Poradnik Przedsiębiorcy

IP BOX a danina solidarnościowa - czy jest wymagana?

W dzisiejszych czasach tylko innowacyjne gospodarki mogą sprostać globalnej konkurencji. Państwa, chcąc zachęcić przedsiębiorców do tworzenia innowacyjnych rozwiązań, wprowadzają liczne ulgi podatkowe. Mają one zachęcić podatników do wprowadzania innowacyjnych rozwiązań. Jednym z nich jest ulga IP BOX.

Danina solidarnościowa

Zgodnie z art. 9 ust. 1 Ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych – dalej: ustawa o PIT – opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Ustawodawca dla osób najbogatszych wprowadził tzw. daninę solidarnościową. Osoby fizyczne są obowiązane do jej zapłaty w wysokości 4% podstawy jej obliczenia. Podstawę tę stanowi nadwyżka ponad 1 000 000 zł sumy dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 ust. 1, 9 i 9a, art. 30b, art. 30c oraz art. 30f po ich pomniejszeniu o kwotę składek ZUS. Tym samym stosujemy ją do podatników osiągających:

  • dochody opodatkowane według skali podatkowej, m.in. ze stosunku pracy, działalności gospodarczej, rent i emerytur, umów o dzieło i umów zlecenia;

  • zyski kapitałowe opodatkowane według stałej stawki 19%;

  • dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej lub działów specjalnych produkcji rolnej opodatkowane podatkiem liniowym według stawki 19% oraz

  • dochody zagranicznej spółki kontrolowanej opodatkowane według stałej stawki 19%.

Osoby fizyczne, które płacą daninę, są obowiązane składać urzędom skarbowym deklarację o wysokości daniny solidarnościowej według udostępnionego wzoru w terminie do 30 kwietnia roku kalendarzowego i w tym terminie wpłacić daninę solidarnościową.

Przykład 1.

Pan Krzysztof prowadzi działalność gospodarczą i rozlicza się z niej, płacąc podatek liniowy. Działalność gospodarcza jest bardzo opłacalna. Dochód w 2020 roku wyniósł 3 000 000 zł. W jakiej wysokości podatnik odprowadzi daninę solidarnościową?

Na wstępie należy zwrócić uwagę, że daninę liczymy od nadwyżki ponad 1 000 000 zł. Tym samym w naszym przypadku nadwyżka wyniosła aż 2 000 000 zł. W związku z tym pan Krzysztof poza podatkiem liniowym będzie musiał zapłacić urzędowi skarbowemu dodatkowo 80 000 zł.

Badania naukowe i prace rozwojowe

Podatnicy chcący skorzystać z ulgi IP BOX muszą prowadzić działalność badawczo-rozwojową.Jest to działalność twórcza obejmująca badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowana w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.

Ustawodawca bardzo precyzyjnie określił, co należy rozumieć przez badania naukowe. Rozumiemy przez nie:

  • badania podstawowe w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 roku – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce,

  • badania aplikacyjne w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 roku – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.

Ponadto ustawodawca odwołał się do ustawy o szkolnictwie wyższym, w której odnajdziemy definicję prac rozwojowych. W świetle ustawy o szkolnictwie wyższym prace rozwojowe są działalnością obejmującą nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń. Tym samym ustawa o podatku PIT odsyła nas do ustaw o szkolnictwie wyższym.

Do jakich przychodów możemy zastosować ulgę IP BOX?

Podatek od osiągniętego przez podatnika w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej wynosi 5% podstawy opodatkowania (patrz art. 30ca ust. 1 ustawy o PIT).

Kwalifikowanymi prawami własności intelektualnej są:

  • patent;

  • prawo ochronne na wzór użytkowy;

  • prawo z rejestracji wzoru przemysłowego;

  • prawo z rejestracji topografii układu scalonego;

  • dodatkowe prawo ochronne dla patentu na produkt leczniczy lub produkt ochrony roślin;

  • prawo z rejestracji produktu leczniczego i produktu leczniczego weterynaryjnego dopuszczonych do obrotu;

  • wyłączne prawo, o którym mowa w Ustawie z dnia 26 czerwca 2003 roku o ochronie prawnej odmian roślin;

  • autorskie prawo do programu komputerowego – podlegające ochronie prawnej na podstawie przepisów odrębnych ustaw lub ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, oraz innych umów międzynarodowych, których stroną jest Unia Europejska, których przedmiot ochrony został wytworzony, rozwinięty lub ulepszony przez podatnika w ramach prowadzonej przez niego działalności badawczo-rozwojowej.

Podstawę opodatkowania stanowi suma kwalifikowanych dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej osiągniętych w roku podatkowym.

Przykład 2.

Podatnik stworzył program komputerowy, który jest innowacyjny i nie ma drugiego takiego na rynku. Ponadto podatnik prowadzi badania rozwojowe oraz dodatkową ewidencję, w której ewidencjonuje przychody i koszty związane z wytworzonym programem. Czy może zastosować stawkę w wysokości 5% (IP BOX)?

W tym przypadku podatnik może opodatkować dochód stawką w wysokości 5%, prowadzi bowiem prace rozwojowe i tworzy innowacyjny program komputerowy. Co istotne, prowadzi także ewidencję.

Ulga IP a danina solidarnościowa

Podatnicy prowadzący innowacyjne działalności gospodarcze często uzyskują bardzo wysokie dochody, które przekraczają 1 000 000 zł.

Przykład 3.

Podatnik stworzył innowacyjny program komputerowy. Udostępnia innym podmiotom licencję do niego.Autorskie prawo do programu komputerowego objęte jest ochroną. Podatnik otrzymał korzystną interpretację podatkową (możliwość stosowania IP BOX) i opodatkowuje dochody uzyskane z udzielania licencji stawką podatku w wysokości 5%. W 2020 roku osiągnął dochody w wysokości 1 250 000 zł. Tym samym przekroczył kwotę 1 000 000 zł. Czy w takiej sytuacji winien nadwyżkę ponad 1 000 000 zł opodatkować dodatkową 4-procentową daniną solidarnościową?

W takiej sytuacji podatnik nie musi dokonywać obliczenia daniny solidarnościowej od nadwyżki ponad 1 000 000 zł sumy dochodów, podlegają jej bowiem dochody opodatkowane na zasadach określonych w art. 27 ust. 1, 9 i 9a, art. 30b, art. 30c oraz art. 30f po ich pomniejszeniu o kwoty odliczone od tych dochodów, wymienione w art. 30h ust. 2.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że podatnik osiąga przychody z prowadzonej działalności gospodarczej w związku z opłatami licencyjnymi – autorskie prawo do programu komputerowego opodatkowane zgodnie z art. 30ca ust. 7 pkt 1 ustawy o PIT.

Tym samym powyższe dochody nie są uwzględnione w regulacjach dotyczących daniny solidarnościowej. Podatnik nie musi więc płacić daniny solidarnościowej od dochodów uzyskanych z udostępniania licencji.

Podsumowując, podatnicy korzystający z preferencji podatkowej (opodatkowania stawką 5%) nie muszą pomimo osiągania wysokich dochodów odprowadzać daniny solidarnościowej. Powyższe regulacje należy uznać za słuszne, ponieważ ulga IP BOX ma na celu zachęcenie do innowacyjnych rozwiązań, a dodatkowe obciążenia mogłyby wielu podatników zniechęcić do inwestowania w nowe rozwiązania.