Poradnik Przedsiębiorcy

Jak rozliczamy koszty leasingu, paliwa i szkoleń w uldze IP BOX?

Podatnicy coraz częściej korzystają z ulgi IP BOX. Jest ona szczególnie popularna wśród osób zajmujących się nowymi technologiami. Podmioty te ponoszą różne koszty, często liczne niematerialne.

IP BOX – katalog przychodów

Ustawodawca uzależnił możliwość skorzystania z ulgi IP BOX od osiągania przychodów z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej. Zgodnie bowiem z art. 30ca ust. 1 ww. ustawy o PIT podatek od osiągniętego przez podatnika w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej wynosi 5% podstawy opodatkowania. Co ważne, ustawodawca szczegółowo wymienił, jakie kwalifikowane prawa własności dają prawo do zastosowania ulgi IP BOX.

Kwalifikowanymi prawami własności intelektualnej są:

  1. patent;
  2. prawo ochronne na wzór użytkowy;
  3. prawo z rejestracji wzoru przemysłowego;
  4. prawo z rejestracji topografii układu scalonego;
  5. dodatkowe prawo ochronne dla patentu na produkt leczniczy lub produkt ochrony roślin;
  6. prawo z rejestracji produktu leczniczego i produktu leczniczego weterynaryjnego dopuszczonych do obrotu;
  7. wyłączne prawo, o którym mowa w Ustawie z dnia 26 czerwca 2003 roku o ochronie prawnej odmian roślin;
  8. autorskie prawo do programu komputerowego

– podlegające ochronie prawnej na podstawie przepisów odrębnych ustaw lub ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, oraz innych umów międzynarodowych, których stroną jest Unia Europejska, których przedmiot ochrony został wytworzony, rozwinięty lub ulepszony przez podatnika w ramach prowadzonej przez niego działalności badawczo-rozwojowej.

Przykład 1.

Przedsiębiorca wypracował i opatentował znak towarowy w ramach działalności. Po kilku latach sprzedał zorganizowaną część przedsiębiorstwa. Uzyskuje obecnie przychody z licencjonowania opatentowanego znaku towarowego. Czy takie dochody mogą skorzystać z ulgi IP BOX (opodatkowania stawką 5%)?

W tym przypadku dochody z opatentowanego znaku towarowego nie mogą być opodatkowane stawką 5%. Opatentowany znak towarowy nie jest bowiem dobrem kwalifikowanym wymienionym przez ustawodawcę.

Podstawę opodatkowania stanowi suma kwalifikowanych dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej osiągniętych w roku podatkowym (patrz art. 30ca ust. 3 ustawy o PIT).

Podstawa opodatkowania IP BOX

Podstawę opodatkowania stanowi suma kwalifikowanych dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej osiągniętych w roku podatkowym (patrz art. 30ca ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Dochodem z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej jest obliczony zgodnie z art. 9 ust. 2 dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej w zakresie, w jakim został osiągnięty:

  • z opłat lub należności wynikających z umowy licencyjnej, która dotyczy kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;
  • ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;
  • z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej uwzględnionego w cenie sprzedaży produktu lub usługi;
  • z odszkodowania za naruszenie praw wynikających z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, jeżeli zostało uzyskane w postępowaniu spornym, w tym postępowaniu sądowym albo arbitrażu.

Powyższe regulacje wprowadzają więc korzystne rozwiązania podatkowe (opodatkowanie stawką 5%) dla przedsiębiorców, którzy uzyskują dochody z komercjalizacji wytworzonych lub rozwiniętych przez nich praw własności intelektualnej

Warunkiem koniecznym dla skorzystania z omawianej preferencji jest wymóg prowadzenia przez podatnika działalności badawczo-rozwojowej bezpośrednio związanej z wytworzeniem, komercjalizacją, rozwojem lub ulepszeniem kwalifikowanego prawa własności intelektualnej.

Ewidencja do celów IP BOX

Dodatkowym warunkiem skorzystania z ulgi jest prowadzenie odrębnej ewidencji. Podatnicy są w niej obowiązani:

  1. wyodrębnić każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej w prowadzonych księgach rachunkowych;
  2. prowadzić księgi rachunkowe w sposób zapewniający ustalenie przychodów, kosztów uzyskania przychodów i dochodu (straty), przypadających na każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej;
  3. wyodrębnić koszty, o których mowa w art. 30ca ust. 4, przypadające na każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej, w sposób zapewniający określenie kwalifikowanego dochodu;
  4. dokonywać zapisów w prowadzonych księgach rachunkowych w sposób zapewniający ustalenie łącznego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej 

W przypadku, gdy podatnik wykorzystuje więcej niż jedno kwalifikowane prawo własności intelektualnej, a w prowadzonych księgach rachunkowych nie jest możliwe spełnienie warunków, o których mowa powyżej:

  • dokonywać zapisów w prowadzonych księgach rachunkowych w sposób zapewniający ustalenie dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej w odniesieniu do tego produktu lub tej usługi albo do tych produktów lub tych usług, w przypadku gdy podatnik wykorzystuje jedno kwalifikowane prawo własności intelektualnej lub większą liczbę tych praw w produkcie lub usłudze albo w produktach lub usługach, w prowadzonych księgach rachunkowych nie jest możliwe spełnienie warunków, o których mowa w pkt 2–4.

W przypadku, gdy podatnik prowadzi podatkową księgę przychodów i rozchodów wskazane informacje, o których mowa powyżej, winien wykazać w odrębnej ewidencji.

Przykład 2.

Podatnik programuje innowacyjne aplikacje. Uzyskuje przychody z przeniesienia praw do wytworzonych aplikacji. Nie prowadzi jednak odrębnej ewidencji związanej z kosztami i przychodami związanymi z prawami kwalifikowany. Czy może skorzystać z ulgi IP BOX?

W tym przypadku podatnik nie spełnia jednego z warunków skorzystania z ulgi IP BOX, czyli nie może skorzystać z preferencji.

Koszty uzyskania przychodów

Stosownie do art. 22 ust. 1 ustawy o PIT kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23.

Kosztami uzyskania przychodu są zatem wszelkie racjonalne i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z uzyskanymi przychodami. Z oceny związku z uzyskanym przychodem winno wynikać, że poniesiony wydatek obiektywnie mógł się przyczynić do osiągnięcia przychodów z danego źródła.

Tym samym, aby wydatek mógł być uznany za koszt uzyskania przychodu, winien, w myśl powołanego przepisu, spełniać łącznie następujące warunki: pozostawać w związku przyczynowo skutkowym z przychodem lub źródłem przychodu i być poniesiony w celu osiągnięcia przychodu lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodu, nie znajdować się na liście kosztów nieuznawanych za koszty uzyskania przychodów wymienionych w art. 23 ust. 1 ustawy o PIT.

Przykład 3.

Podatnik zajmuje się programowaniem. Tworzy innowacyjne aplikacje. W swojej działalności ponosi koszty szkoleń, leasingu samochodu i paliwa. Jego zdaniem są one niezbędne, aby mógł prowadzić swoją działalność. Co ważne, podatnik uzyskuje jedynie dochody z przeniesienia praw do tworzonych aplikacji. Czy w związku z tym może rozliczyć koszty w ramach ulgi IP BOX?

W tym przypadku poniesione wydatki bez wątpienia stanowią koszt uzyskania przychodu. Co istotne, koszty te są związane z prowadzoną działalnością innowacyjną (tworzeniem oprogramowania).

Tym samym bez wątpienia powyższe koszty możemy rozliczyć w ramach ulgi IP BOX. Podatnik nie prowadzi innej działalności i nie uzyskuje innych dochodów poza tymi objętymi preferencją IP BOX, co jest ważne.

Podsumowując, podatnicy w ramach ulgi IP BOX mogą rozliczać różne koszty związane z przychodami z dobra kwalifikowanego. Podatnik musi pamiętać, aby je odpowiednio zewidencjonować w dodatkowej ewidencji.