Poradnik Przedsiębiorcy

Zgłoszenie umowy o dzieło do ZUS-u – formularz RUD

Umowa o dzieło jest popularną formą zatrudnienia. Dotychczas nie było konieczności zgłaszania jej do ZUS-u, umowa była jednak objęta podatkiem dochodowym. Tarcza antykryzysowa wprowadziła zapis, który zmienia ten stan i zgłoszenie umowy o dzieło będzie obowiązkowe. Co jeszcze się zmienia? Wyjaśniamy w artykule!

Zgłoszenie umowy o dzieło do ZUS-u

Zapisy Tarczy antykryzysowej, a konkretniej art. 22 ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw, wprowadziły nowe wytyczne w sprawie umów o dzieło. Jak wynika z przytoczonego artykułu, od 2021 roku konieczne będzie zgłoszenie przez płatnika składek lub osoby fizycznej zlecającej dzieło każdej umowy o dzieło. Przewidziano jednak wyjątki od tej reguły i umów o dzieło nie trzeba będzie zgłaszać do ZUS-u, jeśli:

  • wykonawca pozostaje w stosunku pracy z zamawiającym dzieło;
  • w ramach umowy o dzieło pracownik wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy.

Poza tymi dwoma wyjątkami zatrudniający będą mieli obowiązek w terminie 7 dni od dnia zawarcia umowy o dzieło poinformować o tym Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Formularz RUD – co to za druk i co zawiera?

RUD jest formularzem służącym do przekazywania danych dotyczących umów o dzieło. To stosunkowo krótki formularz składający się z 4 części. Dane w nim zawarte odnoszą się zarówno do podmiotu zlecającego dzieło, jak i jego wykonawcy. W formularzu występują także pola dotyczące samej umowy o dzieło, w tym terminu jej wykonywania oraz jej przedmiotu.

Pierwszą częścią formularza ZUS RUD jest – jak to zwykle przy tego typu drukach bywa – instrukcja wypełniania. W tej części płatnik musi oznaczyć, czy składa zgłoszenie umowy o dzieło, czy też korektę tego zgłoszenia.

Zgłoszenie umowy o dzieło do ZUS-u RUD

 

Dane zamawiającego umowę o dzieło

W drugiej części formularza płatnik wypełnia swoje dane ewidencyjne, takie jak REGON, NIP, nazwę skróconą firmy lub imię i nazwisko oraz dane adresowe. Zgodnie z instrukcją w tej części należy podać adres do korespondencji. W razie dalszej korespondencji w sprawie to pod wskazany w formularzu adres będzie kierowana ewentualna komunikacja.

Zgłoszenie umowy o dzieło do ZUS-u  dane

Dane wykonawcy dzieła

W kolejnej części konieczne jest przekazanie danych wykonawcy dzieła. Tutaj, podobnie jak w przypadku zlecającego, należy podać dane ewidencyjne takie jak PESEL, datę urodzenia oraz imię i nazwisko. W sytuacji braku numeru PESEL trzeba podać rodzaj i numer dokumentu potwierdzającego tożsamość. Jeśli wykonawca dzieła posiada numer PESEL, pole należy pozostawić puste.

Zgłoszenie umowy o dzieło do ZUS-u  wykonawca

W części dotyczącej wykonawcy dzieła trzeba także podać jego adres zamieszkania – jeśli adres do korespondencji różni się od adresu zamieszkania, należy wypełnić również tę część. Jeśli adresy są takie same, nie ma potrzeby wypełniania rubryki adresu do korespondencji.

zgłoszenie umowy o dzieło

Informacja o zawartych umowach o dzieło

W trzeciej części formularza konieczne są do wypełnienia dane o zawartej umowie o dzieło lub umowach o dzieło. Obowiązkowe jest podanie daty zawarcia umowy, daty jej rozpoczęcia oraz daty zakończenia wykonywania dzieła. Wymagane jest również podanie przedmiotu wykonywanej umowy oraz liczby zawartych umów o dzieło.

Zgłoszenie umowy o dzieło do ZUS-u  informacja o umowach

Oświadczenie

Ostatni sektor formularza RUD to oświadczenie, w którym osoba zamawiająca wykonanie umowy o dzieło deklaruje, że podane przez nią dane są zgodne ze stanem faktycznym. W tym miejscu należy złożyć podpis oraz wpisać datę wniosku.

Zgłoszenie umowy o dzieło do ZUS-u  podpis

Wprowadzenie formularza RUD (zgłoszenia umowy o dzieło do ZUS-u) przewiduje projekt rozporządzenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej. Najprawdopodobniej formularz, tak jak pozostałe druki ZUS, będzie dostępny zarówno w formie papierowej, jak i elektronicznej na PUE ZUS.

Formularz RUD – narzędzie do kontroli?

Bez wątpienia konieczność zgłaszania umów o dzieło do ZUS-u wprowadza wśród przedsiębiorców liczne obawy. W założeniu rejestr umów o dzieło ma służyć celom statystycznym i weryfikacyjnym. Umowa o dzieło nadal nie będą podlegać oskładkowaniu, nie zmieniają się również inne wytyczne co do jej prowadzenia i rozliczania.

Umowa o dzieło nie podlega oskładkowaniu, wprowadzone zmiany nie wpływają na sposób jej rozliczania.
Można jednak założyć, że możliwość weryfikacji umów o dzieło przez ZUS będzie łatwiejszą drogą do przeprowadzenia kontroli. Z kolei niezłożenie w wymaganym terminie formularza RUD do ZUS-u może skutkować karą dla przedsiębiorcy.
Jeśli pracodawca nie złoży formularza RUD w terminie, mogą grozić mu kary nawet do 5000 złotych!
Zgodnie bowiem z art. 98 ustawy o ubezpieczeniach społecznych kto jako płatnik składek albo osoba obowiązana do działania w imieniu płatnika nie dopełnia obowiązku przekazywania dokumentów związanych z ubezpieczeniami społecznymi i ubezpieczeniem zdrowotnym oraz nie zgłasza wymaganych ustawą danych lub zgłasza nieprawdziwe dane albo udziela w tych sprawach nieprawdziwych wyjaśnień lub odmawia ich udzielenia podlega karze grzywny do 5000 złotych.

Weryfikacja umów bieżących

Zmiany dotyczące umów o dzieło mogą być dobrym momentem do weryfikacji umów już zawartych. Warto dokonać przeglądu umów pod kątem ich poprawności. Przypomnieć należy, że umowa o dzieło jest umową rezultatu, co oznacza, że przedmiotem umowy o dzieło muszą być czynności dające konkretny, namacalny rezultat. Dzieło może mieć charakter materialny, np. krzesło, fotografia, projekt mieszkania, lub niematerialny – np. stworzona przez wykonawcę strona internetowa lub aplikacja na telefon. Przedmiotem umowy o dzieło może być wytworzenie przedmiotów bądź ich przerobienie, a także naprawa przedmiotów już istniejących, np. naprawa odzieży, krzesła.

Umowa o dzieło to umowa rezultatu, ważny jest zatem efekt, a nie czynności, które doprowadziły do jego stworzenia
Zgodnie ze stanowiskiem ZUS-u: „Nie powinno być uznane za dzieło coś, co nie odróżnia się w żaden sposób od innych występujących na danym rynku rezultatów pracy, gdyż wówczas zatraciłoby swój indywidualny charakter dzieła. Dzieło powinno być wyrazem kreatywności i umiejętności. W przypadku umowy o dzieło istnieje możliwość poddania umówionego rezultatu sprawdzianowi na istnienie wad fizycznych”.

Od 2021 roku konieczne będzie zgłoszenie umowy o dzieło do ZUS-u, służyć do tego będzie formularz RUD. Umowy o dzieło będą weryfikowane przez urząd i będą trafiać do specjalnego rejestru. Niewywiązanie się z obowiązku może skutkować karami grzywny. Warto dokonać weryfikacji i przeglądu bieżących umów o dzieło, aby w przyszłości uniknąć ewentualnej kontroli oraz podważenia przez ZUS.