Poradnik Przedsiębiorcy

Podatek od sprzedaży detalicznej – nowość w 2021 roku

Rok 2021 przyniósł wiele zmian w świecie podatków. Oprócz nowelizacji dotyczących podatków dochodowych oraz zmian w podatku VAT warto także wspomnieć o całkiem nowym zobowiązaniu, jakim jest podatek od sprzedaży detalicznej. Niniejszy artykuł poświęcony będzie właśnie temu zagadnieniu. Zastanowimy się, jaki jest zakres podmiotowy oraz przedmiotowy podatku od sprzedaży detalicznej.

Zakres podmiotowy podatku od sprzedaży detalicznej

Nowe zobowiązanie podatkowe weszło w życie 1 stycznia 2021 roku i jest regulowane postanowieniami ustawy o podatku od sprzedaży detalicznej. W rezultacie w dalszych krokach będziemy analizować treść tejże ustawy.

Po pierwsze przywołany akt wskazuje, że podmiotami podatku są sprzedawcy detaliczni. Nie należy jednak pojęcia tego rozumieć w sposób potoczny, ponieważ ustawa zawiera definicję legalną tego zwrotu.

Otóż przez sprzedawcę detalicznego rozumie się osobę fizyczną, osobę prawną, spółkę cywilną oraz jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej dokonujące sprzedaży detalicznej. Natomiast sprzedaż detaliczna to dokonywanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w ramach działalności gospodarczej zbywcy, odpłatnego zbywania towarów konsumentom na podstawie umowy zawartej:

  1. w lokalu przedsiębiorstwa,

  2. poza lokalem przedsiębiorstwa

– także w przypadku, gdy zbywaniu towaru towarzyszy świadczenie usługi odrębnie niezewidencjonowanej.

Sprzedaż detaliczna dotyczy towaru, którym są wyłącznie rzeczy ruchome lub ich części (nieruchomości nie są objęte tymi regulacjami). Natomiast za konsumenta uważa się osobę fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej oraz osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą nabywającą towary bez związku z prowadzoną przez siebie działalnością gospodarczą, a także rolnika ryczałtowego.

W tym miejscu warto także wskazać na katalog czynności mieszczących się w pojęciu sprzedaży detalicznej, które jednak podatkowi nie podlegają. Zgodnie z art. 7 ww. ustawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem sprzedaż detaliczna:

  1. energii elektrycznej oraz gazu ziemnego dostarczanych do konsumentów za pośrednictwem sieci dystrybucyjnych, ciepła dostarczanego do konsumentów siecią ciepłowniczą ani wody dostarczanej do konsumentów przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne;

  2. paliw stałych;

  3. używanych do celów opałowych pozostałych węglowodorów gazowych;

  4. olejów napędowych przeznaczonych do celów opałowych oraz olejów opałowych;

  5. leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych, refundowanych lub finansowanych w całości lub w części ze środków publicznych na podstawie odrębnych przepisów.

Nowy podatek obejmuje wyłącznie sprzedawców detalicznych spełniających kryteria definicji zawartej w ustawie.

Zakres przedmiotowy podatku od sprzedaży detalicznej

Przechodząc do tematyki zakresu przedmiotowego, należy przede wszystkim zwrócić uwagę na treść art. 5 ustawy, gdzie wskazano, że przedmiotem opodatkowania podatkiem jest przychód ze sprzedaży detalicznej. W rezultacie opodatkowaniu podlega przychód, a nie dochód. To z kolei powoduje, że w zakresie obliczania podatku uzyskanego przychodu nie można pomniejszyć o koszty podatkowe.

Dalsze postanowienia wskazują, że przychodem są zarówno kwoty uzyskane z tytułu sprzedaży, jak i zaliczki, raty, przedpłaty i zadatki, także w przypadku, gdy kwoty te podatnik otrzymał przed wydaniem towaru. Przychód ze sprzedaży detalicznej nie obejmuje należnego podatku VAT, co oznacza, że będzie on obejmował kwoty netto. 

Ponadto podkreślmy, że przychód ze sprzedaży detalicznej określa się na podstawie wielkości sprzedaży zewidencjonowanej przy użyciu kas fiskalnych oraz sprzedaży niezewidencjonowanej na kasie z uwagi na możliwość skorzystania ze zwolnienia od obowiązku jej posiadania. 

Bardzo istotne są natomiast zapisy odnoszące się do podstawy opodatkowania. Otóż jak podaje art. 6 ust. 1 ustawy, podstawę opodatkowania podatkiem stanowi osiągnięta w danym miesiącu nadwyżka przychodów ze sprzedaży detalicznej ponad kwotę 17 000 000 zł.

Oznacza to, że nowy podatek będzie dotyczył największych podmiotów działających w sektorze sprzedaży detalicznej.

Zobowiązanie podatkowe w zakresie podatku od sprzedaży detalicznej powstaje, jeżeli w danym miesiącu przychód z tego rodzaju sprzedaży przekroczy kwotę 17 mln złotych. Podatnicy, którzy nie osiągają takich obrotów, a prowadzą sprzedaż detaliczną, nie podlegają opodatkowaniu.

Stawka podatku oraz obowiązek podatkowy w przypadku podatku od sprzedaży detalicznej

Jeżeli zarówno przesłanki podmiotowe, jak i przedmiotowe są spełnione, możemy przejść do regulacji odnoszących się do powstania obowiązku podatkowego oraz właściwego rozliczenia podatku.

Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą osiągnięcia w danym miesiącu przychodu przekraczającego 17 000 000 zł i dotyczy przychodu powyżej tej kwoty osiągniętego od tej chwili do końca miesiąca.

Natomiast stawki podatku kształtują się w sposób następujący:

  1. 0,8% podstawy opodatkowania – w części, w jakiej podstawa opodatkowania nie przekracza kwoty 170 000 000 zł;

  2. 1,4% nadwyżki podstawy opodatkowania ponad kwotę 170 000 000 zł – w części, w jakiej podstawa opodatkowania przekracza kwotę 170 000 000 zł.

Podatnicy podlegający zobowiązaniu podatkowemu są zobligowani do samodzielnego składania do naczelnika US deklaracji PSD-1 oraz obliczania i wpłacania podatku za miesięczne okresy rozliczeniowe, w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego podatek dotyczy.

Jeżeli w danym miesiącu przychód podatnika nie przekracza kwoty 17 000 000 zł, to nie ma obowiązku składania deklaracji. To zatem oznacza, że nie ma potrzeby przesyłania do urzędu skarbowego „zerowych” deklaracji PSD-1.

W zakresie podatku od sprzedaży detalicznej obowiązuje reguła samoobliczenia podatku przez podatników, którzy są zobowiązani czynić to w okresach miesięcznych. Również deklaracje podatkowe PSD-1 są składane za okresy miesięczne.

Na zakończenie warto wskazać, że podatek od sprzedaży detalicznej został wprowadzony już w 2016 roku (natomiast faktycznie weszły w życie dopiero od 1 stycznia 2021 roku). 

Przez ten czas ustawodawca odraczał wejście w życie przepisów dotyczących podatku, co wynikało ze sporu pomiędzy Polską a Komisją Europejską, która kwestionowała prawidłowość zasad pobierania podatku w świetle reguł UE dotyczących wspólnego rynku. 

Na marginesie dodajmy, że choć resort finansów zdecydował, że nowy podatek będzie obowiązywał od 2021 roku, to jednak wspomniany spór jeszcze się nie zakończył. 

Warto zatem na bieżąco obserwować rozwój wydarzeń, ponieważ ewentualny wyrok TSUE może zakwestionować zasadność podatku od sprzedaży detalicznej w tej formie.