Poradnik Przedsiębiorcy

Nowy Polski Ład – jak wyliczyć wynagrodzenie dla pracowników?

Od 2022 roku możemy być świadkami niemałej rewolucji podatkowej. Nowy Polski Ład znacznie wpłynie na wynagrodzenia Polaków. Brak możliwości odliczenia składki zdrowotnej od podatku oraz ulga dla klasy średniej to tylko niektóre z nowości, jakie wprowadza Nowy Polski Ład. Co jeszcze czeka pracodawców i zatrudnionych? Kto zarobi więcej, a kto straci? W artykule przedstawiamy zarys kluczowych zmian i przykładowe wyliczenia wynagrodzeń z ujęciem nowych reform.

Nowy Polski Ład dla pracowników

Nowy Polski Ład ma zmniejszyć nierówności społeczne i stworzyć lepsze warunki do życia dla wszystkich obywateli. Założenie jest bardzo proste – osoby zarabiające najmniej otrzymają po reformie większe pensje, zaś najlepiej zarabiający odprowadzą wyższe podatki, a co za tym idzie – otrzymają znacznie mniejsze wynagrodzenie.

Zmiana Nowy Polski Ład 2022

Obecny stan prawny

Kwota wolna od podatku 30 000 zł

Kwota wolna od podatku 8000 zł

II próg podatkowy

do 120 000 zł

obecnie 85 528 zł

Brak odliczenia składki zdrowotnej

odliczenie 7,75%

ulga w PIT dla klasy średniej: dla osób zatrudnionych na umowę o pracę osiągających miesięczny przychód od 5701 zł do 11 141 zł brutto

brak ulgi dla klasy średniej

Nowa kwota zmniejszająca podatek i próg podatkowy

Obecnie kwota wolna od podatku wynosi 8000 zł. Planowany jest jednak znaczny jej wzrost z 8000 zł do 30 000 zł. Zmiana ta z kolei wpłynie na kwotę zmniejszającą podatek. Obecnie jest to 43,76 zł, czyli 1/12 z 525,12 zł, a po zmianach będzie to 425,00 zł (30 000 x 17% = 5100 zł / 12 = 425,00 zł). Co ciekawe, kwota zmniejszająca podatek ma również przysługiwać podatnikom znajdującym się w II progu podatkowym, którzy będą płacili podatek 32%.

Drugą korzystną zmianą ma być podniesienie progu podatkowego. Obecnie wynosi on 85 528 zł. Jeżeli Nowy Polski Ład zostanie wprowadzony, wówczas progi podatkowe będą prezentowały się następująco:

  • I próg podatkowy, czyli 17%, będzie obowiązywał do 120 000 zł,
  • II próg podatkowy, czyli 32%, dotyczy kwoty dochodu przekraczającego 120 000 zł rocznie.

Odliczenie kwoty wolnej od podatku, czyli 425 zł, będzie możliwe również po przekroczeniu II progu podatkowego!

W praktyce podatnicy zapłacą podatek wyłącznie od nadwyżki ponad 30 000 zł. Nadal będą obowiązywały dwa progi podatkowe tylko ze zwiększonym limitem, stawki podatku również pozostaną bez zmian i wyniosą odpowiednio 17% i 32%.

Brak odliczenia składki zdrowotnej

Jedną z najważniejszych zmian jest brak możliwości odliczenia składki zdrowotnej od podatku. Dotychczas było to możliwe i podczas wyliczania zaliczki na podatek płatnik składek mógł ją pomniejszyć o 7,75% podstawy składki zdrowotnej. Nowy Polski Ład całkowicie zmieni mechanizm wyliczeń podatku. To znacząca modyfikacja, na niekorzyść zarówno przedsiębiorców, jak i pracowników. Ma ona jednak zostać nieco zniwelowana dzięki podwyżce kwoty wolnej od podatku z 8000 do 30 000 zł oraz podniesieniu progu podatkowego z 85 000 do 120 000 zł.

Ulga dla klasy średniej

Ulga dla klasy średniej to kolejne całkiem nowe rozwiązanie, które ma na celu chronić klasę średnią przed skutkami wprowadzonych zmian. W praktyce, jeśli pracownik osiągnie przychód z umowy o pracę od 5701 zł brutto do 11 141 zł brutto, płatnik będzie mógł zastosować tę ulgę podczas wyliczania podatku.

Z nowej ulgi skorzystają także twórcy i artyści, którzy stosują 50% autorskie koszty uzyskania przychodów, choć pierwotnie zostali z niej wykluczeni.

Kwotę ulgi przy wyliczeniu zaliczki na podatek będzie można obliczać według wzoru:

  • (A x 6,68% – 380,50 zł) ÷ 0,17, dla A wynoszącego co najmniej 5701 zł i nieprzekraczającego kwoty 8549 zł,
  • (A x (–7,35%) + 819,08 zł) ÷ 0,17, dla A wyższego od 8549 zł i nieprzekraczającego kwoty 11 141 zł

– w którym A oznacza uzyskane w ciągu miesiąca przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej i spółdzielczego stosunku pracy, które podlegają opodatkowaniu według skali podatkowej. Oznacza to tym samym, że z ulgi dla klasy średniej nie skorzystają przedsiębiorcy czy osoby zatrudnione na umowach cywilnoprawnych.

Jeżeli podatnik złoży sporządzony na piśmie wniosek o niepomniejszanie dochodu o kwotę ulgi, płatnik nie będzie pomniejszał dochodu najpóźniej od miesiąca następującego po miesiącu, w którym otrzymał wniosek. Wniosek ten trzeba będzie złożyć odrębnie dla każdego roku podatkowego.

Przykład 1.

Pracownica zarabia 6000 zł brutto, kwotę ulgi należy wyliczyć według wzoru (A x 6,68% – 380,50 zł) ÷ 0,17, czyli będzie ona wynosiła 119,41 zł. Płatnik pomniejszy dochód o tę kwotę.

Przykład 2.

Pracownik zarabia 10 000 zł brutto, kwotę ulgi należy wyliczyć według wzoru (A x (–7,35%) + 819,08 zł) ÷ 0,17, a więc wyniesie ona 494,58 zł. Kwotę ulgi trzeba będzie również odliczyć od dochodu (gdzie dochód to przychód po odliczeniu kosztów uzyskania przychodów i składek na ubezpieczenie społeczne).

Nowy Polski Ład 2022 – kalkulator wynagrodzeń dla osób zatrudnionych na umowę o pracę

Ministerstwo Finansów opublikowało oficjalny kalkulator Nowego Polskiego Ładu. Dotyczy wyłącznie osób zatrudnionych na umowę o pracę. Narzędzie to pozwala oszacować, jaką wypłatę otrzyma pracownik po wprowadzonych zmianach. Znajduje się on na stronie: https://www.podatki.gov.pl/polski-lad/kwota-wolna-polski-lad/kalkulator-wynagrodzen-polski-lad/

Wyliczenie wynagrodzeń z ujęciem zmian podatkowych będzie się nieco różnić. Przede wszystkim zmienia się kwota ulgi podatkowej z 43,76 zł na 425 zł. Kolejną ważną kwestią pozostaje brak odliczenia składki zdrowotnej. Jak będzie to wyglądało w praktyce?

Przykład 3.

Założenia:

  • osoba zatrudniona na umowę o pracę
  • powyżej 26. roku życia
  • brak PPK
  • pracuje w miejscu zamieszkania

Lista płac obecnie

Zarobek brutto: 10 000 zł brutto
Podstawa składki zdrowotnej: 10 000 zł – 13,71% = 8629 zł
Składka zdrowotna do odliczenia: 8629 zł x 7,75 % = 668,75 zł
Składka zdrowotna: 8629 zł x 9% = 776,61 zł
Podstawa do opodatkowania: 10 000 zł – 13,71% = 8629 zł – 250 zł (KUP) = 8379 zł
Zaliczka na podatek: 8379 zł x 17% = 1424,43 zł – 43,76 zł (ulga podatkowa) = 1380,67 zł – 668,75 zł (składka zdrowotna 7,75%) = 712 zł
Wynagrodzenie netto: 10 000 zł – 1371,00 zł (składki społeczne) – 776,61 zł (zdrowotna 9%) – 712 zł (zaliczka na podatek) = 7140,39 zł

Lista płac po zmianach

Zarobek brutto: 10 000 zł brutto
Podstawa składki zdrowotnej: 10 000 zł – 13,71% = 8629 zł
Składka zdrowotna do odliczenia: BRAK
Składka zdrowotna: 8629 zł x 9% = 776,61 zł
Ulga podatkowa dla klasy średniej dochód powyżej 8549 zł, więc liczymy według wzoru:
(przychód x (– 7,35%) + 819, 08 zł) / 0,17, czyli 10 000 x 7,35% = – 735 + 819,08 zł = 84,08 zł / 0,17 = 494,58 zł
Podstawa do opodatkowania: 10 000 zł – 13,71% = 8629 zł – 250 zł (KUP) – 494,58 (ulga podatkowa dla klasy średniej) = 7884,42 zł, w zaokrągleniu 7884 zł
Zaliczka na podatek: 7884 zł x 17% – 425 zł (ulga podatkowa) = 915 zł
Wynagrodzenie netto: 10 000 zł – 1371,00 zł (składki społeczne) – 776,61 zł (zdrowotna 9%) – 915 zł (zaliczka na podatek) = 6937,39 zł

Przykład 4.

Założenia:

  • osoba zatrudniona na umowę o pracę
  • powyżej 26. roku życia
  • brak PPK
  • pracuje w miejscu zamieszkania
  • nastąpiło przekroczenie składek emerytalno-rentowych

Zarobek brutto: 10 000 zł brutto
Podstawa składki zdrowotnej: 10 000 zł – 13,71% (tylko chorobowa, czyli 245 zł) = 9755 zł
Składka zdrowotna do odliczenia: BRAK
Składka zdrowotna: 9755 zł x 9% = 877,95 zł
Ulga podatkowa dla klasy średniej dochód powyżej 8549 zł, więc liczymy według wzoru:
(przychód x (–7,35%) + 819, 08 zł) / 0, czyli 10 000 x 7,35%= – 735 + 819,08 zł = 84,08 zł / 0,17 = 494,58 zł
Podstawa do opodatkowania: 10 000 zł – 13,71% = 9755 zł – 250 zł (KUP) – 494,58 (ulga podatkowa dla klasy średniej) = 9010 zł
Zaliczka na podatek: 9010 zł x 17% – 425 zł (ulga podatkowa) = 1107 zł
Wynagrodzenie netto: 10 000 zł – 245 zł (składki społeczne) – 877,95 zł (zdrowotna 9%) – 1107 zł (zaliczka na podatek) = 7770,05 zł

Przykład 5.

Założenia:

  • osoba zatrudniona na umowę o pracę
  • powyżej 26. roku życia
  • brak PPK
  • pracuje w miejscu zamieszkania
  • nastąpiło przekroczenie progu podatkowego

Zarobek brutto: 10 000 zł brutto
Podstawa składki zdrowotnej: 10 000 zł – 13,71% = 8629 zł
Składka zdrowotna do odliczenia: BRAK
Składka zdrowotna: 8629 zł x 9% = 776,61 zł
Ulga podatkowa dla klasy średniej dochód powyżej 8549 zł, więc liczymy według wzoru:
(przychód x (– 7,35%) + 819, 08 zł) / 0,17, czyli 10 000 x 7,35% = – 735 + 819,08 zł = 84,08 zł / 0,17 = 494,58 zł
Podstawa do opodatkowania: 10 000 zł – 13,71% = 8629 zł – 250 zł (KUP) – 494,58 zł (ulga podatkowa dla klasy średniej) = 7884,42 zł, w zaokrągleniu 7884 zł
Zaliczka na podatek: 7884 zł x 32% – 425 zł (ulga podatkowa) = 2098 zł
Wynagrodzenie netto: 10 000 zł – 1371,00 zł (składki społeczne) – 776,61 zł (zdrowotna 9%) – 2098 zł (zaliczka na podatek) = 5754,39 zł

Podsumowanie

Nowy Polski Ład, jeśli wejdzie w obecnym kształcie, będzie jedną z największych reform podatkowych w Polsce. Ma on za zadanie wyrównać zarobki Polaków – stracą ci zarabiający więcej, zyskają zaś najbiedniejsi – ulga dla klasy średniej ma zadanie chronić klasę średnią przed skutkami wprowadzonych zmian. Zarobek powyżej 11 141 złotych brutto nie będzie już jednak objęty ulgą, tak więc stracą głównie najbogatsi.