Poradnik Przedsiębiorcy

Odsetki od niezapłaconych w terminie zaliczek PIT za ostatni kwartał

Podatnik prowadzący działalność gospodarczą, jeżeli osiągnie w ciągu roku dochód (po potrąceniu wszystkich odliczeń), który przyczyni się do powstania zaliczki na podatek PIT-36L do zapłaty, reguluje ją do 20 dnia miesiąca następnego po miesiącu lub kwartale rozliczeniowym. Czasami zdarza się, że podatnik nie dysponuje czasowo odpowiednią sumą pieniędzy potrzebną na uiszczenie w terminie ww. zaliczki, przez co powstają odsetki od niezapłaconych w terminie zaliczek PIT. Gorzej, gdy taka sytuacja odnosi się do ostatniego kwartału roku kalendarzowego.

Praktyka organów podatkowych

Urzędy skarbowe nagminnie stosują praktykę rozliczania ostatniej, kwartalnej zaliczki na podatek PIT-36L polegającą na tym, że gdy podatnik spóźni się z zapłatą tej zaliczki, wówczas zostaje ona zawieszona aż do momentu złożenia zeznania rocznego

Zatem organy podatkowe stoją często na stanowisku, że gdy zaliczka za ostatni kwartał danego roku jest zapłacona po terminie oraz nie nastąpiło złożenie zeznania rocznego, to uregulowana po terminie zaliczka traci swój byt prawny i zostaje częścią podatku należnego.

Natomiast złożenie zeznania rocznego implikuje powstanie rocznego zobowiązania podatkowego z tytułu podatku PIT. 

Konkludując organy podatkowe obliczają odsetki za zwłokę z tytułu zapłaty ostatniej, kwartalnej zaliczki na podatek PIT po terminie od dnia upływu terminu płatności tej zaliczki do dnia złożenia zeznania rocznego.

Czy takie postępowanie jest do końca prawidłowe?

Podatnicy prowadzący działalność gospodarczą zobowiązani są opłacać w ciągu roku zaliczki na podatek PIT

W myśl art. 44 ust 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zwanej dalej ustawą o PIT, podatnicy osiągający dochody:

  1. z działalności gospodarczej,

  2. z najmu lub dzierżawy 

- są zobligowani regulować w ciągu roku podatkowego zaliczki na podatek PIT (PIT-36L) bez wezwania organu podatkowego.

Kwartalne rozliczenie PIT w podatku liniowym

Podatnicy, którzy wybrali opodatkowanie uzyskiwanych przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej podatkiem liniowym są zobowiązani do regulowania miesięcznych zaliczek na rachunek urzędu skarbowego liczonych, jako kwotę różnicy między podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku a sumą należnych zaliczek za poprzednie miesiące.

Jednakże podatnicy, prowadzący działalność gospodarczą, rozpoczynający prowadzenie działalności oraz mali podatnicy mają możliwość skorzystania z kwartalnego opłacania zaliczek na podatek PIT-36L a zatem mogą regulować kwartalne zaliczki na ten podatek stanowiące różnicę między podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku, a sumą należnych zaliczek za poprzednie kwartały.

Wybór sposobu wpłacania zaliczek na PIT

Zgodnie z art. 44 ust. 3i ustawy o PIT o wyborze sposobu wpłacania zaliczek kwartalnych podatnik informuje składając roczne zeznanie za rok podatkowy, w którym stosował kwartalny sposób wpłacania zaliczek.

Odsetki od niezapłaconych w terminie zaliczek PIT za ostatni kwartał roku kalendarzowego

W myśl art. 44 ust. 6 ustawy o PIT zaliczki miesięczne od dochodów uzyskanych z działalności gospodarczej, wpłaca się w terminie do 20 dnia każdego miesiąca za miesiąc poprzedni. 

Zaliczki kwartalne podatnicy wpłacają w terminie do 20 dnia każdego miesiąca następującego po kwartale, za który wpłacana jest zaliczka. 

Zaliczkę za ostatni miesiąc lub ostatni kwartał roku podatkowego podatnik wpłaca w terminie do 20 stycznia następnego roku podatkowego.

Odsetki od zaliczki za ostatni kwartał roku kalendarzowego

Nawiązując do art. 51 § 1 ustawy Ordynacja Podatkowa zwana dalej ustawą OP poprzez zaległość podatkową należy rozumieć podatek niezapłacony w terminie płatności.

Zaległością podatkową będą również nieuregulowane w terminie zaliczki na podatek PIT (PIT-36L).

Oprócz tego w sytuacji, gdy podstawę opodatkowania ustalił organ podatkowy na podstawie szacowania, a podatnik jest zobowiązany do wpłaty zaliczek na ten podatek, organ podatkowy określa wysokość zaliczek, za okres, za który podstawa opodatkowania została oszacowana, proporcjonalnie do wysokości zobowiązania podatkowego za cały rok podatkowy lub inny okres rozliczeniowy. 

Przykład 1

Podatnik zapłacił ostatnią, kwartalną zaliczkę na PIT-36L za 4 kwartał 2018 r. dnia 26 stycznia 2019 r. (termin płatności 21.01.2019 r.). Następnie złożył roczne zeznanie za 2018 r. w dniu 25 marca 2019 r. 

W ramach dotychczasowej praktyki urząd skarbowy naliczy odsetki od niezapłaconych w terminie zaliczek PIT licząc od dnia 22 stycznia do dnia złożenia zeznania rocznego a więc do dnia 25 marca 2019 r. 

Organ podatkowy każdorazowo powinien indywidualnie ustalać przebieg rozliczenia

Urząd skarbowy nie powinien w każdej sytuacji reagować w taki sam sposób.

W omawianej sytuacji a zatem gdy podatnik uregulował zaliczkę na podatek liniowy za ostatni kwartał poprzedniego roku rozliczeniowego po terminie to nie zawsze i nie w każdym przypadku powinien obliczać odsetki od niezapłaconych w terminie zaliczek PIT aż do dnia złożenia zeznania rocznego.

Należy zaznaczyć, że taki tok postępowania w przypadku niektórych podatników może skutkować powstaniem znacznej wysokości kwoty odsetek do zapłaty.

Dlatego tez organy podatkowe rozpatrując powyższą sytuację powinny mieć na względzie:

  1. istotę uwzględniania wszystkich przepisów prawa (właściwych dla danej sprawy),

  2. fakt wygaszenia zobowiązania podatkowego w całości lub w części wskutek dokonania zapłaty,

  3. termin dokonania zapłaty podatku, za który uważa się zgodnie z art. 60 § 1 pkt 2 ustawy OP dzień obciążenia rachunku bankowego podatnika, rachunku podatnika w SKOK-u lub rachunku płatniczego podatnika w instytucji płatniczej, w małej instytucji płatniczej lub instytucji pieniądza elektronicznego na podstawie polecenia przelewu, a w przypadku zapłaty za pomocą instrumentu płatniczego innego niż polecenie przelewu - dzień uzyskania potwierdzenia autoryzacji transakcji płatniczej,

  4. niedające się usunąć wątpliwości, co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika.

Ponadto, gdy organ podatkowy wyda decyzję m.in. w sprawie rozliczenia ostatniej, kwartalnej zaliczki na podatek PIT-36L czy ustalenia wysokości odsetek od zapłaty nieterminowo uregulowanej zaliczki (z uwzględnieniem rozliczenia rocznego) to winna ona zawierać:

  1. oznaczenie organu podatkowego,

  2. datę jej wydania,

  3. oznaczenie strony,

  4. powołanie podstawy prawnej,

  5. rozstrzygnięcie,

  6. uzasadnienie faktyczne i prawne,

  7. pouczenie o trybie odwoławczym - jeżeli od decyzji służy odwołanie,

  8. podpis osoby upoważnionej, z podaniem jej imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego, a jeżeli decyzja została wydana w formie dokumentu elektronicznego - kwalifikowany podpis elektroniczny, podpis zaufany albo podpis osobisty.