Poradnik Przedsiębiorcy

Mały ZUS i mały ZUS plus - składki w 2020 roku

Rok 2019 był pierwszym, w którym przedsiębiorcy uzyskujący niewielkie przychody mogli zacząć korzystać z nowej ulgi w opłacaniu składek ZUS, czyli tzw. składek od przychodu. W ciągu ostatniego roku doszło jednak do wielu zmian prawnych, mających znaczący wpływ na warunki przystąpienia do tej ulgi oraz na okres jej obowiązywania. Dodatkowo od lutego 2020 roku zacznie obowiązywać nowa ulga – składki od dochodu. W poniższym artykule opisujemy najważniejsze informacje dotyczące ulgi mały ZUS!

Czym jest mały ZUS?

Mały ZUS, inaczej nazywany składkami od przychodu, jest ulgą oferowaną przedsiębiorcom osiągającym stosunkowo niskie przychody z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Osoby, które z niej korzystają, mają prawo opłacać składki ZUS liczone od indywidualnie wyliczonej podstawy. Podstawa ta natomiast jest uzależniona od wysokości przychodu, jaki osiągnął dany przedsiębiorca w roku ubiegłym.

Okres obowiązywania ulgi mały ZUS w roku 2020

W roku 2020 przedsiębiorcy mają prawo korzystać z ulgi mały ZUS tylko w styczniu. Ograniczenie to wynika z faktu, że od lutego tego samego roku wejdzie w życie ustawa z dnia 12 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, która zakłada wdrożenie nowej ulgi – składki od dochodu, czyli tzw. mały ZUS plus.

W teorii ulga mały ZUS plus jest rozszerzeniem ulgi mały ZUS. Istnieją jednak pewne znaczące różnice pomiędzy tymi dwoma ulgami.

W styczniu 2020 roku przedsiębiorcy mają prawo korzystać z ulgi mały ZUS (składki od przychodu). Natomiast od lutego 2020 roku w życie wchodzą przepisy o nowej uldze – mały ZUS plus (składki od dochodu), która to zastąpi obowiązującą do tej pory ulgę mały ZUS.

Warunki korzystania z małego ZUS

Z małego ZUS w styczniu 2020 roku mogą skorzystać osoby, które w poprzednim roku prowadziły działalność przez co najmniej 60 dni oraz które nie mają prawa do korzystania z preferencji w opłacaniu składek.

Przykład 1. 

Pan Jan założył działalność gospodarczą 15 marca 2019 roku oraz dokonał zgłoszenia w ZUS z kodem 05 40. Oznacza to, że:

  • do końca września 2019 r. korzysta z ulgi na start,

  • od października 2019 r. do końca września 2021 r. opłaca preferencyjne składki ZUS (zgłoszenie do ZUS z kodem 05 70).

Pan Jan w związku z przysługującym mu prawem do korzystania najpierw z ulgi „ulga na start”, a następnie z ulgi „preferencyjne składki ZUS” nie może dokonać zgłoszenia do małego ZUS do czasu zakończenia preferencji.

Limit przychodu uprawniający do korzystania z ulgi mały ZUS

Tak samo jak w roku 2019 r. głównym kryterium, które decyduje o tym, czy przedsiębiorca może opłacać w styczniu 2020 r. niższe składki ZUS, jest wysokość osiągniętego przychodu w roku poprzednim. Nie może on przekroczyć 30-krotności minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w poprzednim roku kalendarzowym. Według przepisów limit przychodu liczony z 2019 roku przedsiębiorcy uprawniający go do skorzystania z ulgi mały ZUS w styczniu 2020 roku wynosi 67 500 zł.

Wyliczenie podstawy składek mały ZUS w styczniu 2020 roku

W celu ustalenia podstawy wymiaru składek obowiązującej w styczniu należy obliczyć dwie wartości:

  • wartość przeciętnego miesięcznego przychodu = (roczny przychód z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym/liczba dni kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym) x 30,

  • współczynnik na dany rok kalendarzowy = (prognozowane przeciętne wynagrodzenie ogłoszone w trybie art. 19 ust. 10 na dany rok kalendarzowy/minimalne wynagrodzenie obowiązujące w styczniu danego roku kalendarzowego) x 0,24.

Otrzymaną wartość tego wyliczenia należy zaokrąglić do pełnych groszy. W następnym kroku otrzymaną kwotę mnoży się przez współczynnik 0,5. Wynik końcowy również należy zaokrąglić do pełnych groszy.

Mały ZUS plus

Od 1 lutego 2020 r. przedsiębiorcy osiągający w poprzednim roku kalendarzowym przychody nieprzekraczające kwoty 120 000 zł będą mogli skorzystać ze składek od dochodu. Ulga ta zastąpi obowiązującą do tej pory ulgę „składki od przychodu”, czyli mały ZUS. Zgłoszenia do składek od dochodu należy dokonać do końca lutego 2020 roku lub do końca miesiąca, w którym rozpoczęto prowadzenie działalności gospodarczej lub dokonano jej wznowienia.

Na ten moment sposób zgłoszenia do tej ulgi nie jest znany, gdyż ZUS nie podał jeszcze wytycznych dotyczących składania deklaracji zgłoszeniowych do Małego ZUS-u plus.

Od 1 lutego 2020 roku zacznie obowiązywać nowa ulga mały ZUS plus, która jest rozszerzeniem małego ZUS.

Warunki korzystania z małego ZUS plus

Podstawowym warunkiem do spełnienia przez przedsiębiorców chcących skorzystać z ulgi składki od dochodu, jest limit przychodu osiągniętego w roku poprzednim.

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych:
Art. 18c. 1. "Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonego, o którym mowa w art. 8 ust. 6 pkt 1, którego roczny przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczył kwoty 120 000 złotych, uzależniona jest od dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwanego dalej »dochodem z pozarolniczej działalności gospodarczej«, uzyskanego w poprzednim roku kalendarzowym”.

Pozostałe warunki przystąpienia do ulgi mały ZUS plus, pokrywają się z tymi, dotyczącymi ulgi mały ZUS.

Wyliczenie podstawy składek mały ZUS plus

Podstawę składek ZUS na rok 2020 przy uldze mały ZUS plus należy obliczyć na podstawie wzoru zawartego w zaktualizowanej ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych:

roczny dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej

uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym

                        ____________________________________________                x 30

liczba dni kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej

działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym

 

Wynik działania należy zaokrąglić do dwóch miejsc po przecinku. W następnym kroku otrzymaną liczbę przemnaża się przez stały współczynnik 0,5. Ostateczny wynik należy zaokrąglić do pełnych groszy.

Przy obliczaniu podstawy składek ZUS przy uldze mały ZUS plus przyjmuje się kwotę dochodu. Współczynnik potrzebny do obliczeń ma określoną stałą wartość.

Przykład 2.

Zakładając, że przedsiębiorca w 2019 r. osiągnie dochód w kwocie 67 500 zł oraz że prowadził działalność przez cały rok, to podstawa małego ZUS-u plus będzie wyliczana następująco:

67 500 / 365 x 30= 5547,95

5547,95 x 0,5 = 2 773,98 zł.

Podstawa naliczania składek dla przedsiębiorcy będzie wynosiła 2773,98 zł. Ryczałtowe składki ZUS w 2020 roku będą opłacane od kwoty 3136,20 zł. W tej sytuacji przedsiębiorca opłacający mały ZUS plus zaoszczędzi miesięcznie 123,48 zł.  Przedstawia to poniższa tabela.

 

Mały ZUS plus

Duży ZUS

Podstawa wymiaru składek

2 773,98 zł

3 136,20 zł

Składki społeczne (z dobrowolnym chorobowym)

877,69 zł

992,29 zł

Składki na FP

67,96 zł

76,84 zł

Razem

945,65 zł

1069,13 zł

Mały ZUS plus w 2020 r. – jak dokonać zgłoszenia?

Na ten moment ZUS nie podał jeszcze szczegółów dotyczących procesu zgłaszania się do ulgi mały ZUS plus. 

Przedsiębiorcy w Polsce nadal czekają na oficjalne obwieszczenie, jak należy zgłaszać się do ulgi składki od przychodu. Nurtujące jest również pytanie: co z przedsiębiorcami, którzy już obecnie korzystają z ulgi mały ZUS? Czy ZUS automatycznie przepisze ich z ulgi składki od przychodu na ulgę składki od dochodu?