Poradnik Przedsiębiorcy

W odwrotnym obciążeniu ryzykuje też nabywca - rozliczenie podatkowe

Mechanizm odwrotnego obciążenia, czyli zobowiązanie nabywcy do opodatkowania transakcji zakupu, ma zastosowanie nie tylko w obrocie zagranicznym, lecz także w krajowym. Przepisy o zastosowaniu wymienionej w ustawie o VAT szczególnej procedury powinien znać zarówno sprzedawca, jak i nabywca towarów lub usług. W odwrotnym obciążeniu ryzykuje też nabywca, a nie tylko dostawca usługi. Zwłaszcza, że od 2017 roku został poszerzony katalog czynności objętych procedurą odwrotnego obciążenia.

Odwrotne obciążenie w obrocie krajowym

Mechanizm odwrotnego obciążenia polega na przerzuceniu obowiązku rozliczenia podatku VAT ze sprzedawcy na nabywcę towaru lub usługi. W takiej sytuacji sprzedawca na fakturze sprzedaży nie wykazuje podatku VAT.

Pełną listę towarów i usług, w stosunku do których zastosowanie mają zasady odwrotnego obciążenia, zawiera załącznik nr 11 i 14 ustawy o VAT.

Ważne!

Od 2017 roku mechanizm odwrotnego obciążenia ma zastosowanie w przypadku usług budowlanych, w sytuacji gdy usługodawca świadczy te usługi jako podwykonawca.

Warunki zastosowania odwrotnego obciążenia

W przypadku sprzedaży towarów procedurę odwrotnego obciążenia stosuje się przy sprzedaży towarów wymienionych w załączniku nr 11 ustawy o VAT. Ponadto procedura ta znajdzie zastosowanie w sytuacji, gdy:

  • nabywca jest czynnym podatnikiem VAT,
  • sprzedawca jest czynnym podatnikiem VAT,
  • dostawa towarów nie jest objęta zwolnieniem, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 lub art. 122 ustawy o VAT.

Jeśli zaś chodzi o zastosowanie procedury odwrotnego obciążenia przy świadczeniu usług budowlanych, to konieczne jest spełnienie poniższych warunków:

  • usługobiorca zarejestrowany jest jako czynny podatnik VAT,
  • usługodawca zarejestrowany jest jako czynny podatnik VAT i posiada status podwykonawcy,
  • przedmiot zakupu stanowią usługi, które zostały wymienione w załączniku nr 14 ustawy o VAT.

Obowiązek sprzedawcy przy sprzedaży z odwrotnym obciążeniem

Jak już wcześniej zostało wspomniane, w odwrotnym obciążeniu ryzykuje też nabywca w związku z tym, że zobowiązany jest do naliczenia podatku VAT. Dlatego też sprzedawca, wystawiając fakturę, nie nalicza podatku VAT, a jedynie podaje cenę netto. W polu stawka VAT stosuje zapis “np” (nie podlega opodatkowaniu) lub często spotykany “oo” lub też “VAT rozlicza nabywca”. Dodatkowo na fakturze powinna znaleźć się adnotacja “odwrotne obciążenie”.

Uwaga!

Podatnicy, którzy dokonują sprzedaży krajowej z zastosowaniem procedury odwrotnego obciążenia, zobowiązani są do składania informacji podsumowującej VAT-27.

Obowiązek nabywcy przy zakupie z odwrotnym obciążeniem

Dokonując zakupu towarów czy też usług objętych procedurą odwrotnego obciążenia, to kupujący zobowiązany jest wykazać podatek VAT należny, opodatkowując zakup według stawki właściwej dla danego towaru/usługi. Transakcję tę nabywca zobowiązany jest wykazać w deklaracji VAT-7 w przypadku miesięcznego rozliczania podatku VAT lub w deklaracji VAT-7K w przypadku kwartalnych rozliczeń podatku VAT.