Poradnik Przedsiębiorcy

Zwrot ulgi na zakup kasy fiskalnej przy zawieszeniu działalności

Przedsiębiorcy rozpoczynający ewidencję na kasie fiskalnej są zobowiązani do jej zakupu. W związku z tym mogą skorzystać z tzw. ulgi na zakup kasy fiskalnej. Jednak skorzystanie z niej możliwe jest po spełnieniu pewnych warunków. Przede wszystkim kasa musi być wykorzystywana w prowadzonej działalności. Niedostosowanie się do obowiązujących zasad może wiązać się z koniecznością zwrotu ulgi. Jak postępować w przypadku zawieszenia działalności? Czy zwrot ulgi na zakup kasy fiskalnej jest konieczny, jeśli podatnik zdecyduje się zawiesić działalność? Odpowiadamy w poniższym artykule!

Zawieszenie działalności gospodarczej

Nowe zasady zawieszenia działalności reguluje ustawa Prawo przedsiębiorców. Zgodnie z nimi przedsiębiorca ma prawo zawiesić działalność gospodarczą na czas określony lub nieokreślony, nie krótszy niż 30 dni. W przypadku przedsiębiorców wpisanych do KRS zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej możliwe jest na okres od 30 dni do 24 miesięcy. Zniesiono także ograniczenie dotyczące możliwości zawieszenia działalności przed dniem złożenia wniosku (za wyjątkiem przedsiębiorców wpisanych do Krajowego Rejestru Sądowego). Zawieszenie działalności odbywa się poprzez złożenie w urzędzie miasta lub gminy wniosku CEIDG-1.Wniosek CEIDG-1 można złożyć także w formie elektronicznej. Wówczas wymagane jest jego podpisanie za pomocą bankowości internetowej, Profilu Zaufanego ePUAP lub własnym podpisem kwalifikowanym.Podczas zawieszenia działalności gospodarczej przedsiębiorca nie może osiągać przychodów z prowadzonej działalności. Jest natomiast zobowiązany co do zasady do uregulowania zobowiązań powstałych przed datą zawieszenia.

Czynności, których wykonywanie jest dopuszczalne w okresie zawieszenia działalności, zostały określone w art. 25 ust. 2 pkt 1–7 ustawy Prawo przedsiębiorców. Zgodnie z przepisami przedsiębiorca w okresie działalności:

  • może wykonywać wszelkie czynności niezbędne do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, w tym rozwiązywania zawartych wcześniej umów,
  • może przyjmować należności i jest obowiązany regulować zobowiązania, powstałe przed datą zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej,
  • może zbywać własne środki trwałe i wyposażenie,
  • ma prawo albo obowiązek uczestniczyć w postępowaniach sądowych, postępowaniach podatkowych i administracyjnych związanych z działalnością gospodarczą wykonywaną przed datą jej zawieszenia,
  • wykonuje wszelkie obowiązki nakazane przepisami prawa,
  • może osiągać przychody finansowe, również z działalności prowadzonej przed datą zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej,
  • może zostać poddany kontroli na zasadach przewidzianych dla przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą.

Zwrot ulgi na zakup kasy fiskalnej

Podatnik, który rozpoczął sprzedaż na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych, zobowiązany jest do ewidencji obrotu i kwot podatku należnego za pomocą kasy fiskalnej. W związku z tym została przewidziana ulga dla przedsiębiorców rozpoczynających we właściwych terminach ewidencję na kasie rejestrującej. Warunkiem skorzystania z niej jest:

  • złożenie do urzędu skarbowego (przed terminem rozpoczęcia ewidencjonowania) pisemnego zgłoszenia o liczbie kas rejestrujących i miejscach ich używania do ewidencjonowania;
  • posiadanie dowodu zapłaty całej należności za kasę rejestrującą;
  • rozpoczęcie ewidencjonowania nie później niż w obowiązującym terminie przy użyciu kas rejestrujących nabytych w okresie, kiedy kasy te spełniały funkcje określone w art. 111 ust. 6a ustawy o VAT.

Wysokość ulgi wynosi 90% ceny netto zakupu kasy. Kwota ta jednak nie może przekraczać 700 zł. Ulgę można odliczyć w pierwszej deklaracji VAT za okres, w którym kwota podatku naliczonego przekracza kwotę podatku należnego lub w okresach późniejszych. Nie występuje tutaj ograniczenie czasowe. W przypadku podatnika zwolnionego z podatku VAT może się on ubiegać się o zwrot kwoty ulgi na rachunek bankowy bądź na rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem. Zwrot ten powinien nastąpić w terminie do 25. dnia od dnia złożenia wniosku.

Konieczność zwrotu odliczonych lub zwróconych kwot ulgi na zakup kas rejestrujących występuje w sytuacji, gdy podatnik w okresie trzech lat od dnia rozpoczęcia ewidencjonowania:

  • zaprzestanie użytkowania kasy,
  • nie dokona w obowiązującym terminie zgłoszenia kasy do obowiązkowego przeglądu technicznego przez właściwy serwis,
  • naruszy co najmniej jeden z warunków związanych z uzyskaniem ulgi, określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 111 ust. 7 pkt 1 i 2 ustawy o VAT.

Zwrotu odliczonych lub zwróconych kwot na zakup kas fiskalnych dokonuje się na rachunek właściwego urzędu skarbowego. U czynnych podatników VAT obowiązek taki powstaje w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu/kwartale, w którym wystąpiły okoliczności warunkujące zwrot. Podmioty zwolnione z VAT na zwrot środków mają czas do końca miesiąca następującego po miesiącu, w którym zaszła konieczność dokonania zwrotu.

Zwrot ulgi na zakup kasy fiskalnej a zawieszenie działalności

Przepisy nie określają jednoznacznie, czy zwrot ulgi na zakup kasy fiskalnej obowiązuje w przypadku zawieszenia działalności gospodarczej. Zgodnie z ogólną zasadą podatnik nie musi dokonywać zwrotu ulgi, jeśli kasa rejestrująca wykorzystywana jest przez okres trzech lat. W okresie zawieszenia działalności nie może on osiągać przychodów. Zatem można wywnioskować, że jeśli zawieszenie działalności wyniesie więcej niż 3 lata, podatnik będzie zmuszony do zwrotu ulgi na zakup kasy fiskalnej. Takie stanowisko potwierdza Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w Interpretacji Indywidualnej z 11 stycznia 2017 r. o sygn. 3063-ILPP2-2.4512.188.2016.1.MŁ, w której przeczytamy, że:

"Zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej nie należy do zdarzeń, które powodują obowiązek zwrotu ulgi, pod warunkiem jednak, że podatnik wznowi wykonywanie działalności gospodarczej. Jeżeli jednak suma okresów używania kasy rejestrującej (np. okres przed zawieszeniem działalności i okres po zawieszeniu działalności) przekracza trzy lata, to wobec podatnika nie powstaje obowiązek zwrotu ulgi przy likwidacji działalności. Jeśli natomiast okres używania kasy rejestrującej nie przekracza trzech lat – to odliczoną wcześniej ulgę podatnik jest zobowiązany zwrócić. (...) Oceniając zatem przedstawiony opis sprawy w odniesieniu do obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa stwierdzić należy, że skoro, jak wynika ze złożonego wniosku, Zainteresowany zaprzestał używania kasy rejestrującej przed upływem trzyletniego okresu jej użytkowania, to na podstawie art. 111 ust. 6 ustawy jest zobowiązany do zwrotu otrzymanej kwoty ulgi z tytułu poniesionych wydatków na jej zakup."

Podobnie wygląda sytuacja, jeśli podatnik przed upływem 3 lat użytkowania kasy dokona zawieszenia działalności, a następnie bezpośrednio jej likwidacji. Wówczas zgodnie z wyrokiem NSA z 25 lipca 2017 r. o sygn. akt I FSK 2112/15 ma on obowiązek zwrotu ulgi na zakup kasy fiskalnej:

"Sąd pierwszej instancji podkreślił, że trzyletni okres, o którym mowa w art. 11 ust. 6 ustawy o VAT jest liczony od dnia rozpoczęcia ewidencjonowania obrotu przy wykorzystaniu kasy rejestrującej. Z kolei datą końcową tego okresu jest zaprzestanie używania kasy. W ocenie Sądu pierwszej instancji słuszny jest pogląd, że „zaprzestanie używania” należy interpretować w ten sposób, iż bez znaczenia pozostają przyczyny, z jakich podatnik zaprzestał ewidencjonowania obrotu za pomocą kasy rejestrującej, tzn. czy zaprzestanie używania było wynikiem nieumyślnego zdarzenia losowego, czy też wynikało bezpośrednio z zaplanowanego działania."