Poradnik Przedsiębiorcy

Produkty finansowe w działalności małych i średnich firm

Każda firma w swojej działalności korzysta z kilku różnych produktów finansowych - na porządku dziennym są popularne ROR-y, czyli rachunki oszczędnościowo-rozliczeniowe, kredyty czy też leasing. Pomagają one w codziennym funkcjonowaniu firmy, umożliwiają zdobycie niezbędnych maszyn i sprzętów, wspierają w utrzymaniu płynności finansowej. Ostatnia z wymienionych funkcji produktów finansowych jest niezwykle istotna w kontekście coraz większych problemów z wypłacalnością przedsiębiorstw.

Różne rodzaje kredytów

Kredyt jest skutecznym narzędziem pomagającym w utrzymaniu płynności finansowej. Oczywiście przedsiębiorstwo nie ma pewności, czy w ogóle otrzyma pieniądze, a jeżeli decyzja banku będzie pozytywna - zadłuża się i będzie zobowiązane spłacić otrzymaną pożyczkę wraz z odsetkami, pokrywając też wszelkie koszty związane z ubezpieczeniem i obsługą kredytu. Jednocześnie jednak otrzyma pieniądze na uregulowanie bieżących zobowiązań lub na przeprowadzenie niezbędnych inwestycji, chroniąc swój wizerunek wśród kontrahentów. Żaden właściciel firmy nie chce być przecież kojarzony z niesolidnością i problemami finansowymi.

Banki w swoich ofertach mają kredyty o różnym charakterze - podstawowy podział dotyczy przeznaczenia pieniędzy. W utrzymaniu płynności finansowej najbardziej pomocne będą kredyty obrotowe, które przeznaczone są na finansowanie bieżącej działalności, czyli zakup towarów i materiałów, wyposażenia etc. Mogą one przybrać formę kredytu w rachunku bieżącym, który pozwala na dokonanie płatności do wysokości ustalonego z instytucją finansową limitu. Inną opcją są kredyty inwestycyjne, które pomogą w rozwoju nowoczesnych technologii, pozwolą na wprowadzenie nowych rozwiązań i późniejsze oszczędności. Za pieniądze z takiej pożyczki przedsiębiorca może zatem zakupić nowoczesną maszynę czy też zbudować linię technologiczną.

Mikro- oraz małe przedsiębiorstwa mogą skorzystać również z pożyczek przyznawanych na preferencyjnych warunkach, opatrzonych pomocą państwa. Przykładem takiego rozwiązania są kredyty z gwarancją de minimis, które obecnie mogą mieć charakter zarówno obrotowy, jak i inwestycyjny. Pożyczki te są bardzo atrakcyjne, o czym świadczy wciąż rosnące zainteresowanie oraz rozszerzenie zakresu przyznawanych pożyczek (początkowo gwarancją Banku Gospodarstwa Krajowego objęte były wyłącznie kredyty obrotowe).

Leasing operacyjny i finansowy

Bardzo popularnym wśród firm z sektora MSP narzędziem finansowym jest leasing. Rozwiązanie to pozwala na pozyskanie niezbędnego składnika majątku (i nie tylko), bez konieczności wyłożenia jednorazowo dużej sumy pieniędzy. Nie wiąże się również z zadłużeniem firmy - przedsiębiorca jest zobowiązany jedynie do regularnego opłacania rat leasingowych w zamian za korzystanie ze sprzętu stanowiącego przedmiot umowy.

Zasadniczo wyróżnia się dwa podstawowe rodzaje leasingu - operacyjny oraz finansowy. Naczelna różnica między nimi polega na sposobie rozliczania poszczególnych umów. Leasing operacyjny charakteryzuje się tym, że przedmiot leasingu pozostaje własnością leasingodawcy, który jest odpowiedzialny za dokonywanie odpisów amortyzacyjnych. W przypadku leasingu finansowego jest inaczej - to leasingobiorca wykazuje dany składnik majątku w ewidencji środków trwałych i amortyzuje go. Przekłada się to na różnice w sposobie rozliczania wydatków związanych z umową.

Przedsiębiorca decydujący się na leasing operacyjny do kosztów podatkowych ma prawo zaliczyć całą opłatę wstępną, wszystkie raty leasingowe, a także opłaty związane z bieżącą eksploatacją pojazdu. Przy leasingu finansowym możliwość ta obejmuje poza odpisami amortyzacyjnymi również część odsetkową raty oraz codzienne koszty użytkowania.

Nierzetelny kontrahent? Pomoże faktor!

Kolejnym produktem poprawiającym płynność finansową, z którego korzystają obecnie również małe i średnie firmy, jest faktoring. Pozwala on na odzyskanie kapitału w przypadku faktur z odroczonym terminem płatności. Polega na nabyciu przez faktora pieniężnej wierzytelności handlowej przed terminem jej płatności. Oczywiście faktorant pobiera za taką usługę odpowiednią opłatę, która w swoich skutkach będzie mniej szkodliwa niż ewentualne zadłużenia u kontrahentów. W sytuacji, gdy przedsiębiorca posiada wiele faktur, które może sprzedać faktorantowi, otrzymany w ten sposób zastrzyk gotówki może przeznaczyć na bieżącą działalność.

Jeszcze do niedawna faktoring był produktem przeznaczonym dla średnich i dużych podmiotów gospodarczych. Obecnie coraz częściej można napotkać oferty skierowane właśnie do mikro- i małych firm. Pojawiło się nawet określenie “mikrofaktoring” dla określenia tego typu usług świadczonych przez firmy faktoringowe na rzecz małych podmiotów.

Opisane wyżej produkty finansowe to przykładowe i jednocześnie najczęściej wykorzystywane przez firmy z MSP narzędzia. Warto o nich pamiętać w trudnej sytuacji finansowej przedsiębiorstwa. Często bowiem przyczyną upadku firmy jest nie strata, ale utrata płynności finansowej. Odpowiednie zarządzanie finansami przedsiębiorstwa, poprzez rozsądne wykorzystywanie dostępnych produktów może przynieść bardzo wiele korzyści i pomóc w uniknięciu niepotrzebnego stresu.