Poradnik Przedsiębiorcy

Mały ZUS i mały ZUS plus - składki w 2020 roku

Rok 2019 był pierwszym, w którym przedsiębiorcy uzyskujący niewielkie przychody mogli zacząć korzystać z nowej ulgi w opłacaniu składek ZUS, czyli tzw. składek od przychodu. W ciągu ostatniego roku doszło jednak do wielu zmian prawnych, mających znaczący wpływ na warunki przystąpienia do tej ulgi oraz na okres jej obowiązywania. Dodatkowo od lutego 2020 roku zacznie obowiązywać nowa ulga – składki od dochodu. W poniższym artykule opisujemy najważniejsze informacje dotyczące ulgi mały ZUS!

Czym jest mały ZUS?

Mały ZUS, inaczej nazywany składkami od przychodu, jest ulgą oferowaną przedsiębiorcom osiągającym stosunkowo niskie przychody z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Osoby, które z niej korzystają, mają prawo opłacać składki ZUS liczone od indywidualnie wyliczonej podstawy. Podstawa ta natomiast jest uzależniona od wysokości przychodu, jaki osiągnął dany przedsiębiorca w roku ubiegłym.

Okres obowiązywania ulgi mały ZUS w roku 2020

W roku 2020 przedsiębiorcy mają prawo korzystać z ulgi mały ZUS tylko w styczniu. Ograniczenie to wynika z faktu, że od lutego tego samego roku wejdzie w życie ustawa z dnia 12 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, która zakłada wdrożenie nowej ulgi – składki od dochodu, czyli tzw. mały ZUS plus.

W teorii ulga mały ZUS plus jest rozszerzeniem ulgi mały ZUS. Istnieją jednak pewne znaczące różnice pomiędzy tymi dwoma ulgami.

W styczniu 2020 roku przedsiębiorcy mają prawo korzystać z ulgi mały ZUS (składki od przychodu). Natomiast od lutego 2020 roku w życie wchodzą przepisy o nowej uldze – mały ZUS plus (składki od dochodu), która to zastąpi obowiązującą do tej pory ulgę mały ZUS.

Warunki korzystania z małego ZUS

Z małego ZUS w styczniu 2020 roku mogą skorzystać osoby, które w poprzednim roku prowadziły działalność przez co najmniej 60 dni oraz które nie mają prawa do korzystania z preferencji w opłacaniu składek.

Przykład 1. 

Pan Jan założył działalność gospodarczą 15 marca 2019 roku oraz dokonał zgłoszenia w ZUS z kodem 05 40. Oznacza to, że:

  • do końca września 2019 r. korzysta z ulgi na start,

  • od października 2019 r. do końca września 2021 r. opłaca preferencyjne składki ZUS (zgłoszenie do ZUS z kodem 05 70).

Pan Jan w związku z przysługującym mu prawem do korzystania najpierw z ulgi „ulga na start”, a następnie z ulgi „preferencyjne składki ZUS” nie może dokonać zgłoszenia do małego ZUS do czasu zakończenia preferencji.

Limit przychodu uprawniający do korzystania z ulgi mały ZUS

Tak samo jak w roku 2019 r. głównym kryterium, które decyduje o tym, czy przedsiębiorca może opłacać w styczniu 2020 r. niższe składki ZUS, jest wysokość osiągniętego przychodu w roku poprzednim. Nie może on przekroczyć 30-krotności minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w poprzednim roku kalendarzowym. Według przepisów limit przychodu liczony z 2019 roku przedsiębiorcy uprawniający go do skorzystania z ulgi mały ZUS w styczniu 2020 roku wynosi 67 500 zł.

Wyliczenie podstawy składek mały ZUS w styczniu 2020 roku

W celu ustalenia podstawy wymiaru składek obowiązującej w styczniu należy obliczyć dwie wartości:

  • wartość przeciętnego miesięcznego przychodu = (roczny przychód z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym/liczba dni kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym) x 30,

  • współczynnik na dany rok kalendarzowy = (prognozowane przeciętne wynagrodzenie ogłoszone w trybie art. 19 ust. 10 na dany rok kalendarzowy/minimalne wynagrodzenie obowiązujące w styczniu danego roku kalendarzowego) x 0,24.

Otrzymaną wartość tego wyliczenia należy zaokrąglić do pełnych groszy. W następnym kroku otrzymaną kwotę mnoży się przez współczynnik 0,5. Wynik końcowy również należy zaokrąglić do pełnych groszy.

Mały ZUS plus

Od 1 lutego 2020 r. przedsiębiorcy osiągający w poprzednim roku kalendarzowym przychody nieprzekraczające kwoty 120 000 zł będą mogli skorzystać ze składek od dochodu. Ulga ta zastąpi obowiązującą do tej pory ulgę „składki od przychodu”, czyli mały ZUS. Zgłoszenia do składek od dochodu należy dokonać do końca lutego 2020 roku lub do końca miesiąca, w którym rozpoczęto prowadzenie działalności gospodarczej lub dokonano jej wznowienia.

Od 1 lutego 2020 roku zacznie obowiązywać nowa ulga mały ZUS plus, która jest rozszerzeniem małego ZUS.

Warunki korzystania z małego ZUS plus

Podstawowym warunkiem do spełnienia przez przedsiębiorców chcących skorzystać z ulgi składki od dochodu, jest limit przychodu osiągniętego w roku poprzednim.

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych:
Art. 18c. 1. "Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonego, o którym mowa w art. 8 ust. 6 pkt 1, którego roczny przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczył kwoty 120 000 złotych, uzależniona jest od dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwanego dalej »dochodem z pozarolniczej działalności gospodarczej«, uzyskanego w poprzednim roku kalendarzowym”.

Pozostałe warunki przystąpienia do ulgi mały ZUS plus, pokrywają się z tymi, dotyczącymi ulgi mały ZUS.

Wyliczenie podstawy składek mały ZUS plus

Podstawę składek ZUS na rok 2020 przy uldze mały ZUS plus należy obliczyć na podstawie wzoru zawartego w zaktualizowanej ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych:

roczny dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej

uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym

                        ____________________________________________                x 30

liczba dni kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej

działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym

 

Wynik działania należy zaokrąglić do dwóch miejsc po przecinku. W następnym kroku otrzymaną liczbę przemnaża się przez stały współczynnik 0,5. Ostateczny wynik należy zaokrąglić do pełnych groszy.

Przy obliczaniu podstawy składek ZUS przy uldze mały ZUS plus przyjmuje się kwotę dochodu. Współczynnik potrzebny do obliczeń ma określoną stałą wartość.

Przykład 2.

Zakładając, że przedsiębiorca w 2019 r. osiągnie dochód w kwocie 67 500 zł oraz że prowadził działalność przez cały rok, to podstawa małego ZUS-u plus będzie wyliczana następująco:

67 500 zł / 365 dni x 30 = 5547,95 zł

5547,95 zł x 0,5 = 2 773,98 zł.

Podstawa naliczania składek dla przedsiębiorcy będzie wynosiła 2773,98 zł. Ryczałtowe składki ZUS w 2020 roku będą opłacane od kwoty 3136,20 zł. W tej sytuacji przedsiębiorca opłacający mały ZUS plus zaoszczędzi miesięcznie 123,48 zł.  Przedstawia to poniższa tabela.

 

Mały ZUS plus

Duży ZUS

Podstawa wymiaru składek

2 773,98 zł

3 136,20 zł

Składki społeczne (z dobrowolnym chorobowym)

877,69 zł

992,29 zł

Składki na FP

67,96 zł

76,84 zł

Razem

945,65 zł

1069,13 zł

Mały ZUS plus w 2020 r. – jak dokonać zgłoszenia?

Zgłoszenie do ulgi mały ZUS plus nie jest oczywiste. Wszystko zależy od tego do jakich składek przedsiębiorca był zgłoszony w styczniu 2020 roku.

Zgłoszenie do mały ZUS plus, gdy w styczniu 2020 roku było się na składkach od przychodu

Jeżeli przedsiębiorca był zgłoszony w styczniu 2020 roku do ulgi mały ZUS (składki od przychodu), a chce od lutego korzystać z ulgi mały ZUS plus, nie musi dokonywać przerejestrowania. ZUS podtrzymał formę jaką zapowiadał ulgi składki od dochodu - jest ona swego rodzaju rozwinięciem ulgi mały ZUS w związku z czym, obowiązuje przy niej taki sam kod tytułu ubezpieczeń czyli 05 90 lub 05 92.

Kod tytułu ubezpieczenia na uldze mały ZUS plus (składki od dochodu) będzie taki sam, jak na uldze mały ZUS (składki od przychodu) - 05 90 albo od 05 92.

Zgłoszenie do mały ZUS plus, gdy w styczniu 2020 roku było się na dużym ZUS

Przedsiębiorca, który w styczniu 2020 roku opłacał składki za duży ZUS, w celu skorzystania z ulgi składki od dochodu powinien się przerejestrować w ZUS. Żeby tego dokonać, należy w pierwszej kolejności wyrejestrować się w ZUS za pomocą deklaracji ZUS ZWUA. Następnie przedsiębiorca musi dokonać ponownej rejestracji z wykorzystaniem formularzy ZUS ZUA/ZZA. Zgłoszenie powinno zawierać kod tytułu ubezpieczeń 05 90 lub 05 92. Termin wyrejestrowania i zgłoszenia do tej ulgi powinien być taki sam w celu zachowania ciągłości ubezpieczeniowej!

Terminy zgłoszenia do ulgi mały ZUS plus

Przedsiębiorcy zgłoszeni w styczniu 2020 roku do dużego ZUS mogą dokonać przerejestrowania na ulgę mały ZUS plus maksymalnie do dnia 2 marca. Termin ten dotyczy również osób, które rozpoczęły/wznowiły prowadzenie działalności w lutym 2020 roku.

Natomiast, gdy przedsiębiorca spełni warunki do przystąpienia do tej ulgi w trakcie roku (np. po zakończeniu okresu preferencji) może dokonać przerejestrowania na kod 05 90/05 92 w ciągu 7 dni od momentu zmiany obowiązku ubezpieczeniowego.

Ulga mały ZUS plus, potocznie nazywana ulgą składki od dochodu, gwarantuje dodatkowe oszczędności przedsiębiorcą osiągającym stosunkowo nieduże przychody oraz dochody. Co istotne, ulga ta jest opłacalna dla przedsiębiorcy, którego dochód w 2019 roku nie przekroczył kwoty około 76 000 zł.

Mały ZUS plus w systemie wFirma.pl

Przedsiębiorca, który dokona przerejestrowania w ZUS na składki od dochodu, ma możliwość ustawić ten schemat składek w systemie wFirma.pl.

W tym celu wystarczy wybrać z listy rozwijanej schemat składek ZUS "składki od dochodu".

mały zus

Po wybraniu powyższego schematu w zakładce USTAWIENIA » PODATKI » ZUS pojawi się dodatkowa zakładka PODSTAWA MAŁEGO ZUS. Wystarczy kliknąć DODAJ PODSTAWĘ, żeby system przekierował użytkownika do okna zawierającego podstawowe parametry dot. tej ulgi.

mały zus

W wygenerowanym oknie system automatycznie zaciągnie dane takie jak:

  • liczba dni działalności (z roku poprzedniego),
  • przychód z 2019 oraz
  • dochód z 2019

jeżeli działalność była rozliczana w 2019 roku w systemie. W przypadku, gdy praca z programem rozpoczęła się później użytkownik ma możliwość samodzielnie uzupełnić te dane. W następnym kroku system dokona automatycznych przeliczeń i określi nową podstawę do wyliczania składek ZUS.

mały zus

Jeśli podstawa wyjdzie:

  • niższa od podstawy naliczania preferencyjnych składek, wówczas zostanie określona na poziomie 780 zł,
  • wyższa od podstawy naliczania składek zryczałtowanych (duży ZUS), wtedy system automatycznie obniży ją do 3136,20 zł.

Od tak wyliczonej podstawy zostaną naliczone składki na deklaracji rozliczeniowej DRA oraz wykazane odpowiednie dane na DRA cz. II lub RCA cz. II.