Poradnik Przedsiębiorcy

Jak powinno wyglądać wypowiedzenie umowy pożyczki?

Wypowiedzenie umowy pożyczki może zostać wręczone dłużnikowi, gdy np. opóźnia się ze spłatą rat. Czy każdą taką umowę można wypowiedzieć? Jakie warunki powinno spełniać wypowiedzenie umowy pożyczki?

Umowa pożyczki

Kodeks cywilny w art. 720 stanowi: „Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości”.

Czyli, prościej mówiąc, pożyczka to danie komuś albo wzięcie od kogoś pieniędzy lub jakichś rzeczy na pewien czas, z zastrzeżeniem zwrotu w określonym terminie.

Forma zawarcia umowy pożyczki nie jest określona przepisami – można ją zawrzeć ustnie lub pisemnie.

Uwaga! Umowa pożyczki, której wartość przekracza 1000 zł, wymaga formy pisemnej.

Nie wiesz, jak napisać umowę pożyczki? Przeczytaj i pobierz: Umowa pożyczki – darmowy wzór z omówieniem.

Kiedy możliwe jest wypowiedzenie umowy pożyczki?

Wypowiedzenie umowy pożyczki to zażądanie przez pożyczkodawcę wcześniejszej spłaty całej należności niż określona w harmonogramie lub w umowie pożyczki.

Wypowiedzenie pożyczki jest możliwe tylko wtedy, gdy dłużnik opóźnia się ze spłacaniem rat. Jeśli pożyczający w terminie reguluje kwoty – wtedy pożyczkodawca nie może wypowiedzieć pożyczki, czyli zażądać wcześniejszej spłaty.

Natychmiastowa wymagalność całej pożyczki jest również możliwa, gdy dłużnik stał się niewypłacalny albo jeżeli wskutek okoliczności, za które ponosi odpowiedzialność, zabezpieczenie wierzytelności uległo znacznemu zmniejszeniu. Wierzyciel może wtedy żądać spełnienia świadczenia bez względu na zastrzeżony termin (art. 458 Kodeksu cywilnego).

Jeśli umowa pożyczki zawarta jest na czas określony, wypowiedzieć ją można tylko wtedy, jeśli w jej umowie zawarto zapis uprawniający do wypowiedzenia. Jeśli umowa pożyczki zawarta na czas określony (czyli z określonym terminem spłaty)  takiego zapisu nie zawiera, to nie można jej wypowiedzieć.

Natomiast, jeśli umowa pożyczki została zawarta na czas nieokreślony, to pożyczkodawca może wypowiedzieć umowę pożyczki, czyli zażądać zwrotu pożyczki.

Aby wypowiedzieć pożyczkę, pożyczkodawca musi złożyć dłużnikowi oświadczenie o wypowiedzeniu umowy pożyczki z zachowaniem 6-tygodniowego terminu wypowiedzenia.

Przykładowe oświadczenie o wypowiedzeniu umowy pożyczki

Na podstawie §... umowy, w związku z nieuregulowaniem raty nr … w terminie dd-mm-rrrr, a tym samym niewywiązaniem się ze zobowiązania wpłaty rat umowy pożyczki zgodnie z harmonogramem, wypowiadam umowę pożyczki i stawiam całą kwotę udzielonej pożyczki w stan wymagalności w ciągu 6 tygodni od dnia otrzymania wypowiedzenia.

Jednocześnie, wzywam do zapłaty kwoty ……… pozostałej do spłaty – w terminie dd-mm-rrrr na rachunek bankowy numer xxx.

Po otrzymaniu wypowiedzenia umowy pożyczki, dłużnik musi zwrócić całą pożyczkę w ciągu 6 tygodni od otrzymania wypowiedzenia. 

Odstąpienie a wypowiedzenie umowy pożyczki

Odstąpienie od pożyczki – to sytuacja, w której pożyczkobiorca rezygnuje z pożyczki. Pożyczkobiorca na odstąpienie od umowy pożyczki ma 14 dni od dnia podpisania umowy, przy czym nie musi podawać przyczyny odstąpienia.

Wypowiedzenie umowy pożyczki – to jednostronne oświadczenie, z którego wynika, że pożyczkodawca chce zwrotu pożyczki. Stosowane tu mogą być takie zwroty, jak „żądam zwrotu pożyczki” czy „wypowiadam pożyczkę”. 

Jeśli chodzi o formę wypowiedzenia, to może mieć zarówno formę pisemną, jak i ustną. Jednak dla celów dowodowych lepiej, aby wypowiedzenie zachowało formę pisemną.

Umowa pożyczki może zostać rozwiązana:

  • w drodze porozumienia stron,

  • na zasadach określonych w umowie,

  • na zasadach określonych w kodeksie.

W wyniku rozwiązania umowy pożyczki w drodze porozumienia stron dochodzi do spłaty zadłużenia w terminie i na zasadach uzgodnionych przez strony. Rozwiązanie umowy pożyczki za porozumieniem stron może nastąpić w każdym czasie.

Rozwiązanie umowy pożyczki na zasadach określonych w umowie – to wypowiedzenie z powodów, które zostały wskazane w umowie (np. spóźnianie się ze spłatą, podanie nieprawdziwej informacji o dochodach). Takie wypowiedzenie jest możliwe zarówno w przypadku umów zawartych na czas nieokreślony, jak i określony – ważne, aby konkretne sytuacje, które uprawniają do wypowiedzenia, były zapisane w umowie. W umowie strony mogą określić formę wypowiedzenia umowy pożyczki oraz termin, którego upływ – od chwili wypowiedzenia – spowoduje wymagalność zwrotu pożyczki.

Jeśli takiego terminu w umowie nie zawarto, to zastosowanie ma art. 723 kc – termin wymagalności zwrotu pożyczki nie może być krótszy niż 6 tygodni od dnia otrzymania wypowiedzenia.

Zamiast wypowiedzenia umowy pożyczki – aneks zmieniający warunki umowy

Firmy pożyczkowe często po dwóch niespłaconych w terminie ratach wysyłają do pożyczkobiorców monity wzywające do zapłaty. Nieuregulowanie należności w terminie wskazanym w monicie może skutkować wypowiedzeniem umowy pożyczki oraz wszczęciem postępowania egzekucyjnego. 

W powyższej sytuacji, kiedy dłużnik widzi, że trudno będzie mu sprostać z zapłatą raty w określonym w harmonogramie terminie może wystąpić do firmy pożyczkowej o aneksowanie umowy pożyczki, czyli zmianę jej warunków (np. niższe raty). Co prawda, aneksowanie jest czynnością odpłatną, jednak jego koszt jest niższy niż odsetki karne z tytułu nieterminowego spłacania rat.