nowe zasady sporządzania spisu z natury.

Remanent powinien zawierać

Bez zmian został zapis mówiący o tym, iż podatnicy są zobowiązani do sporządzenia spisu z natury na dzień 1 stycznia, na koniec każdego roku podatkowego, na dzień rozpoczęcia działalności w ciągu roku podatkowego, a także w razie zmiany wspólnika, zmiany proporcji udziałów wspólników lub likwidacji działalności. Odpowiednio sporządzony spis będzie obejmował:

  • towary handlowe,
  • materiały (surowce) podstawowe i pomocnicze,
  • półwyroby,
  • produkcję w toku,
  • wyroby gotowych,
  • braki i odpady.

Remanent powinien być sporządzony w sposób staranny i trwały oraz zakończony i zaopatrzony w podpisy osób uczestniczących w spisie.

Dane, jakie powinien zawierać spis określa par. 28 ust. 2 rozporządzenia. Są to:

  • imię i nazwisko właściciela zakładu (nazwa firmy),
  • data sporządzenia spisu, numer kolejny pozycji arkusza spisu z natury,
  • szczegółowe określenie towaru i innych składników wymienionych w par. 27,
  • jednostka miary,
  • ilość stwierdzona w czasie spisu,
  • cena w złotych i groszach za jednostkę miary,
  • wartość wynikająca z przemnożenia ilości towaru przez jego cenę jednostkową,
  • łączna wartość spisu z natury,
  • podpisy osób sporządzających spis oraz podpis właściciela zakładu (wspólników), z tym że przy prowadzeniu:

- księgarń i antykwariatów księgarskich - spisem z natury można obejmować jedną pozycją wydawnictwa o tej samej cenie, bez względu na nazwę i nazwisko autora, z podziałem na książki, broszury, albumy i inne;

- działalności kantorowej - spisem z natury należy objąć niesprzedane wartości dewizowe;

- działalności polegającej na udzielaniu pożyczek pod zastaw - spisem z natury należy objąć rzeczy zastawione pod udzielone pożyczki;

- działów specjalnych produkcji rolnej - spisem z natury należy objąć niezużyte w toku produkcji materiały i surowce oraz ilość zwierząt według gatunków z podziałem na grupy.

Ważne!

O zamiarze sporządzenia spisu z natury w innym terminie niż na dzień 1 stycznia, 31 grudnia oraz na dzień rozpoczęcia działalności gospodarczej podatnicy są obowiązani zawiadomić w formie pisemnej właściwego naczelnika urzędu skarbowego w terminie co najmniej siedmiu dni przed datą sporządzenia tego spisu.

Zasady sporządzania spisu z natury - wycena

Przedmiot wyceny

Sposób wyceny

materiały i towary handlowe

wg cen zakupu lub nabycia albo według cen rynkowych z dnia sporządzenia spisu, jeżeli są one niższe od cen zakupu lub nabycia

półwyroby (półfabrykaty), wyroby gotowe i braki własnej produkcji

wg kosztów wytworzenia

odpady użytkowe, które w toku działalności utraciły swoją pierwotną wartość użytkową

wg wartości wynikającej z oszacowania uwzględniającego ich przydatność do dalszego użytkowania

niesprzedane wartości dewizowe

wg cen zakupu z dnia sporządzenia spisu, a w dniu kończącym rok podatkowy - według cen zakupu, jednak w wysokości nie wyższej niż kurs średni ogłaszany przez Narodowy Bank Polski w dniu kończącym rok podatkowy

wartość rzeczy zastawionych

wg wartości rynkowej

produkcja niezakończona (przy działalności usługowej i budowlanej)

wg kosztów wytworzenia, z tym że nie może to być wartość niższa od kosztów materiałów bezpośrednich zużytych do produkcji niezakończonej

produkcja zwierzęca

wg cen rynkowych z dnia sporządzenia spisu, z uwzględnieniem gatunku, grupy i wagi zwierząt

W przypadku wyceny bardzo istotny jest fakt, że podatnik jest zobowiązany dokonać wyceny najpóźniej w terminie 14 dni od dnia zakończenia spisu z natury.

Jak wpływa wysokość remanentu na wyliczenia podatkowe

U podatników osiągających dochody z działalności gospodarczej i prowadzących KPiR dochodem z działalności jest różnica pomiędzy przychodem a kosztami uzyskania:

  • powiększona o różnicę pomiędzy wartością remanentu końcowego i początkowego towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, produkcji w toku, wyrobów gotowych, braków i odpadków, jeżeli wartość remanentu końcowego jest wyższa niż wartość remanentu początkowego, lub
  • pomniejszona o różnicę pomiędzy wartością remanentu początkowego i końcowego, jeżeli wartość remanentu początkowego jest wyższa.

Spis z natury powinien zostać wpisany do księgi według poszczególnych rodzajów jego składników lub w jednej pozycji (sumie), jeżeli na podstawie spisu zostało sporządzone odrębne, szczegółowe zestawienie poszczególnych jego składników. Zestawienie przechowuje się łącznie z księgą.