Poradnik Przedsiębiorcy

Zasiłek macierzyński - wszystko co należy wiedzieć

Zasiłek macierzyński jest świadczeniem przysługującym w związku z przyjściem na świat dziecka. Warunkiem otrzymania zasiłku nie jest jednak samo urodzenie dziecka - aby go otrzymać, należy dopełnić niezbędnych formalności. Jakie dokumenty należy złożyć u pracodawcy? Jak ustalić podstawę wymiaru zasiłku? Odpowiadamy poniżej.

Komu przysługuje zasiłek macierzyński?

Prawo do zasiłku macierzyńskiego przysługuje w przypadku:

  • urodzenia dziecka,

  • przyjęcia dziecka w wieku do 7 lat, a w przypadku dziecka, wobec którego odroczono obowiązek szkolny - do 10 roku życia, w celu przysposobienia bądź wychowania go jako rodzina zastępcza (z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej),

  • gdy pracownica zatrudniona jest na umowę o pracę na czas określony, na czas wykonywania określonej pracy albo na okres próbny przekraczający jeden miesiąc, z którą umowa o pracę została przedłużona do dnia porodu.

 

Ważne!

Zasiłek macierzyński przysługuje również ojcu dziecka za czas urlopu ojcowskiego, który trwa 14 dni.

 

Zasiłek macierzyński nie jest przeznaczony wyłącznie dla matki dziecka. Prawo do takiego świadczenia ma również ojciec lub inny członek rodziny. Jednakże przejęcie prawa do zasiłku następuje tylko w określonych przepisami prawa sytuacjach.

Rezygnacja matki z urlopu macierzyńskiego a zasiłek

Matka po wykorzystaniu zasiłku macierzyńskiego za okres co najmniej 14 tygodni po porodzie może zrezygnować z dalszego pobierania zasiłku i wcześniej wrócić do pracy. W takim przypadku pozostała część urlopu macierzyńskiego,a co za tym idzie także i zasiłku, przysługuje ojcu dziecka.

Od 2016 roku istnieje również możliwość szybszej rezygnacji z urlopu macierzyńskiego, jeśli chodzi o matkę dziecka. Jednakże po 8 tygodniach możliwość zrzeczenia się tego prawa ma wyłącznie osoba legitymująca się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji.

 

Ważne!

Do końca 2015 roku do podziału urlopów związanych z rodzicielstwem pomiędzy rodzicami mieli prawo wyłącznie pracownicy zatrudnieni na podstawie umowy o pracę. Zmieniło się to od 2016 roku - osoby ubezpieczone z innych tytułów również będą mogły skorzystać z takiego uprawnienia. Warunkiem jest podleganie ubezpieczeniu zdrowotnemu.

 

Przekazanie urlopu następuje wyłącznie po przekazaniu odpowiednich dokumentów pracodawcom. Matka dziecka powinna złożyć:

  • oświadczenie o rezygnacji z pozostałej części urlopu macierzyńskiego na rzecz ojca,

  • wniosek o przywrócenie do pracy.

Tego rodzaju pismo należy dostarczyć nie później niż 7 dni przed przystąpieniem do pracy.

Z kolei ojciec w swoim zakładzie pracy musi złożyć:

  • wniosek o udzielenie pozostałej części urlopu,

  • oświadczenie matki o rezygnacji z korzystania z tego świadczenia.

W tym przypadku formalności powinny zostać dopełnione maksymalnie na 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu.

 

Ważne!

Również w razie śmierci ubezpieczonej lub porzucenia przez nią dziecka prawo do zasiłku nabywają ubezpieczeni - ojciec lub inny członek najbliższej rodziny, jeżeli przerwą zatrudnienie lub inną działalność zarobkową w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem.

Zasiłek macierzyński - okres wypłaty

Zasiłek macierzyński jest wypłacany przez okres ustalony przepisami kodeksu pracy za czas urlopu macierzyńskiego lub okres urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego. Świadczenie to przysługuje także za czas urlopu rodzicielskiego.

Wymiar urlopu macierzyńskiego oraz urlopu na warunkach macierzyńskiego zależny jest od liczby urodzonych przy jednym porodzie bądź przyjętych w tym samym czasie dzieci i wynosi:

  • 20 tygodni w przypadku urodzenia lub przyjęcia jednego dziecka,

  • 31 tygodni w przypadku urodzenia lub przyjęcia dwojga dzieci,

  • 33 tygodni w przypadku urodzenia lub przyjęcia trojga dzieci,

  • 35 tygodni w przypadku urodzenia lub przyjęcia czworga dzieci,

  • 37 tygodni w przypadku urodzenia lub przyjęcia pięciorga i więcej dzieci.