Poradnik Przedsiębiorcy

Import towarów – zmiany od 1 lipca i października 2020 roku

Rozwój gospodarczy powoduje, że wymiana towarów między państwami ciągle wzrasta. Tym samym wielu przedsiębiorców działających dotychczas w kraju lub na terenie Unii Europejskiej, poszukując nowych rynków zbytu, eksportuje swoje wyroby. 1 lipca 2020 roku weszły w życie istotne zmiany, jeśli chodzi o rozliczenie importu usług. Ponadto od 1 października 2020 roku zniesieniu ulegnie obowiązek przedstawiania dokumentów potwierdzających rozliczenie VAT w deklaracji, jeśli chodzi o import towarów.

Definicja importu

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług – dalej jako ustawa o VAT – opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Z powyższego przepisu wynika tzw. zasada terytorialności, zgodnie z którą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają określone czynności, ale tylko w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia (ustalanym na podstawie przepisów ustawy) jest terytorium kraju, przez które – stosownie do definicji zawartej w art. 2 pkt 1 ustawy – rozumie się terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (z zastrzeżeniem art. 2a). Jedną z czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT jest import towarów na terytorium kraju.

Definicję importu można znaleźć w art. 2 pkt 7 ustawy o VAT. Zgodnie z tym przepisem przez import towarów rozumie się przywóz towarów z terytorium państwa trzeciego na terytorium Unii Europejskiej. Według definicji do importu towarów dochodzi, jeżeli spełnione są łącznie dwie przesłanki, tj.:

  1. Towary zostają przywiezione z terytorium państwa trzeciego; nie stanowi zatem importu towarów przywóz towarów z terytoriów innych państw członkowskich.

  2. Towary zostały przywiezione na terytorium Unii Europejskiej; nie stanowi zatem importu towarów przywóz towarów z terytorium państwa trzeciego na terytorium nienależące do Unii Europejskiej.

Tym samym powyższa definicja kładzie nacisk przede wszystkim na czynność faktyczną, czyli przywóz towaru. Dla zaistnienia importu nie ma znaczenia cel przywozu bądź stosunek prawny, w ramach którego przywozu dokonano. Co istotne, opodatkowaniu podlega tylko import na terenie kraju. Tym samym dzieli się on na:

  • import towarów na terytorium kraju, który stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu VAT w Polsce;

  • import towarów poza terytorium kraju, który nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu VAT w Polsce.

Oznacza to, że nie zawsze import towarów będzie podlegał opodatkowaniu w Polsce.

Podatnicy obowiązani do rozliczenia importu

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o VAT podatnikami z tytułu importu towarów, czyli osobami zobowiązanymi do rozliczenia VAT z tego tytułu, są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne:

  • na których ciąży obowiązek uiszczenia cła, również w przypadku, gdy na podstawie przepisów celnych importowany towar jest zwolniony od cła albo cło na towar zostało zawieszone, w części lub w całości, bądź zastosowano preferencyjną, obniżoną lub zerową stawkę celną;

  • uprawnione do korzystania z procedury uszlachetniania czynnego lub procedury odprawy czasowej, w tym również osoby, na które zostały przeniesione prawa i obowiązki osoby uprawnionej do korzystania z procedury.

Powyższe podmioty są więc podatnikami z tytułu importu towarów na terytorium kraju, bez względu na to, czy wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, a więc niezależnie od tego, czy są podatnikami, o których mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. W przypadku importu towarów nie ma zatem znaczenia, czy importer prowadzi działalność oraz czy jest zarejestrowanym podatnikiem VAT.

Import towarów - zmiany od 1 lipca 2020 roku

Nowelizacja przepisów ustawy o VAT wprowadziła zmiany w rozliczanie kwoty podatku należnego z tytułu importu towarów w deklaracji VAT. Od 1 lipca 2020 roku podatnik – niezależnie od tego, czy towary zostały objęte uproszczeniami z unijnego kodeksu celnego (upoważnienia wynikającego z art. 166 oraz art. 182 unijnego kodeksu celnego) – może rozliczać podatek w deklaracji. Podatnicy mogą zatem uregulować w deklaracji cały import towarów, zarówno ten objęty uproszczeniami celnymi, jak i objęty zgłoszeniami celnymi na zasadach ogólnych.

Możliwość rozliczania podatku z tytułu importu towarów bezpośrednio w deklaracji podatkowej ma zastosowanie do podatników zarejestrowanych jako podatnicy VAT czynni lub dokonujących zgłoszeń celnych przez przedstawiciela bezpośredniego lub pośredniego w rozumieniu przepisów celnych; warunek ten nie będzie odnosił się natomiast do podmiotów posiadających pozwolenie na stosowanie uproszczeń, o których mowa w art. 166 oraz 182 unijnego kodeksu celnego, i do podmiotów posiadających status upoważnionych przedsiębiorców, tzw. AEO.

Powyższe uproszczenia wykorzystuje się pod warunkiem:

  1. Przedstawienia przez podatnika naczelnikowi urzędu celno-skarbowego, wydanych nie wcześniej niż 6 miesięcy przed dokonaniem importu:

  • zaświadczeń o braku zaległości we wpłatach należnych składek na ubezpieczenie społeczne oraz we wpłatach poszczególnych podatków stanowiących dochód budżetu państwa, przekraczających odrębnie z każdego tytułu, w tym odrębnie w każdym podatku, odpowiednio 3% kwoty należnych składek i należnych zobowiązań podatkowych w poszczególnych podatkach; udział zaległości w kwocie składek lub podatku ustala się w stosunku do kwoty należnych wpłat za okres rozliczeniowy, którego dotyczy zaległość;

  • potwierdzenia zarejestrowania podatnika jako podatnika VAT czynnego.

  1. Dokonywania zgłoszeń celnych przez przedstawiciela bezpośredniego lub pośredniego w rozumieniu przepisów celnych.

Wymóg przedstawienia przez podatnika dokumentów, o których mowa powyżej (pkt 1), uważa się za spełniony również w przypadku złożenia przez podatnika oświadczeń o tej samej treści. Oświadczenie składa się pod odpowiedzialnością karną.

W związku z powyższymi zmianami termin płatności podatku VAT od importu będzie wynikał z deklaracji, czyli co do zasady – obowiązywał do 25. dnia następnego miesiąca wraz z deklaracją VAT.

Powyższa zmiana terminu płatności spowodowała konieczność wprowadzenia obowiązkowego miesięcznego rozliczenia dla podatników, którzy będą wykazywać w deklaracji VAT należny od importu. Tym samym podatnik dokonujący importu towarów bezpośrednio w deklaracji VAT będzie wyłączony z możliwości składania kwartalnych deklaracji VAT.

Import towarów - zmiany od 1 października 2020 roku

Zmiany, które zaczną obowiązywać od 1 października 2020 roku, będą miały charakter bardziej ewidencyjny. W związku z likwidacją deklaracji VAT od 1 października import towarów rozliczany na zasadach określonych przepisami art. 33a ustawy o VAT będzie wykazywany w polach:

  • K_25 i K_26 części ewidencyjnej nowego pliku JPK_VAT,

  • P_25 i P_26 części deklaracyjnej nowego pliku JPK_VAT.

Broszura informacyjna dotycząca struktury JPK_VAT z deklaracją – w części ewidencyjnej w polu:

  1. Dowód Sprzedaży – należy wykazać numer zgłoszenia celnego lub numer deklaracji VAT-IM.

  2. Data Wystawienia – należy wpisać datę przyjęcia zgłoszenia celnego lub deklaracji VAT-IM.

  3. Nazwa Kontrahenta – należy wpisać imię i nazwisko lub nazwę nadawcy w przypadku zgłoszenia celnego.

Natomiast podatek naliczony oraz podstawy opodatkowania od importu towarów będą wykazywane w pliku JPK_VAT w polach:

  • K_40 i K_41 albo K_42 i K_43 części ewidencyjnej pliku,

  • P_40 i P_41 albo P_42 i P_43 części deklaracyjnej pliku.

Broszura informacyjna dotycząca struktury JPK_VAT informuje, że wraz z deklaracją trzeba będzie również wypełnić dodatkowe pozycje w części ewidencyjnej pliku.

Podsumowując, omówione zmiany należy uznać za korzystne dla podatników. Szczególnie rentowna jest zmiana dająca możliwość rozliczania podatku od importu w deklaracji VAT. Dzięki niej nie ma już konieczności wpłaty podatku w terminie 10 dni od dnia dokonania importu.